‘T ZWIENTJE

Onafhankelijk berichtenblad van de Torhoutse compostmeesters.
Gedrukt op gerecycleerd, chloorvrij papier
8^ste JAARGANG – nummer 1 – februari 2008

Beste thuiscomposteerders,

In 2007 werden er 21 activiteiten georganiseerd door onze compostmeesters of waarbij zij rechtstreeks betrokken waren: lessen thuiscomposteren voor de lagere scholen, stand wekelijkse markt, Dag van het Park, infoavonden, Juni Compostmaand, aanplant vlindervriendelijke hoekjes en noem maar op.
Ook dit jaar staat er al heel wat gepland: oprichten van een team van CompostKids, een tweede demoplaats in de Kinderboerderij, infoavonden, verdere uitbouw van de buur(t)composteerplaatsen en Juni Compostmaand.
In mei bestaat het team van Torhoutse compostmeesters 9 jaar. Voor het 10-jarig jubileum in 2009 gaan we natuurlijk nog een tandje bijsteken om er iets onvergetelijks van te maken.

Het jaar 2008 is begonnen met zeer goed nieuws vanwege het afvalfront: verleden jaar is het aantal kilogram restafval per inwoner gezakt tot onder de 150 kg/inwoner. Enkele jaren geleden was dit bijna 220 kg/inwoner.
Eén der hoofdoorzaken voor deze daling is ondermeer het thuiscomposteren. Ruim één gezin op vier beschikt over een composteersysteem. Dat heeft tot gevolg dat per jaar ruim 300 000 kg GFT-afval gecomposteerd wordt i.p.v. verbrand. Dus 15 kg restafval minder per inwoner.
De gescheiden inzameling van luierafval (meer dan 120 000 kg) en kunststoffen (150 000 kg) zijn nog eens verantwoordelijk voor  een daling van respectievelijk 6 kg/inwoner en 7,5 kg/inwoner.
Hartelijk dank aan alle composteerders en recycleerders. Het milieu, maar ook uw portemonnee vaart er wel mee, vermits veel minder restafvalzakken dienen aangekocht te worden en compost een gratis waardevolle grondstof is voor uw tuin en bloembakken.

ZWERFVUILACTIE
ZATERDAGVOORMIDDAG 01 MAART 2008

Op zaterdagvoormiddag 01 maart 2008 organiseert het stadsbestuur onder impuls van de milieudienst en het team van zwerfvuilpeters een zwerfvuilactie.
Deze actie wordt tevens vanuit MIROM Roeselare ondersteund door het verstrekken van het benodigde materiaal (fluojasjes, afvalzakken, grijpers en handschoenen).

Namens het college van burgemeester en schepenen hebben wij de eer u uit te nodigen tot deelname aan dit initiatief dat gans het grondgebied zal bestrijken.

Het programma ziet er uit als volgt:
- tussen 9h en 9h30: ontvangst van de deelnemers met een hartige kop koffie of frisdrank
   Overhandiging van het materiaal. Briefing door de milieudienst.
- vanaf 9h30: vertrek van de deelnemers naar hun eigen straat en wijk
- vanaf 11h00: terugkomst van de deelnemers – registratie van het zwerfvuil
- 11h30: persfoto, drink in het compostmeesterslokaal, evaluatie en bedanking.
   Bij een gezellige babbel zal nog een attentie worden overhandigd.

Start en terugkomst zijn voorzien in het compostmeesterslokaal op het recyclagepark, Guido Gezellelaan.
Bij deelname liefst een seintje vooraf aan de milieudienst (050/22 11 22 of milieudienst@torhout.be)

INFOAVOND THUISCOMPOSTEREN
20 MAART 2008

Het stadsbestuur van Torhout en de milieudienst nodigen wij u hartelijk uit op een informatieavond (gratis toegang) i.v.m. thuiscomposteren en compostgebruik die doorgaat op : 

 Dhr. André VEREECKE, lesgever van de Vlaamse Compostorganisatie VLACO  zal u o.a. met een powerpoint presentatie alle knepen bijbrengen om thuis succesvol te composteren en natuurvriendelijk te tuinieren (niet sproeien, zo weinig mogelijk tuinafval, compostgebruik).
De helft van de inhoud van sommige huisvuilzakken bestaat nog altijd uit GFT (groente-, fruit- en tuinafval). GFT kan echter eenvoudig in een compostvat omgezet worden in een waardevolle grondstof die in de tuin kan aangewend worden.
Gevolgen : minder restafvalzakken kopen en goed voor het milieu.

Een compostvat verdient zich in minder dan één jaar terug, terwijl de levensduur minstens 10 jaar is.

 Compostvaten en beluchtingsstokken kunnen aangekocht worden tussen 19h30 en 20h00 en na de spreekbeurt (ongeveer rond 21h15). 

Iedere aanwezige kan volgende gratis prachtige brochures (vierkleurendruk) bekomen :
- Composteren in vaten en bakken (54 blz)
- Waarheen met je grasmaaisel? (30 blz)
- NIEUW : Wat pikt de kip? (54 blz)
- Waarheen met je keuken- en tuinafval (38 blz)
- Composteren in een wormenbak  (35 blz)
- NIEUW : De ecologische tuin (38 blz)
Vanzelfsprekend kunt u ook alle vragen stellen i.v.m. composteren en is er tijd voor een gezellige babbel na de spreekbeurt. 

INFOAVOND (geen) SPROEIMIDDELEN 08 APRIL 2008
De stedelijke milieuraad organiseert in samenwerking met de milieudienst en de compostmeesters op dinsdagavond 08 april 2008 een infoavond m.b.t. fytoproducten.
De toegang is gratis. De infoavond start om 19h30 in de raadzaal van het stadhuis (eerste verdieping) en wordt verzorgd door mevr. Inge Mestdagh van het Provinciaal Onderzoek Centrum voor Land- en Tuinbouw te Beitem-Roeselare.

Deze infoavond sluit aan bij de campagne van de Vlaamse overheid:
“Zonder is gezonder” – geen pesticiden in huis en tuin 

Waarom zonder pesticiden? 

Het gebruik van chemische bestrijdingsmiddelen kan gevaar opleveren voor de gezondheid van mens en dier. En soms kunnen die pesticiden nog lang nawerken. Zo heeft onderzoek van het Steunpunt Milieu & Gezondheid aangetoond dat een schadelijk afbraakproduct van het allang verboden bestrijdingsmiddel DDT nu nog kan teruggevonden worden in het bloed van baby’s, jongeren en volwassenen. Daarom weren de Vlaamse gemeenten (o.a. de stad Torhout) pesticiden uit het openbaar groen, en dit al sinds 2004. Samen met de Vlaamse overheid doen we nu ook een oproep naar jou om het gebruik van pesticiden in huis en tuin te beperken of stop te zetten. Maar wat is dan het alternatief? Hieronder vind je alvast een aantal nuttige tips waarmee je de natuur respecteert en in de eerste plaats je eigen gezondheid. Want zonder is gezonder. 

Al sinds 2004 zetten we in Vlaanderen de eerste stappen naar openbaar groen dat volledig pesticidenvrij is. En waar we toch nog sproeien, is rationeel omgaan met pesticiden de boodschap. En je merkt dat het werkt. Madeliefjes, klaprozen en andere kruiden kleuren de bermen. In de parken vind je graspaden en is er meer onderbegroeiing. Onkruidbranders, borstel- en veegmachines verschijnen steeds vaker in het straatbeeld. Bij de heraanleg van een park of straat wordt rekening gehouden met een pesticidenvrij beheer.
Alle openbare besturen en burgers zijn samen goed voor ruim 30% van het bestrijdingsmiddelengebruik in Vlaanderen. Ook jij kan dus je steentje bijdragen. Dat begint met restjes en lege verpakkingen bij het Klein Gevaarlijk Afval (KGA) onder te brengen. Dit geldt ook voor restanten van producten die je allang niet meer gebruikt en die vergeten in een hoekje staan.
Alle lege verpakkingen en overschotten kan je naar de KGA-inzamelplaats brengen.  Kijk op de afvalkalender of informeer bij de gemeentelijke milieudienst waar het KGA ingezameld wordt. Voor Torhout is dit het recyclagepark in de Guido Gezellelaan.
Hoe minder pesticiden we met z’n allen gebruiken, hoe meer we kunnen genieten van een gezond milieu. Probeer alvast onderstaande tips uit! 

Tips, met respect voor de natuur: 

Om de natuur zo weinig mogelijk te belasten met chemische bestrijdingsmiddelen, geven we hieronder enkele eenvoudige en praktische tips. 

Last van bladluizen?
Met een krachtige waterstraal kan je heel wat bladluizen van de plant spuiten. In de herfst kan je de aangetaste plantendelen afknippen. Zo overwinteren er minder eitjes. Heeft de plant jaar na jaar last van bladluizen? Dan spreken we van een plaag en staat de plant niet echt op zijn plaats. Overweeg om hem te verplanten of weg te doen.  

Geef onkruid geen kans
Bedek de bodem met doorlevende kruidachtige planten of bodembedekkende struiken. Het onkruid krijgt dan geen kans door licht- en plaatsgebrek.
Gebruik bij de aanplant een dikke laag compost of houtsnippers van 10 centimeter. Zo vermijd je in het begin onkruid en kunnen de bodembedekkers optimaal groeien. 

Met de hand of door het vuur
Wied kleine oppervlakten met de hand. Voor grotere oppervlakten kan je een onkruidbrander gebruiken. Brand het onkruid om de 2 à 3 weken weg. Het onderliggende wortelstelsel wordt door vocht- en krachtverlies uitgeput waardoor het onkruid uiteindelijk helemaal verdwijnt.

Harken bij warm weer
Hou paden met kiezelsteentjes onkruidvrij door regelmatig te harken. Doe dit bij voorkeur bij warm weer zodat de losgeharkte plantjes snel opdrogen en afsterven. 

Mengsel van gras en klaver
Een nieuw gazon? Informeer bij je tuincentrum naar een gazonmengsel, aangevuld met miniklavers. De klaver zorgt op natuurlijke wijze voor een bemesting van je gazon. Zo blijft het gras het hele jaar door donkergroen. Ook vormt het mengsel van klavertjes en grassoorten een compacte grasmat waardoor het onkruid amper de kans krijgt om te groeien. 

Mos: met of zonder?
Mos doet het op schaduwrijke plaatsen beter dan gras. Een graspartij in de schaduw zal dus vaak last hebben van mos. Je kan het mos laten staan, of het vervangen door een verharding of door schaduwminnende planten zoals varens, hosta’s of kamperfoelie. 

Minder muggen
Vermijd stilstaand water in emmers, gieters enzovoort. Heb je een vijver? Weet dat er insectenetende vissen bestaan. Houd muggen buiten door het plaatsen van horren in deur- en raamopeningen. Of bescherm jezelf en je kinderen met een muskietennet boven het bed. 

In de moestuin
Voorkom bodemziekten in je moestuin door vruchtwisseling of gebruik ziekteresistente rassen. Ook combinaties van verschillende teelten voorkomen ziekten.

Tegen slakken
Slakken zijn dol op jonge plantjes. Zorg er daarom voor dat ze er niet gemakkelijk bij kunnen. Slakken kan je weghouden met sparrennaalden, gemalen schelpen of kapotte eierschalen. Of zorg ervoor dat de plantjes sneller groeien, bijvoorbeeld door de bodem te bedekken met zwarte folie zodat die sneller opwarmt. Egels en vogels eten graag slakken. Richt je tuin daarom diervriendelijk in door nestkastjes te hangen of door een heg of houtkant aan te planten. 

Surf naar www.zonderisgezonder.be. 

OPROEP KANDIDATEN PETERSCHAP ZWERFVUIL
Twaalf inwoners van de stad Torhout en vier personeelsleden hebben zich reeds bereid verklaard om vrijwillig en belangenloos op regelmatige basis het zwerfvuil in hun straat of wijk te verwijderen.
Vijf compostmeesters zijn tevens zwerfvuilpeter.
Op 6 november 2007 was er een eerste bijeenkomst en kennismaking met de schepen van milieu, de milieudienst en de pers.
Het is de bedoeling dat de milieuambtenaar enkele malen per jaar de peters bijeenroept om bij een gezellige babbel ervaringen uit te wissen, knelpunten te signaleren en de actie te evalueren.
Het stadsbestuur stelt de peters gratis inzamelzakken (grijze voor restafval en blauwe voor PMD), handschoenen, grijptangen en fluojasjes ter beschikking.
Iedere deelnemer wordt door de stad Torhout verzekerd bij de uitoefening van zijn peterschap.
Wie nog nadere inlichtingen wenst of zich wil aansluiten kan bij de milieudienst terecht.


30 compostgezinnen voor GRATIS compostvat

“ Ik wil wel thuiscomposteren, maar …             Dat zal te veel stinken”

                                                                                     Ik heb daar geen tijd voor”

                                                                                     We zullen ratten in onze tuin hebben”                                                               ….”

Veel gehoorde argumenten waardoor jij misschien ook niet gaat composteren.
Maar deze argumenten kunnen we zo van tafel vegen en dat willen we onze
inwoners gratis laten ervaren. MIROM is op zoek naar een 30-tal
gezinnen (vanaf 1 persoon) die bereid zijn om gedurende 1 jaar of
meer te composteren. Ze krijgen een gratis compostvat en de begeleiding
van een ervaren compostmeester.

Wat moet je doen?

1. Voldoen aan volgende voorwaarden:
·        je composteert nog niet
·        eigenaar van een tuin(tje)
·        je hebt groente-, fruit en tuinafval
·        bereid zijn om jouw keukenafval te sorteren en te wegen
·        bereid zijn om  gedurende 1 jaar de gegevens bij te houden
·        bereid zijn om 3x bijeen te komen met de andere kandidaten om
ervaringen uit te wisselen

2. Stuur ons voor 15 april jouw gegevens, naam, adres, telefoonnummer
en e-mail naar communicatie@mirom.be of bel 051 26 03 10, om verder
concreet  af te spreken. Op basis van het aantal kandidaten, zullen we
al dan niet een selectie moeten maken. Na de selectie, voorzien we met
de kandidaten drie bijeenkomsten.
En wat erna?
Ben je tevreden en overtuigd van dat compostvat, dan mag je het compostvat
houden en verder thuiscomposteren. En wil je zelfs je buren overtuigen,
dan helpen we je mee een burenbabbel te organiseren bij het compostvat in jouw tuin.
En wie weet valt er nog iets te winnen?

