DE ST. BARTHOLOMEUSKERK.
------------------------
In 1247 bouwt men een kapel van O.L.Vrouw ter markt, Bij deze kapel bouwt men in 1476, onder de regering van Maximiliaan een grotere kerk. Op Zondag 16 Juli 1515 brengt men de relikwie van St. Bartholomeus, die in St. Maria-Lierde berustte naar Geraardsbergen over. Begin XVI vergroot men de Kerk, die dank aan haar voordelige ligging spoedig parochiekerk wordt.
In 1627 erft zij de kostbaarheden van de verwoeste St.Lucaskerk . De beeldstormers havenen ze zodanig in 1579, dat herstel hoog nodig is. Ongelukkiglijk hebben de verschillende bouwmeesters een verschillende en niet al te goeden smaak. Ze herstellen de Kerk, maar hoe herstellen ze die ? zonder zin voor schoonheid. Het enige torentje schiet er het leven bij in, en het wordt een nieuwen toren zo log en zwaar, zo pyramidaal en onesthetisch, dat hij nu nog gansch de marktplaats ontsiert.
In 1896 bouwt men de trappen bij de Kerk en sedertdien worden geen belangrijke wijzigingen meer aangebracht.
Reeds in de XVI° eeuw is deze Kerk beroemd. Ze bezit een beiaard met de beweegbare beelden van Adam, Eva, Kaaïn en Abel. Vreemde koningen, Hendrik VII van Engeland en Kristan II van Denemarken kwamen dien wonderbeiaard bezichtigen. Heden bezitten wij nog dien beiaard. Hij bestaat uit 32 klokken. Om het uur speelt hij de Rubensmarsch van Peter Benoit; om het half uur het Loze Vissertje, Kwart voor vol uur het Reuzenlied en kwart na vol uur Er zat een Sneeuwwit volgelke. Verder hangen in den toren nog volgende klokken:a) De grote Klok St. Bartholomeus, met het volgende opschrift Andreas Josephus Van den Gheyn et Andreas Ludovicus pater v filius me dererunt Gerardimentis annis 1778 et 1779 facta et fusa expensis communibus durante regimine magistratus ad majorem Dei ejusque matris ac St. Bartholomei ecclessiae et civitatis patroni ac honorem.b) De klok gewijd aan de apostelen Petrus en Paulus Dei opt. Max Sanctis Apostolis Petro et Paulo dedicantconsecrantis ecclesiae St. Bartholomei patronis civitatis senatus populusque Gerardimontis die I may Joannus Tordeur me fecit anno 1637. c) De klok gewijd aan de martelaar Andreas Deo apl. Max Sancto Adriane Martyri dédicant consécrantes ecclesiae Sancte Bartholomei patroni civitatis senatus populusque Gerardimontis dei I May Joannes Tordeur me fecit anno 1637. d)De klok gewijd aan de Heilige Maagd, de eenige met vlaams opschrift:Maria is mijn naam , mijn nut in Gode betrouwen van brons maecte mij te Brussel IIII Martii MCCCCXXVIII van Goes.
Bezichtigen wij even het Kerkintérieur.
We treden het gebouw binnen en nemen de linkerdeur van het hoofdportaal.
Onmiddellijk vallen onze oogen op een biechtstoel en daarna op het grote schilderij dat er boven hangt.
Dit tableau stelt de Marteling van den Heiligen Bartholomeus voor en is van de hand van Kasper de Crayer. De aanbidding der Herders van Cassiers versiert den linkerarm van den kruisbuik, rechts van den beuk verlichten enkele schamele lichtstralen het prachtig doek "Een Prins die aan een Bisschop een boek overhandigt"(men beweert dat de Prins de graaf Egmont is en de Bisshop Granvelle)
In de Bovenkerk waar het Heilig Sacrament berust worden in 1930 een viertal schilderijen aangebracht, o.a. copieën van bekende doeken: Het laatste Avondmaal, De Uittochte van Jeruzalem,De Kruisoprichting enz.
Vroeger was de Kerk weelderig door houtwerk in Louis XV versierd. In 1881 werd het grootste deel der ornamenten naar de Kerk van het Hospitaal overgebracht. Van die luxueuse boiseries blijven nu alleen over de Kansel, Vier biechtstoelen en meubilering van de sacristie.
De Kansel, een schepping in barokstijl, een der mooiste predikstoelen van gasch het land, is samen met de vier biechtstoelen van de hand van een stadsgenoot Louis De Ville. Onder den predikstoel stellen twee levensgrote wit-marmeren beelden den Messias voor die de sleutels van het Hemelrijk aan Petrus overhandigt.
Die beelden samen met het medaillon dat in den Kansel zelf vervat is een schepping van den bekenden Brugschen beeldhouwer
P. Pepers.
Het doksaal, het Koor, en de beide biechtstoelen van de bovenkerk zijn neo-gotisch. Boven de fraaie geschulpteerde communiebank spreidt een reusachtig Missiekruis zijn zegenende armen uit.
In een zijkapel, Kapel van het Heilig Graf is er een prachtig "Pieta" beeld van de XV eeuw bewaard.
Bij Koninklijk besluit word de ST. Barthelskerk onder de monumenten gerangschikt op 28 December 1936.
 4.jpg)