COMPOSTKIDS GEVRAAGD
Sinds mei 1999 beschikt de stad Torhout over een team van 20 enthousiaste compostmeesters.
Ieder jaar worden talrijke activiteiten, ook naar scholen toe, georganiseerd.
In Vlaanderen zijn er meer dan 1000 compostmeesters, maar slechts enkelen zijn jonger dan 20 jaar.
Daarom zou de milieudienst graag een team van CompostKids oprichten. Jongeren tussen pakweg 8 en 16 jaar die bereid zijn om hun ouders, hun leerkrachten, hun medeleerlingen, hun buren, noem maar op, de boodschap van het thuiscomposteren, de werking van een compostvat en het houden van kippen over te brengen.
Ook jeugdverenigingen zijn uiteraard welkom.
Jouw klas, school of vereniging krijgt dan een gratis compostvat en samen met jouw leeftijds- of klasgenoten kun je dan composteren, uitleg geven over kippen, de kriebelbeestjes in het vat bekijken en misschien de compost in een klein moestuintje van de school gaan uitstrooien.
Volwassen compostmeesters zullen je daarbij begeleiden.
Wil je toch de handen niet uit de mouwen steken en liever achter jouw computer blijven zitten?
Ook geen probleem. De Torhoutse compostmeesters hebben een druk bezochte website (zelfs talrijke surfers uit Australië en Canada) en misschien kan je bij de uitbouw  en beheer van deze website jouw steentje bijdragen. Ook is er driemaal per jaar een eigen tijdschrift met foto’s:  ’t Zwientje. Mogelijkheden te over.
Stel als de bliksem jouw kandidatuur via milieudienst@torhout.be.
Wie wenst deel uit te maken van een tof team zal eind januari door de milieudienst worden uitgenodigd voor een kennismaking en startbijeenkomst met de schepen van milieu, de compostmeesters en de pers.

TWEEDE BUUR(T)COMPOSTEERPLAATS:  PARK PAARDENMARKT

Een kleine twee jaar na de opening van de buur(t)composteerplaats bij het Park Ravenhof, werd halfweg september 2007 een tweede composteerplaats geopend in het Park Paardenmarkt, aan de kant van de Brandweerkazerne.
Voor wie het nog niet weet: wat is de bedoeling?
Appartements- en serviceflatsbewoners en ook wie over geen tuin beschikt en in de omgeving van deze parken woont, kan bij de milieudienst een gratis compostemmertje (waarde 3,5 euro) bekomen.
Dit emmertje wordt dan in de keuken gevuld met afval van rauwe groenten, fruit, verwelkte kamerplanten, eierschalen, koffiedik + filter,.. en de volle emmertjes kunnen wekelijks naar de buur(t)compostplaatsen gebracht worden. Een compostmeester deponeert daar de inhoud in compostbakken. De ontstane compost wordt later in het park gebruikt.
Bij afhalen van het emmertje krijgt u een lijst van wat mag en niet mag.
Openingsuren buur(t)composteerplaatsen:
- Park Ravenhof: op dinsdag- en vrijdagvoormiddag, telkens tussen 10h00 en 12h00
- Park Paardenmarkt: op maandag- en donderdagvoormiddag, telkens tussen 10h00 en 12h00
U zult ook bemerkt hebben dat de letter “t” tussen haakjes staat. Want naast een buurtcomposteerplaats is het ook de bedoeling dat het een buurcomposteerplaats wordt, een gelegenheid waar buren elkaar eens ontmoeten en een praatje slaan.
Het project Ravenhof is inmiddels een groot succes. Meer dan 100 appartementsbewoners komen wekelijks naar de “kooi” gelegen aan de toegang Karel de Ghelderelaan.
Halfweg november kon ook het project Paardenmarkt reeds op 50 deelnemers rekenen.
Nog even de voordelen van uw deelname:
- u spaart veel restafvalzakken (euro’s) uit per jaar
- er zijn veel minder sluikstortingen van groenafval in de parken en groenzones
- u leert uw buren kennen
- in het park krijgen de bloemen en planten compost in plaats van dure kunstmest
- 10 TON restafval per jaar moet niet meer verbrand worden, maar krijgt een nuttige toepassing 

Kwaliteit van de compost van de wijkcomposteerplaats ‘Ravenhofpark’
(met dank aan compostmeester Johan Schaep)

In november 2005 werd er gestart met de wijkcomposteerplaats aan het Ravenhofpark, het allereerste compostpaviljoen in Torhout.
Momenteel zijn er een veertigtal omwoners die wekelijks hun composteerbaar keukenafval brengen naar de compostbakken. De compostmeesters vonden de tijd rijp om de kwaliteit van de verkregen compost eens grondig te onderzoeken en gaven opdracht aan een erkend laboratorium om een compoststaal te analyseren. De compost was het resultaat van een drietal maanden compostering waarbij de inhoud van de compostbakken twee keer werd omgezet door de verantwoordelijke parkwachter. 

In onderstaande tabellen worden de resultaten weergegeven per parameter. In de laatste kolom wordt eveneens de Vlaco-norm weergegeven: dit is een kwaliteitslabel voor commerciële compost. Elke tabel wordt gevolgd door een korte bespreking.

Algemene kwaliteitsparameters

Parameter	Resultaat	Eenheid	Vlaco-norm
zuurtegraad (pH)	9,1		6.5 - 9.0
Vocht	66,6	% v.m.	<45.0
Organische materie	21	% v.m.	>18.0
Geleidbaarheid 25°C	1117	µS/cm bij 25 °C
Kiemkrachtige zaden	0		0
Steentjes > 5 mm	< 0,01	% v.m.	<2.00
Verontreinigingen > 2 mm	0,01	% v.m.	<0.50
Rijpheidsgraad	Type V
Tmax	22,9	°Celsius	<40.0
Fytotoxiciteit	87	%	<10
Ammonium	14,2	mg NH4/l
Nitraatstikstof	3,2	mg N/l
Chloride	567	mg/l
Volumedichtheid	0,447	kg/l

 
Wegens de hoge pH zal de compost van de wijkcomposteerplaats ervoor zorgen dat de verzuring van de ontvangende bodem wordt tegengewerkt. Eén van de belangrijkste voordelen van het gebruik van compost is het verbeteren van de bodemstructuur en dit door de toevoer van organische stof. We zien dat ook hier het organische stofgehalte vrij hoog is (21% v.m. of dus 21g per 100g vers materiaal of hier ook nog 63% op droge stof) en dus de bodemstructuur zal verbeteren, alsook toe zal laten om water, warmte en voedingsstoffen beter vast te houden.
Het aantal kiemkrachtige zaden (of onkruidzaden) bedraagt 0 ! Dit is bij de meeste tuincompoststalen niet het geval! Ook de zuiverheid is uitstekend: steentjes en verontreinigingen zoals glas, kunststof, metaal,… zijn praktisch afwezig. Een pluim voor de actieve omwoners én voor de parkwachter !
Bij de rijpheidstest vertoonde het compoststaal een Tmax van 22,9°C. Dit betekent dat onder de voorgeschreven gecontroleerde omstandigheden, waarbij de in compost aanwezige micro-organismen het materiaal verder doen verteren en hierbij warmte produceren, er slechts een temperatuur van 22,9°C werd verkregen. Dit betekent dus dat de compost volledig uitgerijpt is en klaar voor gebruik.
Het enige minpunt was de fytotoxiciteit van 87%. Dit is een test met 100 tuinkerszaadjes die dienen te kiemen in het compoststaal onder gecontroleerde omstandigheden van tijd, temperatuur, vocht én zoutgehalte. Op het einde van de test waren er slechts 13 gezonde kiemplantjes. Bij nader toezicht bleek dat de overige zaadjes allen wel gekiemd waren, maar geen goed gevormde wortels of blaadjes vertoonden. Eén van de redenen hiervoor was het hoge vochtgehalte van het compoststaal. Bovendien was het staal al enkele dagen afgesloten bewaard in een compostemmer vooraleer het overgedragen werd naar het laboratorium, wat de afwijkende waarde voor deze parameter zeker kan verklaren. 

Zware metalen

Parameter	Resultaat	Eenheid	Vlaco-norm
Totaal Cadmium	0,55	mg/kg DS	<1.50
Totaal Kwik	0,15	mg/kg DS	<1.00
Totaal Arseen	1,1	mg/kg DS
Totaal Chroom	11	mg/kg DS	<70
Totaal Koper	53	mg/kg DS	<90
Totaal Lood	20	mg/kg DS	<120
Totaal Zink	177	mg/kg DS	<300
Totaal Nikkel	7,1	mg/kg DS	<20.0

 Het is heel duidelijk dat de compost van de wijkcomposteerplaats een zeer laag gehalte aan zware metalen bevat. 

Overige voedingselementen

Parameter	Resultaat	Eenheid
Totale stikstof	1,1	%N v.m.
Totaal Natrium	0,2	%Na2O
Totaal Kalium	1,9	%K2O
Totaal Calcium	4,2	%CaO
Totaal Magnesium	0,5	%MgO
Totaal Fosfor	1,8	% P2O5
Extraheerbaar natrium	412	mg/l v.m.
Extraheerbaar kalium	4587	mg/l v.m.
Extraheerbaar calcium	5046	mg/l v.m.
Extraheerbaar magnesium	673	mg/l v.m.
Extraheerbaar fosfor	673	mg/l v.m.

 De gehaltes aan deze overige voedingselementen komen overeen met waarden die gevonden worden in professionele GFT-compost en liggen zelfs in ons staal nog hoger voor het totale gehalte aan fosfor en calcium. Ook de waarde voor het stikstofgehalte is vergelijkbaar met deze voor professionele GFT-compost (0,9 - 1,4 %). Deze waarden hier zijn niet vergelijkbaar met de merkelijk hogere stikstofwaarden in diverse vormen van bemestingen (o.a. kippenmest, varkensmest): het gebruik van compost dient niet als een vorm van bemesting, maar heeft als voordeel dat het de structuur van de bodem kan verbeteren zodat water en voedingsstoffen beter worden vastgehouden én ook het voordeel dat hierdoor de planten gezonder en sterker worden.

De compost van de wijkcomposteerplaats ‘Ravenhof’ wordt gebruikt in het park Ravenhof. Uit de grondige analyse van de verkregen compost blijkt dat dit inderdaad zeer verantwoord is en er een uitstekende bestemming is gevonden voor een belangrijk deel van ons keukenafval. 

GRATIS COMPOSTCURSUS 

Wens je binnenkort zelf te composteren in een compostvat of -bak?
Of wil je als tuinder nog iets meer weten over thuiscomposteren?

Dan bent u van harte welkom op de
gratis compostcursus van MIROM
i.s.m. VLACO
dinsdag 8 april 19u00-22u00
theorie: kennismaken met het abc van het thuiscomposteren
zaterdag 12 april 9u30-11u30
bezoek: een rondleiding in een afvalarm domein te Avelgem
(eigen vervoer)
dinsdag 15 april 19u00-22u00
praktijk: zelf aan de slag                

Lesplaats: MIROM Roeselare, Oostnieuwkerksesteenweg 121
Het is ook mogelijk alleen theorieles te volgen.
Stuur uw contactgegevens vóór 5 april door naar:
MIROM Roeselare, Oostnieuwkerksesteenweg 121, 8800 Roeselare
T: 051 26 03 10 F: 051 26 03 52 M: communicatie@mirom.be

Wees snel, het aantal deelnemers is beperkt tot 15!

‘T ZWIENTJE

Onafhankelijk berichtenblad van de Torhoutse compostmeesters.
Gedrukt op gerecycleerd, chloorvrij papier

7de JAARGANG – nummer 3 – JUNI COMPOSTMAAND

Beste thuiscomposteerders,

de Torhoutse compostmeesters vliegen er dit jaar meer dan ooit in. Nog maar een paar dagen geleden ontving u het speciale nummer m.b.t. de “Dag van het Park” of we zijn hier al terug met het derde nummer van ‘t Zwientje voor 2007.

Terug een extra editie, nu gewijd aan JUNI COMPOSTMAAND. 

JUNI COMPOSTMAAND
Deze activiteit wordt voor de vierde maal georganiseerd in de meeste Vlaamse en Brussselse steden en gemeenten.
Het initiatief en de coördinatie berusten bij VLACO, de Vlaamse Compostorganisatie met hoofdzetel Kanunnik De Deckerstraat 37 te 2800 Mechelen (www.vlaco.be).
Voorheen was er de “Dag van de Compostmeester” op de tweede zaterdag van juni.

De Torhoutse Compostmeesters houden vast aan deze datum (dit jaar dus zaterdag 09 juni) om hun hoofdactiviteiten van Juni Compostmaand te ontplooien.

Dit jaar is het centrale thema : “Kriebeldiertjes”

Wanneer?
Hoofdactiviteit op zaterdag 09 juni 2007

Waar?
Containerpark, Guido Gezellelaan

Programma :9h00 - 14h00 :
- demo compostvaten, compostbakken, wormenbakken en kippenhokken
- demo tuin- en grote hakselaars
- voor de kinderen : gratis (ongeveer 80) loupepotjes (tekening inkleuren uit de “MIKRO
   van MIROM” en afgeven aan de compostmeesters)
- infostand compostmeesters
- gratis compost voor iedere bezoeker (max. 1 zak van 60 liter per gezin)
   Ook nog 100 zakjes reeds verpakte compost (10 liter) beschikbaar voor bezoekers met de fiets, te voet enz.
- krasbiljet bij bezoek stand compostmeesters en/of aankoop compostvat
   MIROM Roeselare schenkt 4 gratis vaten aan Torhout (1 per 5000 inwoners) voor deze
   wedstrijd.
   De compostmeesters voorzien nog 6 gratis boeken “101 compostvragen” (Lannoo, 11 euro)
- gratis diverse brochures
- compostvaten + beluchtingsstokken aan gereduceerde prijs : bon uit de MIKRO
   meebrengen
- heropstart kippenproject
- powerpoint presentatie in het compostmeesterslokaal

nieuw : KRASBILJET
1000 gratis vaten te winnen in Vlaanderen (1 per 5000 inwoners)

Torhout : 4 gratis vaten (20 000 inwoners), via MIROM Roeselare
+ 6 gratis boeken “101 compostvragen” (Lannoo, 11 euro/stuk) via de compostmeesters

Wie krijgt het?
- deelnemers (met effectieve interesse) aan de activiteit van 09 juni
- kopers (in juni) van een compostvat

Hoe winnen?
- wegkrassen van de juiste iconen (vragen over kriebeldiertjes)
Met de uitleg van de compostmeesters en de extra informatie op de achterkant van het krasbiljet kan moeiteloos juist geantwoord worden
- beantwoorden schiftingsvraag  en invullen adresgegevens op afscheurstrook

Schiftingsvraag 2006 (2007 nog niet gekend)
Op 02 juli om 12h00 zal een VLACO-medewerker de temperatuur in zijn goedwerkend actief compostvat meten. De deelnemers moeten de temperatuur raden tot op 2 cijfers na de komma.
- wie het dichtst de temperatuur benadert wint

KIPPENPROJECT LOOPT OPNIEUW ALS EEN TREIN
Stand van zaken verkochte kippen :
* 2005 : 171 gezinnen
* 2006 :  96 gezinnen
* 2007 :  79 gezinnen (toestand op 21 mei)
In totaal : 346 gezinnen. Dus 346 x 3 kippen = 1038 kippen 

De betaling gebeurt vooraf aan de stadskas. De stad betaalt 18 euro voor 3 legkippen aan de leverancier (50% toelage voor de kopers).

Voorwaarden :
- Torhoutse gezinnen en onderwijsinstellingen
- aanvraag maar éénmaal om de drie jaar
- de kippen moeten  voldoende uitloop hebben (2 m2/kip) en degelijke huisvesting
- controle door milieudienst mogelijk
- mogelijkheid tot terugvordering bij verwaarlozing, onrechtmatige verwerwing, onvoldoende uitloop, slechte huisvesting of inbruik op de reglementering inzake afvalstoffen.

GRATIS PALETTEN VOOR COMPOSTBAKKEN
Dit jaar worden er geen compostbakken meer aangekocht en doorverkocht, gelet op de hoge aankoopprijs. Eind dit jaar wordt er subsidiëring vanwege OVAM verwacht en vanaf 2008 kunnen de inwoners wellicht weer aan de vertrouwde lagere prijs meerdere bakken aankopen.

In afwachting kunnen inwoners gratis paletten krijgen op het containerpark om zelf compostbakken ineen te steken. Milieuvriendelijk en gratis.
De parkwachters geven u graag de nodige uitleg.
De paletten worden meegegeven op voorwaarde dat ze voor de opbouw van compostbakken worden aangewend en niet als brandstof.
Wie een beroep doet op deze gratis service moet wel bereid zijn om later een controle door de milieudienst toe te laten.

Is de voorraad paletten tijdelijk uitgeput, gelieve uw naam en telefoonnummer te willen opgeven aan de parkwachters, opdat men u op een wachtlijst kan plaatsen.

ORGANISATIE COMPOSTCURSUS IN TORHOUT

MIROM organiseert i.s.m. VLACO een
 gratis compostcursus

Alle inwoners die willen weten hoe ze aan de slag moeten met een compostvat of –bak
of voor tuinders die graag nog iets meer willen weten over thuiscomposteren, zijn van harte welkom!

U krijgt er een antwoord op al uw vragen!

Wanneer?
Do. 21 juni, 19u00-22u00
Kennismaken met het abc van het thuiscomposteren. (recyclagepark Torhout)
Za. 23 juni, 9u30-11u30
Een rondleiding in een afvalarm domein te Avelgem (eigen vervoer).
Do. 28 juni, 19u00-22u00
Zelf aan de slag, kennis maken met de praktijk van het thuiscomposteren. (recyclagepark Torhout)

Waar?
Recyclagepark Torhout, Guido Gezellelaan,
8820 Torhout

Hoe inschrijven?
Vóór 8 juni, via compost@mirom.be of
bel naar 051/26 03 10

Meer info?
www.mirom.be
Eddy Reynaert, milieuambtenaar Torhout 050/22 11 22 of eddy.reynaert@torhout.be 

‘T ZWIENTJE

Onafhankelijk berichtenblad van de Torhoutse compostmeesters.
Gedrukt op gerecycleerd, chloorvrij papier

7de JAARGANG – nummer 2 -

DAG VAN HET PARK 27 MEI

Beste thuiscomposteerders,
het team van Torhoutse Compostmeesters heeft sinds december 2006 zijn schouders gezet onder de voorbereiding van de “Dag van het Park”, met het doel van deze dag iets unieks te maken.

Vandaar ook dit speciaal nummer van ’t Zwientje.
Op zondag 27 mei 2007 heten wij u dan ook hartelijk welkom in het Park Ravenhof tussen 10h00 en 17h00. De compostmeesters zullen er uiteraard present zijn, maar er zal verder nog heel wat te beleven en ontdekken vallen.
Zo zal het park speciaal aangekleed en ingekleed zijn met prachtige tuin- en parkdecoratie uit o.a. gietijzer, die u vanaf zondagmorgen vroeg reeds kunt komen bewonderen.
Het Park Ravenhof is enorm waardevol als groene long : prachtige inheemse bomen en  exoten, tientallen vogelsoorten, vlindervriendelijke hoekjes, schapenweide, oude meidoornhagen, hulst- en taxusmassieven, wilde planten in volle stadscentrum, een oude stadsgracht, een waterpartij en eenden en kippen die vrij kunnen scharrelen.
Kom en overtuig u zelf.

PROGRAMMA :

10h30 : verwelkoming door de milieuambtenaar

10h40 : start wandeling met gids van TILIA (gratis deelname)

11h00 : plechtige opening “Dag van het Park”
Toespraken door Burgemeester Norbert De Cuyper en mevr. Hilde Crevits, Vlaams Volksvertegenwoordiger en Schepen van Milieu

11h20 : vervolg gidsbeurt door TILIA

Gans de dag wordt u door het Stadsbestuur en de Torhoutse Compostmeesters een gratis 16-gangenmenu aangeboden.
De meeste gerechten zijn gans de dag te degusteren, andere op bepaalde tijdstippen of als tussendoortje :

* uitzonderlijke decoratieve elementen (o.a. beelden, smeedwerk,.) voor tuin en park van 10h tot 17h00 

*gidsbeurten door de natuurgidsen van TILIA om 10h30, 14h00 en 15h30.
Verzamelen aan de toegangspoort Nieuwstraat – gratis deelname.

* houtkunstenaars (met dank aan Cultuupunt)

* demonstraties boomverzorger

* aanplant Olijfboom als Vredesboom – bezinningsmoment (15h00)

* proclamatie winnaars tekenwedstrijd m.b.t. uw lievelingsboom (15h30)

* stand Compostmeesters en Milieudienst

* bomenleerpad met 18 merkwaardige bomen

* nieuw rozenperk “Schoone Gezelle Blomme” met gedicht “Dien avond en die rooze”

* stand “De Volkstuintjes”

* exclusief : de vlinderhuisjes van ’t Wit Huis te Loppem

* schapenweide

* kennismaking met de nieuwe domeinwachter 

* stand met boeken over bomen

* powerpoint presentatie m.b.t. het Ravenhof in het Kasteeltje

* gratis toegang tot het Museum voor Torhouts Aardewerk (met gids

BELANG VAN HET PARK RAVENHOF : een oase met veel functies

Het Park Ravenhof vormt een groene oase van meer dan 2 ha, pal in het centrum van Torhout.
Het domein heeft verschillende onmisbare functies :
- de natuurfunctie : de (appartements)bewoners van het centrum kunnen dicht bij hun woonplaats genieten van een rustgevende natuur met tientallen vogel- en vlindersoorten, wilde planten, exotische en inheemse bomen, een waterpartij en in het voorjaar duizenden bloembollen.
- de sociale functie : ouders en grootouders komen er met hun kinderen en kleinkinderen naar de eenden, kippen of schapen kijken, bejaarden ontmoeten er elkaar in de late voor- en namiddag en onder de middag komen tientallen studenten er picknicken.
- de educatieve functie : bomenleerpad,en gidsbeurten op aanvraag
- de landschappelijke functie : een oude kerkwegel langs het domein (Beckhofwegel)
- de historische functie : het kasteeltje, de oude stadsgracht (Ghelders Beke), geboortehuis Eugeen Van Oye, de oude linnen- en schoenenfabriek,..
- de milieubeschermende functie : gebruik van compost en gehakseld hout, geen sproeimiddelen, ouderwetse hoogstamboomgaard, grasbeheer door schapen, vlindervriendelijke aanplantingen, aanplant van vogelvriendelijke struiken

GIETIJZEREN TUINDECORATIE

De “Dag van het Park” is een unieke gelegenheid om de mens, de natuur en producten uit de natuur samen in één geheel te verenigen. Genieten en zorg dragen voor deze natuur zijn dan ook een taak van de mens. Tuinen en parken zijn reeds heel lang een rust- en ontmoetingsplaats, daarrond ontstond decoratie zoals beelden die de tuin sieren. Gietijzeren tuindecoratie is ontstaan rond 1300 voor Christus en wordt reeds heel lang als decoratie en sierraad gebruikt.
Ontgonnen ijzererts als natuurproduct gaat hier dan ook perfect samen met de natuur. Beelden in de tuin verenigen zich samen met de groene omgeving en geven een fraai contract van kleur. Vandaag is gietijzer een waardevol en heel duurzaam product dat garant staat voor jarenlang tuinplezier.

ROZENPERK “SCHOONE GEZELLE BLOMME”

Het Kasteeltje Ravenhof is het geboortehuis van Eugeen van Oye (gedenkplaat). Hij woonde er nog in zijn seminariejaren.
Eugeen van Oye was in het Klein Seminarie van Roeselare de lievelingsleerling van de priester-dichter Guido Gezelle.
Uit deze “relatie” ontstond het meesterlijke en ontroerende gedicht “Dien avond en die rooze” (1858).
In 1999 werd door de Boomkwekerijen Louis Lens uit Oudenburg een witte roos in de handel gebracht onder de naam Rosa “Schoone Gezelle Blomme”.
Door het stadsbestuur werden onlangs 20 exemplaren aangekocht. Acht rozen werden aangeplant bij de in 2006 volledig gerestaureerde Bakvoordekapel en twaalf rozen werden aangeplant tegenover het geboortehuis van Eugeen van Oye (rechts naast de fietsenstalplaats).
Ook werd er een bord geplaatst met de volledige tekst van het gedicht “Dien avond en die rooze”.
Of hoe geschiedenis, cultuur en natuur kunnen samengaan.

AANPLANT OLIJF (Olea Europaea) ALS VREDESBOOM
 

Op de “Dag van het Park”, 27 mei 2007 in het Park Ravenhof, wordt een Olijfboom als Vredesboom ingehuldigd.
In het bijzonder met de hoop op vrede in het Midden-Oosten (Israël, Palestina).

Olijfbomen hebben zich vanuit Israël verspreid en het zijn één van de eerste bomen die gecultiveerd werden.
De Olijf is geen veeleisende boom : ook op dorre grond geeft hij vruchten af. De eerste vruchten kunnen na 4 jaar worden verwacht, tussen het 12^de en 15^de levensjaar geeft een Olijfboom de meeste vruchten.

De Olijf wordt zelden hoger dan 10 meter. Het is een traag groeiende loofboom met een korte stam en laag bij de grond groeiende takken. Oude bomen zijn vaak dik en knoestig. De kroon is breed met forse onregelmatige takken. De bladeren zijn tegenoverstaand, wintergroen, leerachtig, smal elliptisch tot lancetvormig en gaafrandig. De onderzijde is dicht zilvergrijs behaard.

De onopvallende witgele bloemen die een beetje op die van de Liguster gelijken (zij zijn familie van elkaar) verschijnen in mei/juni. Zij hebben een zachte resedachtige geur.
Olijfolie bezit verzachtende en galafdrijvende eigenschappen. De bladeren worden benut als warm aftreksel voor hoge bloeddruk. 

DE VLINDERHUISJES VAN ’T WIT HUIS LOPPEM
 

Het K.M.P.I. Spermalie te Brugge is een instituut voor mensen met autisme, visuele en/of auditieve beperkingen. De bewoners werken en verblijven in het “Wit Huis” te Loppem, een bezigheidstehuis voor volwassenen.
De nadruk wordt gelegd op de mogelijkheden van de bewoners en minder op hun beperkingen. Uiteraard wordt daar ook mee rekening gehouden.
Jaarlijks kunnen de bewoners kiezen uit activiteiten waar hun verlangen naar uit gaat en waarbij ze zich goed voelen. Zo is er een muziekproject “De Witte Wolven”, een kunstatelier met expositie in een beeldentuin, een kruidentuin, kippen en tuinieren, koken of bakken, naaiatelier en ook een houtbewerkingsatelier. Hier wordt twee dagen per week gewerkt aan voorstellen van bewoners en begeleiders. De bewoners maken ook kinderspeelgoed en brievenbussen. Voor een educatief project van de Provincie West-Vlaanderen, in het Domein Bulskampveld, werden nestkasten voor mezen gemaakt.

Halverwege 2006 werd van start gegaan in een samenwerkingsproject met de Milieudienst van Torhout. Hierbij worden voederplanken voor vogels gemaakt en ook (exclusief! Vlinderhuisjes.
Tijdens het vervaardigen wordt steeds rekening gehouden met de mogelijkheden en verlangens van de bewoners, maar ook met de keuze van de materialen.
Zo worden alleen ecologisch gelabeld hout en solventvrije verven en lijmen die minder belastend zijn voor het milieu, gebruikt.

Vlinderhuisjes geven in de zomer en ook in het najaar bescherming voor vlinders tegen regen, koude en natuurlijke vijanden. Gezien vlinders vooral door de kleuren van bloemen en niet door de geuren aangetrokken worden, worden de vlinderhuisjes ook in verschillende pastelkleuren, zoals oker, lavendelblauw en zonnegeel, uitgevoerd. Telkens met een bijpassend groen dakje.

Voor meer info kan je steeds terecht in ’t Wit Huis te Loppem op nummer 050/28 82 49. Vragen naar de verantwoordelijken van het houtatelier, Henk Claeys of Johan Clauw.

VLINDERVRIENDELIJK HOEKJE IN HET PARK RAVENHOF

In het Park Ravenhof, in de hoek begrensd door de leestuin van de stedelijke bibliotheek en de meidoornhaag langs de Beckhofwegel, werd door de compostmeesters een gebiedje van 300  m2 aangeplant met honderden vlindervriendelijke planten en struiken.
Er werden een tiental soorten aangeplant, waarbij zowel lente-, zomer- en herfstbloeiers werden gekozen, zodat in drie seizoenen vlinders kunnen worden bewonderd.
Na de eerste plantactie van de compostmeesters, in februari 2006, werd een sensibiliseringsbord geplaatst, waarvan u hieronder de tekst kunt lezen.
In maart 2007 werd opnieuw aangeplant, waardoor het biotoop in oppervlakte werd verdubbeld.

MERKWAARDIGE BOMEN IN HET PARK RAVENHOF (borden) 

Bij 18 bomen werd een bord geplaatst met telkens een tekst waarin “anecdoten” over de boom in kwestie worden verteld. Dus geen droge opsommng van hoe het blad of de vrucht eruit ziet enz, maar historische wetenswaardigheden, vermelding van herkomst, gebruik en eigenschappen van het hout en symboliek.
Van deze 18 bomen werden er 11 na het jaar 2000 aangeplant, wat wijst op de vaste intentie om in dit prachtig park een klein arboretum te scheppen.

OPNIEUW EEN COMPOSTCURSUS IN TORHOUT

MIROM organiseert i.s.m. VLACO een
 gratis compostcursus

Alle inwoners die willen weten hoe ze aan de slag moeten met een compostvat of –bak
of voor tuinders die graag nog iets meer willen weten over thuiscomposteren, zijn van harte welkom!

U krijgt er een antwoord op al uw vragen!

Wanneer?
Do. 21 juni, 19u00-22u00
Kennismaken met het abc van het thuiscomposteren. (recyclagepark Torhout)
Za. 23 juni, 9u30-11u30
Een rondleiding in een afvalarm domein te Avelgem (eigen vervoer).
Do. 28 juni, 19u00-22u00
Zelf aan de slag, kennis maken met de praktijk van het thuiscomposteren. (recyclagepark Torhout)

Waar?
Recyclagepark Torhout, Guido Gezellelaan,
8820 Torhout

Hoe inschrijven?
Vóór 8 juni, via compost@mirom.be of
bel naar 051/26 03 10

Meer info?
www.mirom.be
Eddy Reynaert , milieuambtenaar Torhout 050/22 11 22 of eddy.reynaert@torhout.be

‘T ZWIENTJE

Onafhankelijk berichtenblad van de Torhoutse compostmeesters.
Gedrukt op gerecycleerd, chloorvrij papier
7de JAARGANG - nummer 1

Beste thuiscomposteerders,

In oktober 2006 mochten wij 4 nieuwe compostmeesters verwelkomen, zodat Torhout anno 2007 nu beschikt over een team van 20 enthousiaste vrijwilligers die aan de bevolking de boodschap van het thuiscomposteren uitdragen.

Een nieuw jaar, nieuwe uitdagingen.

Gelet op het succes van ons projcct “Buur(t)composteren” aan de toegang Park Ravenhof, kant Karel de Ghelderelaan, hopen wij met steun van het stadsbestuur dit jaar een tweede wijkcomposteerplaats te kunnen oprichten, weer speciaal gericht op het groente-en fruitafval van appartementsbewoners.

Wij hebben ook onze schouders gezet onder de jaarlijkse “Dag van het Park”, waarvan de voorbereidingen reeds in december 2006 zijn gestart. Op zondag 27 mei 2007 hopen wij honderden bezoekers te kunnen verwelkomen in het Park Ravenhof. Rond het centrale thema “Bomen” worden een 15-tal acties en standen opgebouwd die van het Ravenhof die dag “the place to be” moeten maken. Daarover later meer in een speciaal nummer van ’t Zwientje dat in april verschijnt.

Dit voorjaar gaan wij ook op onbetreden padcn : enkele van onze compostmeesters zullen op maandagavond 12 maart 2007 voor het eerst een infoavond presenteren rond  gazonbeheer en grasmaaisel en vooral hoe dit afval kan voorkomen worden.

Daarnaast blijven er onze klassiekers : lessen voor de lagere scholen, stand op de wekelijkse markt en “Juni Compostmaand” met op zaterdag 09 juni 2007 de “Dag van de Compostmeester” op het stedelijk containerpark.

Maar laat ons nog even terugblikken op een succesvol 2006 : voorlijk containerpark. "ers : lessen voor de lagere scholen, stand op de wekelijkse markt en "s zullen voor het eerst

Overzicht activiteiten compostmeesters dj. 2006 :

-        19 januari : voorstelling door de milieuambtenaar van de werking van de Torhoutse compostmeesters op de VLACO-studiedag       “Aan de slag met Compostmeesters” te Antwerpen
-        februari : spreekbeurten voor de lagere scholen in het leslokaal op het containerpark
-        25 februari : aanplant vlindertuin Park Ravenhof + vlindervriendelijke struiken in KATHO/RENO
-        organisatie wedstrijd “Natuurvriendelijke tuinen”
-        29 maart : stand wekelijkse markt
-        11 april : infoavond m.b.t. kippen in de raadzaal van het stadhuis
-        28 mei : stand “Dag van het Park” – park Ravenhof
-        juni : deelname “Juni Compostmaand” – verkoop van legkippen (3 euro/kip), compostbakken en compostvaten (beide met 6             euro korting)
-        10 juni : infodag containerpark : wedstrijd gratis compostvaten met krasbiljet, infostand, powerpointpresentatie en 154 zakjes          compost gratis voor de bezoekers van de demostand
-        18 oktober : infoavond thuiscomposteren voor de wijkbewoners van het centrum en Torhout-Oost, in de raadzaal van het                 stadhuis
-        26 oktober : deelname met een stand aan de “MOS-Startdag” in KATHO/RENO
-        25 november : bijscholing in IVRO
-        01/11/2006 t/m 30/04/2007 : deelname van 4 compostmeesters aan de actie “Klimaatwijken”

Tussendoor waren er vergaderingen van de compostmeesters op 16/02, 24/05, 30/08 en 31/10 en werd de demonstratieplaats op het containerpark iedere maand bemand, telkens de 1ste en 3de zaterdag van 10h00 tot 12h00.
 
INFOAVOND GRASBEHEER en GRASMAAISEL 12 MAART

Op maandag 12 maart 2007 organiseren de Torhouts Compostmeesters een gratis infoavond rond grasbeheer en grasmaaisel.
Locatie : zaaltje van het Bezigheidstehuis van Tordale in de Wezerstraat (te bereiken via Ruddervoordestraat, Groenhovestraat, vervolgens tweede zijstraatje links)
Aanvangsuur : 20h00
Deuren open vanaf 19h30 : gratis brochures en inlichtingen m.b.t. thuiscomposteren, mogelijkheid tot vraagstelling aan compostmeesters en milieudienst.
Toegang : GRATIS.  Onder de aanwezigen worden 3 boeken van de uitgeverij Lannoo m.b.t. thuiscomposteren (winkelwaarde 15 euro) verloot.

Compostmeesters Johan Schaep en Philippe Neels zullen op een gezellige en onderhoudende wijze, met een powerpoint presentatie, tussen 20h00 en 21h30 ondermeer volgende onderwerpen behandelen :
- hoe moet je een gazon aanleggen en onderhouden met compost?
- maaihoogte en maaifrequentie
- mulchmaaien en vermijden van grasafval
- waarheen met het maaisel?
- alternatief gazonbeheer : hooilandje, bloemenweide, kruidentuin,..
- natuurvriendelijke aanplantingen voor vogels, vlinders en bijen
- kan je gras in een compostvat verwerken?
EN NOG VEEL MEER.

ZWERFVUILACTIE  ZATERDAG 03 MAART
Maart werd door de Provincie West-Vlaanderen uitgeroepen tot “Maand van de Netheid”.
De stad Torhout, de milieudienst, de milieuraad, de jeugd- en andere verenigingen en ook de Torhoutse Compostmeesters hebben zich inmiddels achter het initiatief geschaard.
Gedurende de week zullen de Torhoutse lagere scholen in hun schoolomgeving al of niet onder begeleiding van de milieudienst zwerfvuilacties uitvoeren.

Op ZATERDAG 03 MAART is er een STARTMOMENT voor de bevolking.
Ook u wordt verzocht te willen deelnemen.
Waar? Stedelijk containerpark, achterzijde Station, Guido Gezellelaan
Programma :
- 9h00 tot 9h30 : ontvangst van de deelnemers + overhandiging van het materiaal (handschoenen, prikstokken, zakken, fluojasjes,…)
- 9h30 tot 11h00 : iedereen vertrekt naar zijn straat, wijk of een locatie naar keuze voor een zwerfvuilactie
- 11h00 tot 11h30 : terugkomst deelnemers, wegen soorten afval en persmoment.
- 11h30 : bedanking door het college van burgemeester en schepenen met een receptie ter plaatse, in het compostmeesterslokaal van het containerpark.

INSCHRIJVEN?
Een telefoontje (050/22 11 22) of é-mail (milieudient@torhout.be) volstaat.
U bent dan tevens verzekerd via de verzekering van de stad.
Hartelijk dank op voorhand.

STANDPLAATS COMPOSTMEESTERS WEKELIJKSE MARKTDAG

Op de marktdag van woensdag 18 april 2007 kunt u kennismaken met/of vragen stellen aan de Torhoutse compostmeesters. Wees gerust : er wordt niets verkocht.
U wordt vriendelijk uitgenodigd voor een babbeltje over thuiscomposteren. Prachtige brochures zijn gratis verkrijgbaar, o.a. over de ecologische tuin, het vermijden van grasafval, de werking van een compostvat, het houden van kippen en het gebruik van compost in de tuin of bloembakken.
De stand wordt opgebouwd tussen het Huis Bekaert en de achterzijde van het stadhuis.
Hartelijk welkom!!

DAG VAN HET PARK : 27 MEI 2007.

De Torhoutse compostmeesters nodigen u uit naar de “Dag van het Park” die dit jaar doorgaat in het Park Ravenhof op zondag 27 mei 2007.
Noteer deze datum alvast in uw agenda. Zoals reeds vermeld, er verschijnt in april een speciaal themanummer van ’t Zwientje, waarin alle activiteiten zullen worden voorgesteld.
Een voorproefje : demonstratie boomverzorger, stand tuindecorateur, stand compostmeesters, bomenwandeling met gidsen, munten en postzegels rond het thema “bomen”, prijsuitreiking tekenwedstrijd, planten van een olijf als “Vredesboom”, houten speel- en spelmateriaal en nog veel meer.
Uw kinderen of kleinkinderen in de leeftijdscategorie van 5 tot 15 jaar kunnen nu reeds een tekening, schilderijtje, collage of kunstwerkje rond hun lievelingsboom of het thema “bomen” maken en binnenbrengen tot 15 mei in de Milieudienst, Markt 23.
Na jurering zullen de prijzen plechtig worden overhandigd op 27 mei. 

JUNI COMPOSTMAAND

Deze jaarlijkse actie, op initiatief van VLACO (Vlaamse Compostorganisatie, met zetel te Mechelen), kende verleden jaar in  Torhout een enorm succes :
Tijdens “Juni Compostmaand 2006” werden 20 compostvaten (1 beluchtingsstok per vat inbegrepen) en 55 compostbakken, resp. aan de gereduceerde prijs van 14 euro i.p.v. 20 euro en 21 euro i.p.v. 27 euro verkocht

De demonstratieplaats thuiscomposteren werd overspoeld door belangstellenden die gericht vragen stelden i.v.m. thuiscomposteren, het gebruik van compostvaten of compostbakken en de verzorging van kippen.

We spreken terug af op zaterdag 09 JUNI 2007 tussen 9h00 en 14h00 op het containerpark.

In juni is terug een promotieprijs voorzien, waarbij een korting van 6 EURO wordt gegeven per compostvat + beluchtingsstok (normale prijs 20 euro) of per compostbak (normale prijs 27 euro).

COMPOSTBAKKEN te koop
Dankzij een intercommunale aankoop met subsidie, kunnen voor het ogenblik compostbakken bekomen worden aan 27 euro per stuk.
Het betreft dus geen  gesloten compostvaten (20 euro per stuk), maar open bakken in gerecycleerde kunststof, voor hoofdzakelijk groenafval uit de tuin.
Deze bakken hebben een volume van ongeveer 1000 liter of 1 m3.
Een model is te bezichtigen op de demonstratieplaats van de compostmeesters op het containerpark of aan de achterzijde van het Park Ravenhof (Karel de Ghelderelaan) op de buur(t)composteerplaats, die iedere dinsdag- en donderdagvoormiddag van 10h00 tot 12h00 open is.

KIPPENPROJECT

Het project loopt verder in 2007 : wie 3 jonge legkippen wil, betaalt rechtstreeks 9 euro aan de stadskas (Huis Bekaert, Markt 23) maar moet wel zelf naar Veldegem om de dieren af te halen.
Maar met  een subsidie van 3 euro per kip kan dit geen probleem zijn.

LET WEL : voor 31 maart 2007 kunnen geen kippen aangekocht en afgehaald worden.

Inlichtingen : milieudienst@torhout.be of milieuambtenaar@torhout.be

nst@torhout.be  23)e verzekering van de stad.
Hartelrk.

INSCHRIJVEN?
Een telefoontje (050/22 11 22) of
COMPOSTCURSUS 2007

 

 

 MIROM organiseert i.s.m. VLACO een gratis compostcursus

 Alle inwoners die willen weten hoe ze aan de slag moeten met een compostvat of –bak
of  voor tuinders die graag nog iets meer willen weten over thuiscomposteren, zijn van harte welkom!
U krijgt er een antwoord op al uw vragen!

Wanneer?
Din. 17 april, 19u00-22u00

- kennismaken met het abc van het thuiscomposteren
Za. 21 april, 9u30-11u30
-een rondleiding in een afvalarm domein te Avelgem (*)
Din. 24 april, 19u00-22u00
-zelf aan de slag, kennis maken met de praktijk van het thuiscomposteren

(*) Eigen vervoer

 Waar?
MIROM Roeselare, Oostnieuwkerksesteenweg 121,
8800 Roeselare

 Hoe inschrijven?
Vóór 9 april, via compost@mirom.be of
bel naar 051/26 03 10

 Meer info?
www.mirom.be

DE COMPOSTMEESTERS OP HET CONTAINERPARK
Iedere eerste en derde zaterdag van de maand, van 10h00 tot 12h00 zijn er op de demonstratieplaats thuiscomposteren van het containerpark twee compostmeesters aanwezig.
Deze staan ter beschikking van het publiek om allerlei vragen m.b.t. composteren op te lossen.
Gratis brochures en informatie zijn steeds verkrijgbaar.
U bent hartelijk welkom voor een babbeltje of een vraagstelling!
De data staan ook vermeld op de jaarlijkse afvalkalender.  

WEDSTRIJD : “NATUURVRIENDELIJKE TUINEN”
In de maand juni 2007 organiseren de Torhoutse compostmeesters een wedstrijd met als thema : “Natuurvriendelijke siertuinen”.
De inwoners van Torhout helpen reeds fantastisch mee om het organische afval te verminderen, o.a. door thuiscomposteren, het aankopen van kippen als (keuken)afvalverwerkers en door afvalarm en natuurvriendelijk tuinieren.
Daarvoor dank namens onze compostmeesters.
Het idee is gegroeid om een wedstrijd te organiseren, waaraan ieder Torhouts gezin mag deelnemen. Inschrijven kan nog tot 30 april 2007 in de milieudienst.

Het onderwerp is dus “Natuurvriendelijke tuinen” en is zeer breed : vlinder- en vogelvriendelijke hoekjes, planten voor bijen, aanwenden van snoeihout als afsluiting, verbannen van sproeimiddelen, gebruiken van gehakseld hout, compost, nestkasten, kippen,..
De jury zal punten geven op 4 evaluatiecriteria :
- afvalarm
- biodiversiteit
- creativiteit
- concept
De tuinen zullen eind mei, begin juni 2007 bezocht worden.
De winnaars zullen in augustus uitgenodigd worden naar het stadhuis, waar in aanwezigheid van een afvaardiging van het college van burgemeester en schepenen, de prijzen zullen uitgereikt worden.
Er is een powerpoint presentatie voorzien waarin de tuinen van de deelnemers zullen worden voorgesteld, gevolgd door een receptie.

MULCHMAAIEN
(met dank aan compostmeester Emiel Cordier voor dit en alle volgende artikels)
Je hoeft echt geen mulchmaaier te bezitten om uw gazon zonder opvangbak te maaien. Enige voorwaarde is dat je over een schroefmaaier beschikt en dat je de opening waarlangs het gemaaide gras weggeblazen wordt, kunt afsluiten. Er zijn maaiers, zowel elektrische als andere die met zo een dergelijk hulpstuk zijn uitgerust. De meesten onder ons maaien hun gras te kort af, namelijk door of onder de struiklaag, wat resulteert in het opschieten van de grashalmen (snoeien doet groeien). Hierdoor worden rond de grashalmen kleine kale plekjes gecreërd met mosgroeiing als gevolg. Zet indien nodig de maaier 1 tot 2 standjes hoger en rijdt het gras af zonder opvangbak. De voordelen zijn legio en wegen in grote mate op tegenover het ene nadeel als we al kunnen spreken van een nadeel, nl. gras dat nat is en aan de schoenen blijft kleven, wat gemakkelijk op te lossen is door een paar reserve schoenen.
Voordelen :
1. Eerst en vooral zal je met deze methode de maaitijd halveren.
2. Het gazon hoeft niet meer met ijzersulfaat behandeld te worden, aangezien het gemaaide gras gecomposteerd wordt en zoals bekend compost alkalisch is, en dus de pH van de grond verhoogt
3. Niet of zeer weinig bekalken van het gazon
4. Niet meer bemesten, aangezien het gecomposteerde gras meer dan genoeg wordt gevoed, telkens bij een maaibeurt
5. Er hoeft niet meer geverticuteerd te worden, mede door de terugdringing van het mos door de compostering
6. Er moet niet meer met zware bakken gemaaid gras gezeuld worden en er moeten geen zakken gras meer naar het containerpark worden gebracht (geen afval en geen transport)
U ziet, beste composteerder, indien er ook maar de intentie is om dit te willen doen, als we met ons allen op deze wijze ons gazon zouden maaien, we veel minder het containerpark, de natuur en het milieu zouden belasten.

PROEF MET INDUSTRIELE COMPOST
Op 27 juli 2006 ben ik gestart met een vergelijkende proef : industriële compost versus eigen “huis”compost (de pH waarden van beiden schommelden tussen de 7,5 en 8,5).
De industriële compost werd gemengd met 50% gewone moestuinaarde om als mengsel te dienen voor de proef met slaplanten type ASSAM. De slaplanten hadden een bladgrootte van ½ tot 1 cm en hadden een mooi, stevig wortelgestel. 40 slaplanten werden verspeend met dit mengsel.
Reeds een dag na de verspening verminderde de groei en na enkele dagen waren alle plantjes afgestorven, precies alsof ze aan het stengeltje dichtgeknepen waren, tussen de scheiding van de aarde en de lucht.
Ik heb dan nieuwe sla gezaaid in hetzelfde mengsel van compost en aarde (50% compost, 50% aarde).
Resultaat : geen enkel plantje kwam uit.
In een verdere proef heb ik zuivere huiscompost gebruikt zonder toevoeging van aarde, met als resultaat dat alle slaplantjes reeds na 4 dagen uitstonden.
Ze werden verspeend en terug in zuivere huiscompost geplant, waarna ze uitgroeiden tot volwaardige slaplanten.
Ter informatie : sla is alkaliminnend (pH 7 tot 8), net als alle koolsoorten, asperges, spinazie, ui, prei, bieslook, knoflook en walnoot.
Conclusie : het kan niet anders of industriële compost is vele malen geconcentreerder dan “huis”compost, bevat wellicht meer zouten en is verhit geweest tot 90° om alle bacteriën en schimmels te doden.

PROEF MET TOMATENZAAD PREMIO TROSTOMATEN IN 100% HUISCOMPOST
De proef werd gestart op 04 februari 2006. Er werd gezaaid in bloempotjes, gevuld met 100% huiscompost (pH : 7 tot 8).
Tomaten zijn net als aardappel, paprika, aubergines, alle selderijsoorten, pastinaak, wortel, peterselie, appel, aardbei, bosbes, framboos, kruisbes, soorten die het best gedijen in grond met pH 5 tot 6, dus licht zuur. Bij die proef waren alle zaadjes uit op 09 februari, dus na 5 dagen. Ik heb ze dan verspeend, één per één in potjes op 22 februari, nadat het reeds plantjes waren met 2 stevige flinke blaadjes. Dit gebeurde ook in 100% zuivere huiscompost, waarna ze zijn uitgegroeid tot volwaardige sterke tomatenplanten van een vinger dik. Ik heb er dan 18 uitgeplant in de serre op 18 april en hiervan zijn er 41 kg lekkere rijpe tomaten geplukt. Dit alles hierboven beschreven klinkt contradictioneel aangezien tomaten het best opgroeien in lichtzure grond met pH 5 tot 6.
Het kan niet anders of gewone huiscompost heeft wonderlijke eigenschappen, waarbij niet alleen de zuurtegraad, maar ook nog andere faktoren een grote rol spelen, zoals de exacte verhouding van de beschikbare meststoffen, maar ook zeker de zo onmisbare sporenelementen in uiterst geringe hoeveelheden aanwezig, maar die de planten absoluut nodig hebben om zonder ontberingssymptomen gezond op te groeien. Deze sporenelementen zijn ijzer (Fe), koper (Cu), mangaan (Mn), boor (B), zink (Zn), silicium (Si), molybdeen (Mo), magnesium (Mg) en calcium (Ca).
Ter illustratie van hoe weinig er nodig zijn van die sporenelementen : een partij maïs van 1 ha kan gemakkelijk 170 kg stikstof (N) uit de grond halen, tegenover slechts 37 gram boor (B), dat is zomaar eventjes 4594 keer minder en toch noodzakelijk. Een recent onderzoek, uitgevoerd in opdracht van OVAM, kwam tot de volgende eigenschappen van thuiscompost :
-        vocht : minder dan 60%
-        organische stof : 40%
-        zuurtegraad (pH) : 7,5 tot 8,5
-        stikstof (N) :        1,5%
-        kalium (K) :         0,5%
-        fosfor (P) :           1,2%
-        magnesium (Mg) : 0,4%
-        calcium (Ca) :      0,6%

 

HOE EEN GAZON OMVORMEN TOT EEN BORDER OF OM TE TUINIEREN?
Dek in het voorjaar een perceel af met dik karton.

Het karton vastleggen met planken of stenen en zorg voor een grote overlapping.

Alle bodemleven komt naar boven omdat het donker is, maar het karton laat wel lucht door, zodat alle te vernietigen wortels netjes opgepeuzeld worden door de bodemfauna.
Niet spitten of frezen, daar deze bewerking een stevige dreun toedient aan de bodemfauna en niet in het minst aan de regenwormen, waar we bij deze ten zeerste op rekenen.
Gebruik stevig ribkarton en leg het dubbel, ideaal zijn grote kartonnen dozen.
Alle plastiek en stickers eraf halen en gebruik ongeglaceerd karton, enkel bedrukt met zwarte inkt, geen kleurdruk gebruiken, dat is te giftig.
Inkt, lijm en karton composteren zonder problemen.
Bedek enkel een vochtige bodem, de bodemorganismen en de wormen spelen onder het karton voor kaboutertje, zij doen alle werk.
Zij gaan onmiddellijk aan de slag en verteren de wortels tot ze na enkele maanden zijn omgetoverd tot een humusrijke bodemlaag. Dat is bewust werken MET  de natuur zonder zware arbeid te moeten doen zoals spitten.
De wormenactiviteit is onder deze mulchlaag van karton zo intens dat de bodem in enkele maanden tijd luchtig en kruimelig is, en niet plakkerig of rot zoals velen wel eens denken.
Zoals je ziet en zult ondervinden is het een supersnelle, gemakkelijke, rugvriendelijke en arbeids- en afvalarme manier om een stuk gazon om te toveren in een gave, gezonde en onkruidvrije tuin, moestuin of border.
Je kan nu starten met het vooropgestelde doel met maximum resultaat, daar hier met deze methode niets van spuit of vergif is gebruikt.
Beste vrienden, er blijven hardnekkige geruchten de ronde doen dat compost stinkt en vliegen aantrekt of aanlokt.
Allebei grondig fout en dat zal ik bewijzen : indien compost stinkt, dan zou het in de bossen niet te harden zijn van de stank en het krioelen van de vliegen. Wel in ons compostvat of onze compostbak speelt zich hetzelfde proces af als in het bos. Wanneer de inhoud van een composteersysteem stinkt, dan is dit te wijten aan gebrek aan zuurstof of door verkeerde produkten zoals vlees of sausjes, die steevast vliegen aantrekken, die er hun eitjes inleggen.
Een vlieg kan immers vlees ruiken vanop 1 km ver!

‘T ZWIENTJE

Onafhankelijk berichtenblad van de Torhoutse compostmeesters.
Gedrukt op gerecycleerd, chloorvrij papier

6de JAARGANG - nummer 2

Beste thuiscomposteerders,

Terwijl u deze nieuwsbrief leest is de hittegolf al een beetje vergeten en komt de herfst eraan. Tijd voor de compostmeesters voor een eerste terugblik : in februari mochten wij opnieuw enkele klassen ontvangen in ons compostmeesterslokaal, op 29 maart hadden wij onze stand op de wekelijkse markt, op dinsdagavond 11 april woonden 25 inwoners onze infoavond m.b.t. het houden van kippen bij, er was veel belangstelling voor de stand van de compostmeesters tijdens de “Dag van het Park” op 28 mei in het Park Ravenhof en ook Juni Compostmaand was een succes.
We zullen echter niet op onze lauweren rusten : momenteel loopt de werving voor het project “Klimaatwijken”.
Vier van onze compostmeesters namen in 2005-2006 actief deel en Roney was zelfs te gelijkertijd energiemeester.
Onze compostmeesters willen terug de schouders zetten onder de tweede editie die loopt van 01 november 2006 tot 30 april 2007. Hieronder vindt u alle informatie. Een warme oproep tot deelname!
U kan mits kleine inspanningen 8% of meer besparen op uw volgende energierekening. Doen!
Kom gerust naar het startmoment op vrijdag 20 oktober 2006 om 19h30 in de raadzaal van het stadhuis.
Verder bent u hartelijk uitgenodigd op onze gratis infoavond thuiscomposteren. 

 
KLIMAATWIJKEN

Gezocht: mensen die geld willen sparen zonder moeite
Wilt u geld sparen zonder moeite? Zonder ook maar op iets te moeten inboeten? Doe dan mee aan het project Klimaatwijken. Je gemeentebestuur daagt je uit om samen met je buren of vrienden een groepje te vormen en in zes maanden tijd acht procent energie te besparen. Want energie besparen is geld sparen. “Dat kost me toch veel moeite”, denk je? Toch niet: koken met het deksel op de pot, het licht doven als je weggaat, da’s toch niet moeilijk? En daar haal je echt wel acht procent mee hoor. Voorgangers hebben het al bewezen, drie jaar na elkaar. Je krijgt bovendien hulp van een energiemeester. Dat is iemand die je groep van dichtbij zal begeleiden en je zal bestoken met van die goeie besparingstips. En nee, het is niet de bedoeling om in de koude te gaan zitten met een kaarsje. Energiebesparing zonder comfortverlies en met een dikke geldbeugel tot gevolg. Daar gaan we voor en voor niks minder. 

 Gezocht: energiemeester voor het project Klimaatwijken
Profiel: je bent geïnteresseerd in energie en in energiebesparing, je hebt kwaliteiten om mensen te begeleiden en te helpen. Je gaat graag op bezoek bij mensen (en je drinkt graag een borreltje). Je kan overweg met een computer.
Taken: Je begeleidt een klimaatwijk. Dat is een groep mensen die op uitdaging van hun gemeentebestuur acht procent energie willen besparen in zes maanden tijd. Je geeft hen tips en houdt hun meterstanden bij en vult ze in op de website www.klimaatnet.be. Je bent bereid om een opleiding te volgen tot energiemeester en om tweemaandelijks samen met de andere energiemeesters ervaring uit te wisselen. Je bent de leider van je klimaatwijk.
Verloning: je krijgt een gratis opleiding over energiebesparing door de experts van vormingsinstelling Dialoog. Je wordt in de groep aanzien als een held: “hij of zij leerde zijn/haar volk energie besparen”. 

Geïnteresseerd? Of meer informatie? Neem contact op met de milieudienst. 

Wat is een klimaatwijk?

Een klimaatwijk is een groep van ongeveer 15 gezinnen die de uitdaging aangaat om in het stookseizoen acht procent energie te besparen in huis. Deze gezinnen wonen in dezelfde wijk of in dezelfde straat of kennen elkaar via een vereniging, een school, een club,… Kortom, de rode draad in jullie groep is dat jullie elkaar van ergens kennen (en uiteraard in dezelfde gemeente wonen).
Je kan natuurlijk in je eentje thuis energie besparen, maar het is leuker én interessanter om het in groep te doen. Vandaar dat er gewerkt wordt met het concept ‘klimaatwijken’. Zo sta je er niet alleen voor, maar kan je je energieverbruik vergelijken met anderen en kan je tips en ervaringen uitwisselen. 

Wat wordt er als deelnemer van mijn verwacht?
Je houdt wekelijks de meterstanden van je gas- en elektriciteitsmeter bij en vult ze in op www.klimaatnet.be.  Heb je geen internet, dan vult de energiemeester die meterstanden wel in. Ga ook op zoek naar je energieafrekening van vorig jaar. Dat hebben we nodig om de energiebesparing te kunnen berekenen. 

Af en toe zal de energiemeester een bijeenkomst organiseren, een tupperware avond over energie zeg maar. En je kan ook kennis maken met deelnemers van andere ‘klimaatwijken’ op het startmoment, de tussentijdse energieborrel en het slotmoment. Deze ontmoetingen zijn ideaal om concrete ervaringen en tips uit te wisselen. 

En de ultieme verwachting is natuurlijk dat je erin slaagt acht procent minder gas en elektriciteit te verbruiken ten opzichte van vorig jaar! 

Wie is de energiemeester?
Elke klimaatwijk heeft een (of meerdere) energiemeester(s). Het is bij voorkeur een deelnemer van de klimaatwijk die zich kandidaat stelt om deze taak op zich te nemen. 

Een energiemeester doet rond energie wat een compostmeester rond compost doet: hij adviseert je hoe je thuis energie kan besparen. De energiemeester volgt eerst een ‘energieopleiding’ en krijgt nuttige hulpmiddelen om het energieverbruik in een gezin te kunnen meten . 

De taak van de energiemeester bestaat erin zijn eigen kennis door te geven aan de leden van zijn klimaatwijk: door tips te geven, regelmatig deur-aan-deur de gegevens te verzamelen (of via e-mail), de klimaatwijk af en toe samen te brengen voor uitwisseling van ervaringen, de energiemeter te verspreiden zodat de deelnemers het verbruik van hun wasmachine of diepvriezer kunnen checken,… 

Wat brengt het mij als deelnemer op?
- Lage energierekeningen: door energie te sparen, gaat ook je energiefactuur naar beneden en zo spaar je geld uit.
- Prijzenpot: voor iedereen alvast een prijsje en een verrassing voor de besten van de klas.
- Een grondige energiedoorlichting van je woning.
- Massa’s nuttige tips en informatie over energiebesparing,  subsidies en premies.
- Een gedetailleerde berekening van de hoeveelheid energie die je wijk (en jezelf) bespaarde. 

Hoe doe je dat, acht procent energie besparen?
Acht procent energie besparen vraagt echt niet zoveel moeite: met wat aandacht, kleine gedragsveranderingen en enkele doordachte ingrepen kom je al een heel eind ver. 

Eén van de belangrijkste dingen die je gevraagd wordt te doen, is het bijhouden van je meterstanden. Uit ervaringen in Scandinavië, Nederland en Vlaanderen blijkt dat gezinnen die wekelijks hun meterstanden van gas en elektriciteit bijhouden en vergelijken met hun verbruik van het jaar voordien, een ‘energiereflex’ krijgen en zo al besparen op hun verbruik. 

Met een waaier aan kleine vuistregels en energietips kan je nog verder gaan. Die zal je krijgen van je energiemeester. 

Enkele voorbeelden:
- Bij het koken het deksel op je kookpotten zetten.
- Ruimtes die je niet gebruikt niet of minder verwarmen.
- Elektrische toestellen zoals radio, tv, microgolfoven, computer, cd-speler, … volledig uitschakelen en niet op stand-by laten staan.
- De wasmachine of de vaatwasmachine enkel laten draaien wanneer die volledig vol is.
- De wasmachine op maximum 40 graden laten draaien. Dat lukt prima met de moderne wasmiddelen. Enkel bij zeer vuile was is het nodig hogere temperaturen te gebruiken.
- Spaarlampen gebruiken.
- Een spaardouchekop installeren.
- De koelkast en de diepvriezer regelmatig ontdooien.
- Warmwaterleidingen isoleren in onverwarmde ruimtes.
- Kies voor energiezuinige elektronische toestellen wanneer ze aan vervanging toe zijn. 

Hoe moet ik mijn energieverbruik registreren?
Je energieverbruik registreren is heel eenvoudig: je doet dat op de website www.klimaatnet.be (je volgt de eenvoudige instructies) en van je energiemeester krijg je alle uitleg. Geen internet? Geen nood, geef de meterstanden door aan je energiemeester. 

Waar vind ik ondersteuning?
Ondersteuning krijg je vanwege het stadsbestuur, de milieudienst, je energiemeester en de andere deelnemers van je klimaatwijk.
De uitwisseling van ervaringen en praktische tips blijkt heel waardevol te zijn. Ga dus zeker naar de tussentijdse energieborrel die je gemeente zal organiseren. 

Een beter klimaat door acht procent energie te besparen?
De verbranding van fossiele brandstoffen (gas, hout, steenkool) om warmte en elektriciteit te produceren, veroorzaakt uitstoot van CO2 (koolstofdioxide). Deze uitstoot van CO2 zijn de zogenaamde broeikasgassen.  Broeikasgassen zijn verantwoordelijk voor klimaatveranderingen zoals de opwarming van de aarde. Deze klimaatveranderingen als gevolg van het toegenomen broeikaseffect zijn een reëel probleem, waarvan de gevolgen zeer ingrijpend kunnen zijn. 

Wanneer we minder energie verbruiken, zorgen we ervoor dat er minder CO2-uitstoot is, zo helpen we mee de klimaatveranderingen tegen te gaan. 

Waarom net acht procent energie besparen?
In 1997 werd er in Kyoto (Japan) een internationale afspraak gemaakt om de uitstoot van broeikasgassen door de industrielanden te verminderen. België heeft hierbij het engagement aangegaan om de broeikasgassen  met 7,5% te verminderen in de periode 2008-2012 ten opzichte van 1990. 

De ‘klimaatwijken’ willen hiertoe een bijdrage leveren en willen vooral aantonen dat alle beetjes helpen. Het is daarom de bedoeling om acht procent te besparen in een beperkte periode. Leuk, als we weten dat de Belgische overheid hiervoor 20 jaar zal nodig hebben. 

Waarom ik?
Wanneer het op het oplossen van milieuproblemen aankomt, denken wij te snel dat wijzelf machteloos staan en de inspanning van andere individuen, bedrijven en/of overheden moet komen. Nochtans is er veel dat we zelf kunnen doen.
Het tegengaan van klimaatveranderingen begint dus niet alleen bij het maken van wereldwijde afspraken, maar bij jou thuis, op je kantoor, bij je gezinsleden,… 

JUNI COMPOSTMAAND
Deze jaarlijkse actie, op initiatief van VLACO (Vlaamse Compostorganisatie, met zetel te Mechelen), kende dit jaar in Torhout opnieuw een enorm succes :
- 32 gezinnen kochten een compostvat + beluchtingsstok aan de sterk gereduceerde prijs van 14 euro i.p.v. 20 euro.
- 29 compostbakken met 6 euro korting (21 euro i.p.v. 27 euro) vonden hun weg naar de bevolking.
De meeste gezinnen kochten er meer dan één, soms zelfs tot 4 stuks.
- de demonstratieplaats thuiscomposteren werd overspoeld door belangstellenden die gericht vragen stelden i.v.m. thuiscomposteren, het gebruik van compostvaten of compostbakken en de verzorging van kippen.

De hoofdactiviteit ging door op zaterdag 10 juni tussen 9h00 en 14h00 op het containerpark in Torhout.

Nieuw dit jaar was dat door VLACO in alle deelnemende gemeenten in Vlaanderen een wedstrijd met een krasbiljet werd georganiseerd.
Enkele eenvoudige vraagjes m.b.t. thuiscomposteren dienden beantwoord te worden door het verwijderen van het kraslaagje boven het goede antwoord.
Daarnaast was er ook een schiftingsvraag.
De deelnemers dienden te raden hoeveel de temperatuur zou zijn, gemeten door een medewerker van VLACO op 02 juli 2006 om 12h00, in zijn goed functionerend compostvat.
Deze bedroeg 53,55°C.
In samenwerking met de intercommunale MIROM Roeselare mochten in Torhout de 4 deelnemers die het dichtst deze temperatuur hadden geraden, een compostvat of 14 euro (terugbetaling van een aangekocht vat) ontvangen.
Voor aanvang van de vergadering van de compostmeesters op 30 augustus 2006 was er een plechtig moment waarbij de winnaars in aanwezigheid van de pers en de schepenen mevr. Hilde Crevits en dhr. Willy Depoorter, hun prijs overhandigd kregen.

Klik op de foto voor groter formaat.

COMPOSTBAKKEN te koop
Dankzij een intercommunale aankoop met subsidie, kunnen momenteel compostbakken bekomen worden aan 27 euro per stuk.
Het betreft dus geen  gesloten compostvaten (20 euro per stuk), maar open bakken in gerecycleerde kunststof, hoofdzakelijk voor groenafval uit de tuin.
Deze bakken hebben een volume van ongeveer 1000 liter of 1 m3.
Een model is te bezichtigen op de demonstratieplaats van de compostmeesters op het containerpark of aan de achterzijde van het Park Ravenhof (Karel de Ghelderelaan) op de buur(t)composteerplaats, die iedere dinsdag- en donderdagvoormiddag van 10h00 tot 12h00 open is.

KIPPENPROJECT
Het project loopt verder in 2006 : wie nu nog 3 kippen wil, betaalt rechtstreeks 9 euro aan de stadskas, maar moet nu wel zelf naar Veldegem om de dieren af te halen.
Maar met  een subsidie van 3 euro per kip kan dit geen probleem zijn.
Let wel : elk gezin kan slechts om de 3 jaar 3 gesubsidieerde kippen aankopen.

DE COMPOSTMEESTERS OP HET CONTAINERPARK
Iedere eerste en derde zaterdag van de maand, van 10h00 tot 12h00 zijn er op de demonstratieplaats thuiscomposteren van het containerpark twee compostmeesters aanwezig.
Deze staan ter beschikking van het publiek om allerlei vragen m.b.t. composteren op te lossen.
Gratis brochures en informatie zijn steeds verkrijgbaar.
U bent hartelijk welkom voor een babbeltje of een vraagstelling!
De data staan ook vermeld op de jaarlijkse afvalkalender.

KOM POST
In deze rubriek beantwoorden we de brieven en vragen van thuiscomposteerders.
De laatste maanden kregen onze compostmeesters heel wat vragen m.b.t. de natte inhoud van compostvaten.
Hoe dit euvel verhelpen?
Goed composteren houdt in dat groene en bruine materialen gemengd en omgezet worden.
”Groene” materialen zijn materialen die uit zichzelf weinig structuur bezitten, veel voedingsstoffen bevatten en meestal ook een hoog vochtgehalte hebben.
Typische voorbeelden zijn grasmaaisel, groente- en fruitresten en dierlijke mest. (Let op : deponeer nooit mest van vleeseters zoals honden en katten in uw vat!)
Als je enkel groen materiaal composteert, zal je merken dat de boel snel gaat stinken. Als gevolg van het dichtslaan (vergelijk met een pudding die inzakt) van het materiaal, kan er geen zuurstof meer bij.
Er ontstaan anaërobe (zonder zuurstof) omstandigheden en dat veroorzaakt rotting en stank.
Van composteren is dan geen sprake meer.

Luchtige, stugge materialen zoals stro, houtsnippers, droge herfstbladeren en dorre stengels bevatten weinig voedsel en zijn vaak droog. Het zijn de “bruine” materialen die structuur geven aan compost. Ze composteren slechts langzaam, maar stinken doen ze nooit.

Een optimale compostering start met een goede vermenging van groen en bruin materiaal.
Een compostbak of compostvat start je best op door eerst één of meerdere zakken gehakseld hout naar het containerpark te halen. Dat is trouwens gratis.
Er mag gerust een laag gehakseld hout van 20 cm dik op de bodem van het vat of de bak worden gedeponeerd.
Vervolgens gooi je daarop uw groen materiaal.
Door regelmatig te beluchten met de speciale stok, meng je het gehakseld hout met het groen materiaal. Naarmate het compostvat of de –bak zich vult mag je vanzelfsprekend ook wat gehakseld hout toevoegen. Ook wanneer je een struik snoeit (vlier, vuurdoorn, liguster, kornoelje,..) knip je best de takken met het snoeimes in kleine stukjes (5 tot 10 cm) en meng je deze met het groene materiaal in uw compostvat.

Het bruine materiaal brengt dus structuur in de compost en geeft vrije toegang aan de buitenlucht die rijk is aan zuurstof.

 
OPNIEUW ENKELE PRIMEURS VOOR TORHOUT
a) cursus ecologische tuinen
Door het Provinciebestuur van West-Vlaanderen wordt in het najaar een campagne rond ecologische tuinen gevoerd.  Dit gebeurt ondermeer door het oprichten van “Ecotuinteams” in de West-Vlaamse gemeenten.
Via een gratis cursus, bestaande uit 5 lessen, met veel praktijk en plaatsbezoek aan tuinen, worden deze Ecotuinteams opgericht en gevormd.
De stad Torhout is de eerste West-Vlaamse gemeente waar een Ecotuinteam wordt opgericht.
Elf inwoners werden bereid gevonden om deze interessante bijeenkomsten te volgen.
Er werd gestart op 13 september in het compostmeesterslokaal met een kennismaking en een theoretische uitleg.
De volgende lessen gaan door in diverse tuinen en parken, waar de lesgeefster vele tips zal geven om de eigen tuinen van de deelnemers ecologisch in te richten. Met dien verstande dat alles vrijwillig gebeurt. Niemand is verplicht om planten aan te kopen voor zijn tuin.

b) vlinderhuisjes
Door het stadsbestuur werden bij de beschuttende werkplaats “t Wit Huis” te Loppem (Zedelgem) 15 zogenaamde “Vlinderkastjes” aangekocht.
De vorm is nagenoeg dezelfde als deze van een nestkastje voor vogels, maar in plaats van één ronde opening zitten er over de voorkant 4 smalle vertikale openingen verspreid.
In het kastje worden ook wat takjes geplaatst.
In deze kastjes kunnen de vlinders in de zomer beschutting vinden bij slecht weer en in het najaar worden de kastjes een overwinteringsplaats.
De laureaten van de wedstrijd “Natuurvriendelijke Tuinen” kregen er elk twee, de overige zullen in het Park Ravenhof geplaatst of gehangen worden.

WEDSTRIJD : “NATUURVRIENDELIJKE TUINEN”
De jury gaf punten op 4 evaluatiecriteria :
- afvalarm
- biodiversiteit
- creativiteit
- concept
Na plaatsbezoek werden volgende laureaten weerhouden :
- Ides Desendere-Vancoppenolle, Revinzestraat 100
- Luc Vanwalleghem-Verlinde, Rozenstraat 21
- Steve en Nusi Maes-Erdös, Nachtegaalstraat 20
Er werd beslist geen rangschikking 1-2-3 te maken, gelet op het feit dat deze drie natuurtuinen toch onderling enorm verschilden en telkens een andere invalshoek hadden.
Dankzij het stadsbestuur konden we aan elk van de drie families een stevig prijzenpakket overhandigen : voor iedere laureaat 2 nestkasten voor mezen, 2 overwinteringskastjes voor vlinders en een voederplank voor vogels.
Op zondagvoormiddag 20 augustus werden de drie gezinnen vanaf  9h30 door de burgemeester, schepenen, milieuambtenaar en talrijke compostmeesters gehuldigd in de schepenzaal van het Stadhuis.
Via een powerpoint presentatie werden sfeerbeelden van de drie tuinen en de stedelijke parken getoond, gevolgd door een receptie en overhandiging van het prijzenpakket.

Klik op de foto voor groter formaat.

TIPS VOOR EEN NATUURVRIENDELIJKE TUIN
Bij plaatsbezoek aan de deelnemers werd ook telkens een klein interview afgenomen. Vooral de vraag : “wat raad je de mensen aan bij natuurvriendelijk tuinieren?” gaf voor u, lezers, heel wat nuttige tips, die wij u niet willen onthouden.
Daarom hierbij een lijstje met (hopelijk) bruikbare informatie :
- zet planten, bloemen en struiken die vlinders, bijen en vogels aantrekken
- plaats hier en daar een omgekeerde dakpan of bloempot met stro erin. Vele insekten (bvb. oorwurmen) zullen daarin een schuilplaats of nestelplaats vinden en u verlossen van lastige gasten zoals bladluizen.
- breng uw snoeihout niet naar het containerpark, maar maak er een takkenwand van voor egels en insekten. Deze takkenwand kan ook ingericht worden als vlechtwerk om uw composteerplaats of compostvat af te schermen of als natuurvriendeljke afscheiding met de buren.
De takken legt u horizontaal tussen rondhout palen die u op korte afstanden van elkaar in de grond plaatst. Zeer mooie voorbeelden zijn te zien in Groenhovebos, waar enkele waardevolle percelen (o.a. het heideveldje) door takkenwanden werden afgeschermd van betreding.
- de juiste plant op de juiste plaats (zon, schaduw,..) en in de juiste grondsoort
- geef de voorkeur aan inheemse (hoogstam) fruitsoorten om aan te planten, vooral oude rassen.
- plant resistente soorten aan
- durf experimenteren. Laat eens een hoekje enkele jaren braak liggen en kijk van seizoen tot seizoen, van jaar tot jaar, welke kruiden, bloemen of planten dit hoekje gaan koloniseren.
- plaats rozen op plaatsen met tocht, in de wind.
- informeer (o.a. bij de compostmeesters) of volg een cursus “ecologisch tuinieren”. Deze cursus die bestaat uit 5 lessen is gratis en wordt door de Provincie West-Vlaanderen ingericht (inlichtingen bij de milieudienst)
- en last but not least : we moeten verdraagzamer zijn. Onkruiden bestaan in feite niet, wel kruiden.
Wist u dat een brandnetel 5 soorten inheemse vlinders aantrekt als waardplant (= gastheerplant voor het afzetten van de eitjes)? Natuurlijk moeten we onze tuin niet gaan omploegen en opteren voor een netelveld, maar hier en daar een brandnetel in een verloren hoekje van onze tuin, een park of groenzone zou in feite moeten kunnen.

‘T ZWIENTJE

Onafhankelijk berichtenblad van de Torhoutse compostmeesters.
Gedrukt op gerecycleerd, chloorvrij papier

6de JAARGANG - nummer 1

Beste thuiscomposteerders,

Terwijl u dit leest is het achtste werkjaar van de Torhoutse compostmeesters reeds volop gestart.
In februari kwamen traditiegetrouw klassen van de Torhoutse lagere scholen op bezoek in het compostmeesterslokaal en op de demonstratieplaats van het containerpark om één en ander bij te leren over de werking van een compostvat en het composteerproces.
Inmiddels hebben wij ook al eens in onze vergadering van 16 februari gebrainstormd over de activiteiten waaraan wij gaan deelnemen in het eerste semester van 2006. Daarover leest u verder meer in dit nummer van ’t Zwientje, dat inmiddels al weer aan zijn zesde jaargang toe is.
Ook wij gaan mee met onze tijd, dat wil zeggen, dat wie ons lijfblad per é-mail wil ontvangen, gewoon een seintje kan geven aan de milieudienst (milieudienst@torhout.be of milieuambtenaar@torhout.be)
Ook is ons blad altijd raadpleegbaar via de website van de stad Torhout : www.torhout.be.

Maar terwijl wij al volop de planning voor 2006 aan het uitwerken en uitvoeren zijn, toch nog even een terugblik op de activiteiten van de Torhoutse compostmeesters in 2005.
Vergeten wij ook niet in deze tijden van verzuring, dat de compostmeesters zich als vrijwilligers jaar in jaar uit, maand na maand, gratis, maar met genoegen inzetten om het thuiscomposteren en de preventie van afval te promoten bij de bevolking.
Veel leesgenot!

Overzicht activiteiten compostmeesters dj. 2005 :

-        februari : spreekbeurten lagere scholen in leslokaal containerpark
-        12 maart : deelname compostmeesterscongres Hasselt
-        19 maart : deelname Provinciale Zwerfvuilactie
-        12, 16 en 19 april : organisatie compostcursus in compostmeesterslokaal (20 deelnemers)
-        13 april : stand wekelijkse markt
-        26 april : infoavond wijk Wijnendale
-        30 april : stand op opendeurdag Houtland Instituut
-        01 mei : deelname Biodag Kinderboerderij
-        14 t/m 16 mei : stand op de vierdaagse tuinbeurs “Groene Vingers in het Domein De Maere
-        juni : deelname “Juni Compostmaand” – verkoop van 450 legkippen aan 150 gezinnen en 50 compostvaten met 6 euro korting (14 euro i.p.v. 20 euro, beluchtingsstok inbegrepen)
-        11 juni : infodag containerpark : afhalen van de bestelde legkippen, verkoop van 25 compostvaten + beluchtingsstok aan 14 euro en 12 ton compost gratis.
-        september : plaatsing nieuw type kippenhok op de demoplaats containerpark
-        05 oktober : deelname met een stand aan de “Mos-Startdag” in KATHO/RENO
-        14 oktober : bezoek verbrandingsoven IVRO te Roeselare
-        19 oktober : infoavond buur(t)composteren in het stadhuis
-        begin november : ingebruikstelling buur(t)composteerplaats
-        19 november : bijscholing in IVRO
-        01/12/2005 t/m 30/04/2006 : deelname van 4 compostmeesters aan de actie “Klimaatwijken”
Tussendoor waren er vergaderingen van de compostmeesters op 26/01, 06/04, 29/06, 20/09 en 20/12/2005 en werd de demonstratieplaats op het containerpark iedere maand bemand, telkens de 1^ste en 3^de zaterdag van 10h00 tot 12h00.

STANDPLAATS COMPOSTMEESTERS WEKELIJKSE MARKTDAG
Op de marktdag van woensdag 29 maart 2006 kunt u kennismaken met/of vragen stellen aan de Torhoutse compostmeesters. Wees gerust : er wordt niets verkocht.
U wordt vriendelijk uitgenodigd voor een babbeltje over thuiscomposteren. Prachtige brochures zijn gratis verkrijgbaar, o.a. over de ecologische tuin, het vermijden van grasafval, de werking van een compostvat, het houden van kippen en het gebruik van compost in de tuin of bloembakken.
De stand wordt opgebouwd tussen het Huis Bekaert en de achterzijd van het stadhuis.
Hartelijk welkom!!

DAG VAN HET PARK : 28 MEI 2006.
De Torhoutse compostmeesters nodigen u uit naar de “Dag van het Park” die dit jaar doorgaat in het Park Ravenhof op zondag 28 mei 2006.
Tussen 14h00 en 17h00 kunt u een babbeltje slaan, vragen stellen of gratis brochures m.b.t. afvalarm tuinieren of thuiscomposteren bekomen, aan de buitenstand van de compostmeesters t.h.v. de dienst voor toerisme, aan de ingang van het kasteeltje.
Om 14h00 wordt officieel een nieuw bomenleerpad geopend met een twaalftal educatieve borden bij merkwaardige bomen in het park.
Om 15h00 wordt achteraan in het park t.h.v. de Beckhofwegel, een nieuw hoekje geopend met vlindervriendelijke struiken en planten.
De ganse namiddag kunt u bij de milieuambtenaar (aanwezig bij de stand van de compostmeesters) terecht voor uitleg over het harmonisch parkbeheer in het park Ravenhof.

JUNI COMPOSTMAAND

Deze jaarlijkse actie, op initiatief van VLACO (Vlaamse Compostorganisatie, met zetel te Mechelen), kende verleden jaar in  Torhout een enorm succes :
- 52 gezinnen kochten een compostvat + beluchtingsstok aan de sterk gereduceerde prijs van 14 euro i.p.v. 20 euro.
- op 11 juni vond 12 460 kg compost zijn weg naar de Torhoutse bevolking. Iedereen kon maximum 5 zakken van 60 liter of 1 aanhangwagentje gratis met compost vullen.
- 150 gezinnen haalden elk 3 legkippen af bij de compostmeesters of de milieudienst
- de demonstratieplaats thuiscomposteren werd overspoeld door belangstellenden die gericht vragen stelden i.v.m. thuiscomposteren, het gebruik van compostvaten of compostbakken en de verzorging van kippen.

We spreken terug af op zaterdag 10 JUNI 2006 tussen 9h00 en 14h00 op het containerpark.

In juni is terug een promotieprijs voorzien, waarbij een korting van 6 EURO wordt gegeven per compostvat + beluchtingsstok.

COMPOSTBAKKEN te koop
Dankzij een intercommunale aankoop met subsidie, kunnen voor het ogenblik compostbakken bekomen worden aan 27 euro per stuk.
Het betreft dus geen  gesloten compostvaten (20 euro per stuk), maar open bakken in gerecycleerde kunststof, voor hoofdzakelijk groenafval uit de tuin.
Deze bakken hebben een volume van ongeveer 1000 liter of 1 m3.
Een model is te bezichtigen op de demonstratieplaats van de compostmeesters op het containerpark of aan de achterzijde van het Park Ravenhof (Karel de Ghelderelaan) op de buur(t)composteerplaats, die iedere dinsdag- en donderdagvoormiddag van 10h00 tot 12h00 open is.

INFOAVOND KIPPEN

Op dinsdag 11 april organiseren de Torhoutse compostmeesters, in samenwerking met MIROM Roeselare, een infoavond over kippen.
Alle aspecten, zoals huisvesting, voeding en verzorging komen daarbij aan bod, bvb. :
- welke loopruimte hebben ze nodig?
- wat mogen ze eten en wat zeker niet (cfr. dioxinecrisis)?
- aan welke voorwaarden moet een kippenhok beantwoorden?
- wat zijn haar/zijn gewoonten?
- ook de actualiteit (ophokplicht) zal zeker aan bod komen.
Verder is er natuurlijk ruimte voor uw vragen.

De toegang is gratis, evenals een prachtige brochure (50 blz.) die aan de toehoorders zal meegegeven worden.

KIPPENPROJECT

Op 11 juni 2005 haalden 132 gezinnen hun 3 legkippen/gezin af bij de compostmeesters op het stedelijk containerpark.
Nadien tekenden nog 18 gezinnen in, zodat op 30 juni welgeteld 150 Torhoutse gezinnen over legkippen beschikten.
Het project loopt verder in 2006 : wie nu nog 3 kippen wil, betaalt rechtstreeks 9 euro aan de stadskas, maar moet nu wel zelf naar Veldegem om de dieren af te halen.
Maar met  een subsidie van 3 euro per kip kan dit geen probleem zijn.

LET WEL : voor 31 maart kunnen geen kippen aangekocht en afgehaald worden.

COMPOSTCURSUS
In het voorjaar van 2006 gaat opnieuw een compostcursus door, ingericht door VLACO, in samenwerking met onze intercommunale MIROM Roeselare.
Vorig jaar waren er 21 deelnemers, waarvan 11 van Torhout.
Programma :
- dinsdag 20 april van 19h00 tot 22h00 : de basisknepen van het thuiscomposteren
- zaterdag 22 april van 9h30 tot 11h30 : bezoek aan het domein Feniks te Avelgem (afvalarm tuinieren)
- donderdag 27 april van 19h00 tot 22h00 : praktijksessie over thuiscomposteren in vaten en bakken. De lessen van 20 en 27 april gaan door in een lokaal van de verbrandingsoven te Roeselare.
Bij een groot aantal (10 of meer) Torhoutse deelnemers kan gevraagd worden om de lessen te laten doorgaan op het containerpark.
De deelname is volledig gratis, maar inschrijven moet gebeuren voor 10 april 2006.
Het inschrijvingsformulier kan verkregen en ingevuld worden in de milieudienst, waar ook verdere informatie kan bekomen worden.
Vragen naar Eddy Reynaert of Ann Cornette.
Telefoon : 050/22 11 22
é-mail : milieudienst@torhout.be of milieuambtenaar@torhout.be

DE COMPOSTMEESTERS OP HET CONTAINERPARK
Iedere eerste en derde zaterdag van de maand, van 10h00 tot 12h00 zijn er op de demonstratieplaats thuiscomposteren van het containerpark twee compostmeesters aanwezig.
Deze staan ter beschikking van het publiek om allerlei vragen m.b.t. composteren op te lossen.
Gratis brochures en informatie zijn steeds verkrijgbaar.
U bent hartelijk welkom voor een babbeltje of een vraagstelling!
De data staan ook vermeld op de jaarlijkse afvalkalender.

WEDSTRIJD : “NATUURVRIENDELIJKE TUINEN”
In de maand juni 2006 organiseren de Torhoutse compostmeesters een wedstrijd met als thema : “Natuurvriendelijke siertuinen”.
De inwoners van Torhout helpen reeds fantastisch mee om het organische afval te verminderen, o.a. door thuiscomposteren, het aankopen van kippen als (keuken)afvalverwerkers en door afvalarm en natuurvriendelijk tuinieren.
Daarvoor dank namens onze compostmeesters.
Het idee is gegroeid om een wedstrijd te organiseren, waaraan ieder Torhouts gezin mag deelnemen. Inschrijven kan nog tot 30 april 2006 in de milieudienst.

Het onderwerp is dus “Natuurvriendelijke tuinen” en is zeer breed : vlinder- en vogelvriendelijke hoekjes, planten voor bijen, aanwenden van snoeihout als afsluiting, verbannen van sproeimiddelen, gebruiken van gehakseld hout, compost, nestkasten, kippen,..
De jury zal punten geven op 4 evaluatiecriteria :
- afvalarm
- biodiversiteit
- creativiteit
- concept
De tuinen zullen eind mei, begin juni 2006 bezocht worden.
Op de “Dag van de Compostmeester” (tweede zaterdag van juni) zullen prachtige prijzen worden uitgereikt tijdens een officiële receptie met de pers.
Het gedetailleerde programma wordt later bekend gemaakt.
 

BUUR(T)COMPOSTEREN : EEN SUCCES
Tussen het Park Ravenhof en de Karel de Ghelderelaan, op enkele meters van de Beckhofwegel, werd eind september 2005, een oppervlakte van 5 m op 5 m omheind.
Binnen de omheining werden 3 compostbakken en 2 compostvaten geplaatst.
Ruim 350 appartementsbewoners uit de straten in de omgeving van het Park Ravenhof kregen vervolgens een brief met uitleg over het project en werden uitgenodigd naar een infoavond in de raadzaal van het stadhuis, op 19 oktober.
Dertig belangstellenden kwamen opdagen en ze kregen elk een gratis compostemmertje ter waarde van 3 euro.

Nadien boden zich nog ruim twintig appartementsbewoners aan in de milieudienst om een gratis compostemmertje te bekomen en dus mee te doen aan het project.

Bedoeling is dat deze emmertjes gevuld worden met groente- en fruitafval en aangeboden worden op dinsdag- en/of donderdagvoormiddag van 10h00 tot 12h00.
Onze compostmeester Stefaan Vandecasteele, tevens parkwachter van het containerpark, is dan aanwezig in de omheinde ruimte.
De volle emmertjes konden voor het eerst aangeboden worden op donderdag 17 november.

Dankzij dit project zal op jaarbasis meer dan 5 TON groente- en fruitafval kunnen gecomposteerd worden i.p.v. verbrand. Ook dienen de bewoners minder restafvalzakken te kopen. De ontstane compost zal aangewend worden in het park Ravenhof.
Bovendien zullen buren elkaar beter leren kennen en al eens een babbeltje gaan slaan bij deze wijkcomposteerplaats, vandaar dat we liever spreken van buur(t)composteerplaats.
In het voorjaar van 2006 zorgen de compostmeesters voor een groenomkleding met Klimop en Wilde Wingerd zodat deze “grijze kooi” beter gaat aansluiten bij het park.

Ter informatie : momenteel zijn er 61 compostemmertjes uitgedeeld aan appartementsbewoners die willen meewerken aan het project.
Wekelijks worden er gemiddeld 40 volle emmertjes aangeboden (ongeveer 25 op dinsdagvoormiddag en 15 op donderdagvoormiddag).

De STAT in ’t STAD
Ongeveer twaalf geleden werd de vzw VLACO (Vlaamse Compostorganisatie) opgericht. Deze vzw is in feite gegroeid uit OVAM (Openbare Vlaamse Afvalstoffen Maatschappij) en heeft haar zetel in Mechelen.
Vanuit VLACO wordt gans het compostgebeuren in Vlaanderen gecoördineerd : verstrekken van informatie, aankoop en verspreiding van brochures, boeken, kledij voor de compostmeesters en educatieve materialen, verlenen van kwaliteitslabels aan industriële compost en organisatie van bvb. Juni Compostmaand.
In 2004 werd binnen VLACO de STAT opgericht : de Stuurgroep Thuiscomposteren en Afvalarm Tuinieren.
Deze werkgroep die de activiteiten van VLACO voorbereidt telt 20 leden, waarvan de meeste vertegenwoordigers zijn van de diverse Vlaamse Afvalintercommunales. Slechts 3 Vlaamse gemeenten werden gevraagd om rechtstreeks in de STAT te zetelen. Deze eer viel naast Knokke en Aalst ook te beurt aan Torhout. Voor onze stad neemt de milieuambtenaar, tevens compostmeester, deel aan de vergaderingen.

Op donderdag 19 januari 2006 ging op initiatief van de STAT in Antwerpen (’t STAD) de studiedag “Aan de slag met compostmeesters, vandaag en morgen” door.
Deze infodag ging door onder de vorm van 5 werkwinkels en er werd aan deelgenomen door 150 milieu-, duurzaamheids- en preventieambtenaren.
De milieuambtenaar nam deel als panellid aan twee sessies van de werkwinkel “Met welke riemen roeit de compostmeester?”.
Via een powerpoint presentatie werd de actieve werking van de Torhoutse compostmeesters toegelicht, alsook de financiële, administratieve en logistieke steun die de stad Torhout aan de compostmeesters verleent.
Getuige het aantal vragen en reacties achteraf,  is onze stad blijkbaar een koploper wat (thuis)composteren betreft.
Deze deelname zal ook resulteren in een artikel over onze compostmeesters in het tijdschrift “De Compostmeester” van VLACO, dat naar alle Vlaamse gemeenten wordt toegestuurd.

‘T ZWIENTJE

Onafhankelijk berichtenblad van de Torhoutse compostmeesters.
Gedrukt op gerecycleerd, chloorvrij papier

5de JAARGANG - nummer 3

Beste thuiscomposteerders,

U zult het onmiddellijk merken : dit nummer van ons lijfblad staat bijna volledig in het teken van onze gevederde vrienden, de kippen.
Niet zonder reden : ons kippenproject kende een weergaloos succes en 450 legkippen hebben momenteel hun stekje gevonden bij 150 gezinnen.
Goedkoop legkippen aankopen is een eerste zaak, maar de dieren moeten vanzelfsprekend ook een prima huisvesting en leggelegenheid krijgen, beschut tegen zon, ongedierte, weer en wind.
Daarom heeft onze compostmeester Jozef Vancoillie voor u een uitgebreide, maar zeer duidelijke en stapsgewijze handleiding in elkaar gestoken om zelf de handen uit de mouwen te kunnen steken. Deze vindt u integraal in dit nummer van ’t Zwientje. Het materialenpakket is verkrijgbaar in een plaatselijke doe-het-zelf zaak.
Jozef heeft trouwens het hok zelf gebouwd en het is te bewonderen op het containerpark. Alle verdere inlichtingen te bekomen bij hem of in de milieudienst.
Ook speciale dank aan Eric Gevaert voor de talrijke foto’s.

En voor wie er na al dat gekakel nog niet genoeg van heeft : mail, fax of telefoneer naar de milieudienst of spring er eens binnen. De prachtige en kleurrijke brochure “Wat pikt de kip?” ligt er gratis voor uw klaar of wordt u opgestuurd.
Op 54 bladzijden wordt u alles verteld wat u moet weten over het houden van kippen.

JUNI COMPOSTMAAND

Deze jaarlijkse actie, op initiatief van VLACO (Vlaamse Compostorganisatie, met zetel te Mechelen), kende in Torhout een enorm succes :
- 52 gezinnen kochten een compostvat + beluchtingsstok aan de sterk gereduceerde prijs van 14 euro i.p.v. 20 euro.
- op 11 juni vond 12 460 kg compost zijn weg naar de Torhoutse bevolking. Iedereen kon maximum 6 zakken van 60 liter of 1 aanhangwagentje gratis met compost vullen. Tegen 8h00 was het al flink duwen om als eerste binnen te geraken en tegen 11h00 was de vrachtwagenlading compost reeds verdwenen.
- de demonstratieplaats thuiscomposteren werd overspoeld door belangstellenden die gericht vragen stelden i.v.m. thuiscomposteren, het gebruik van compostvaten of compostbakken en de verzorging van kippen.

KIPPENPROJECT

Op 11 juni haalden 132 gezinnen hun 3 legkippen/gezin af bij de compostmeesters op het stedelijk containerpark.
Nadien tekenden nog 18 gezinnen in, zodat op 30 juni welgeteld 150 Torhoutse gezinnen over legkippen beschikken.
Het project loopt verder : wie nog 3 kippen wil, betaalt rechtstreeks 9 euro aan de stadskas, maar moet nu wel zelf naar Veldegem om de dieren af te halen.
Maar met  een subsidie van 3 euro per kip kan dit geen probleem zijn.
Onze afvalintercommunale IVRO start maar in 2006 met een kippenproject.
De stad Torhout was er dus weer als de kippen bij om een baanbrekende rol te vervullen inzake afvalpreventie.

WEDSTRIJD : “NATUURVRIENDELIJKE TUINEN”
In de maand juni 2006 organiseren de Torhoutse compostmeesters een wedstrijd met als thema : “Natuurvriendelijke siertuinen”.
De inwoners van Torhout helpen reeds fantastisch mee om het organische afval te verminderen, o.a. door thuiscomposteren, het aankopen van kippen als (keuken)afvalverwerkers en door afvalarm en natuurvriendelijk tuinieren.
Daarvoor dank namens onze compostmeesters.
Het idee is gegroeid om een wedstrijd te organiseren, waaraan ieder Torhouts gezin mag deelnemen. Inschrijven voor 28 februari 2006 in de milieudienst.

Het onderwerp is dus “Natuurvriendelijke tuinen” en is zeer breed : vlinder- en vogelvriendelijke hoekjes, planten voor bijen, aanwenden van snoeihout als afsluiting, verbannen van sproeimiddelen, gebruiken van gehakseld hout, compost, nestkasten, kippen,..
De jury zal punten geven op 4 evaluatiecriteria :
- afvalarm
- biodiversiteit
- creativiteit
- concept
De tuinen zullen eind mei, begin juni 2006 bezocht worden.
Op de “Dag van de Compostmeester” (tweede zaterdag van juni) zullen prachtige prijzen worden uitgereikt tijdens een officiële receptie met de pers.
Het gedetailleerde programma wordt later bekend gemaakt.

KOM POST
In deze rubriek beantwoorden wij uw vragen (die nog steeds heel welkom zijn).
Naar aanleiding van ons kippenproject kregen we heel wat vragen over deze interessante dieren :

Vraag 1 : bij een kip is het onderste gedeelte van de bek langer dan het bovenste gedeelte. Wat gedaan?
Antwoord : bij het kappen van de snavel wordt een derde van de bovensnavel van een kip verwijderd. Deze ingreep gebeurt in principe alleen bij legbatterijen, wanneer de dieren met zoveel en zo dicht op elkaar zitten, dat ze mekaar zouden kwetsen of zelfs dood zouden pikken. Kippen die je keuken- en tuinafval moeten verwerken, behouden uiteraard maar beter hun volledige bek.

Vraag 2 : Wanneer men keukenresten als voedsel geeft aan kippen, moet men dan nog legkorrels gebruiken en wat raadt u aan?
Antwoord : Zelfs met een stevige dagelijkse portie keukenafval is het toch noodzakelijk om je kippen legmeel of een granenmengsel bij te voederen. Zorg voor zo’n 65 gram per kip en per dag. Om gezond te blijven en aan de hoge eisen die de leg aan haar lichaam stelt te kunnen voldoen, heeft een kip een evenwichtig samengestelde voeding nodig. Keuken-en tuinafval alleen kan die samenstelling niet volledig garanderen.

Vraag 3 : Mag men dode kippen in de tuin begraven?
Antwoord : dode dieren mogen nooit in de tuin begraven worden. Zeker geen honden noch katten.
De firma RENDAC uit Denderleeuw is de enig erkende ophaler van krengen. Telefoon : 053/64 02 34. Fax : 053/64 02 71.

Vraag 4 : hoe moeten vossen uit de kippenren vermeden worden?
Antwoord : Vossen kunnen grote gevolgen hebben voor wie kippen houdt, maar ook andere dieren zoals marters en ratten gaan wel eens aan de haal met een jonge kip. Heb je kuikens, dan kan het gevaar ook vanuit de lucht komen : eksters en kraaien hebben geen medelijden met lieve donzige kuikentjes.
Omdat vossen en marterachtigen meestal ’s nachts op pad gaan, sluit je de kippen beter op in hun hok van zodra het donker wordt.
Op de website van Vogelbescherming Vlaanderen kun je informatie bekomen over een geteste vosbestendige afsluiting : www.vogelbescherming.be
Nog enkele tips :
 -beveilig de ren met stevige en fijnmazige (3 à 4 cm) afsluitdraad van minstens 2 meter hoog. Bevestig de draad aan de buitenkant van de palen en plooi de bovenzijde van de omheining naar buiten in een hoek van 30°.
- bedek een strook van 40 cm rond het kippenhok (dus buitenzijde) tot vlak tegen de omheining, met tegels of betonplaten. Zo voorkom je dat de vos een toegangspijp zou graven onder de omheining. Vossen zijn wel slim maar ze hebben niet de reflex om voor de tegels te beginnen graven.

Vraag 5 : Kunnen katten kwaad doen aan kippen?
Antwoord : in het Park Ravenhof, door de meeste inwoners van Torhout zeer goed gekend, lopen regelmatig kippen met een resem kuikentjes rond. De dieren werden daar achtergelaten en broeden eigenlijk het ganse jaar door. In november 2004 werden 12 pasgeboren kuikentjes bij een moederkloek geobserveerd.
In het park lopen ook enkele zwerfkatten. Zo nu en dan valt een kuikentje van een kip of zelfs een eend als slachtoffer van één van die katten.
Een hen zal wel feller haar kuikentjes gaan verdedigen dan een eend.

Vraag 6 : Hoeveel keukenresten en organisch materiaal mag je aan de kippen geven om geen ongedierte te hebben in de kippenren?
Antwoord : de voortdurende aanwezigheid van voeder in het hok kan ongedierte aantrekken zoals ratten en muizen.
De kippen zelf kunnen ook te veel eten en vervetten.
Gebruik het liefst geen voederautomaat :
- je hebt dan minder vaak contact met de dieren. Problemen of ziekten worden dan minder snel duidelijk
- de voederautomaat tijdig vergeten te vullen kan natuurlijk ook voor dierenleed zorgen.
Bewaar het reservevoedsel steeds in een afsluitbare emmer of een gesloten tonnetje of blik buiten het bereik van ratten en muizen.
Strooi legmeel niet gewoon uit in de ren : verkwisting, onhygiënisch en trekt ongedierte aan.

Vraag 7 : welke kippensoorten zijn er die niet in je gazon scharrelen?
Kippen moeten kunnen scharrelen en daarbij liefst nog iets vinden ook.
Dus hou ze niet op puur gazon. Ze lusten niet alleen uw keuken- en tuinafval, maar tussen een pak strooisel van bladeren of houtsnippers vinden de kippen meestal voldoende beestjes om het scharrelen zinvol te houden.
Verhoog de aantrekkingskracht door er dagelijks een handvol graan tussen te strooien (dus het graan niet op één hoopje gooien). Maar je kan ook bussels onkruid in de ren ophangen, net boven hun hoofden, zodat ze verplicht worden “om hun nek uit te steken” (letterlijk dan).
Kippen willen dus bijna een ganse dag actie. Dat is juist een kenmerk van gezonde kippen. Alleen ’s namiddags gaan ze even hun toilet maken en hun pluimen in de plooi leggen.
Voor mensen met een kleine tuin of met jonge kinderen zijn vooral krielen en dwerghoenders interessant. In de volksmond zijn ze gekend als “Engelse kiekskes”. Maar het zijn kleine, uiterst levendige dieren met uitzonderlijke vliegcapaciteiten. Span dus een afsluitdraad over de kippenren.

MIEREN BESTRIJDEN ZONDER BESTRIJDINGSMIDDELEN

Mieren hebben een grote afkeer van nogal wat geurtjes en materialen. Deze afkeer kunnen we gebruiken om milieuvriendelijk de mier uit (delen van)de tuin te weren. Hieronder een paar suggesties :

- bladeren uitstrooien : lavendel, tijm, marjolein, tomaat, varens
- planten neerzetten (rond de beschermen planten) : Boerenwormkruid, afrikaantjes, goudsbloemen, maggyplant
- uitstrooien : rode peper, koffiedik, kruidnagel, knoflookpoeder, gebroken eierschalen, kalk en gesteentemeel
- kokend water in de nestingang gieten. Kan wel niet in uw gazon, anders is ook uw gras vernietigd.
- mieren in het gazon kunnen wel bestreden worden door fijn gesnipperde rauwe uien te verstrooien
- een theelepel borax mengen met 4 of 5 theelepels honing of Maple Syrup (esdoornsiroop). Dit op een meloenschil bij het mierennest leggen. De werksters nemen het mee en zo wordt het hele nest uitgeroeid. Dit recept helpt ook tegen de wespen. Dek het wel af zodat bijen er geen slachtoffer van worden.
- uitgieten op de looppaden (van de mieren) : uien- of knoflooksap
- in tuincentra zijn niet-giftige afweermiddelen te koop. Dit zijn sterk geurende stoffen, bvb. op basis van ui, die het oriëntatievermogen van de mier aantasten. Hierdoor kunnen de mieren de mierenpaadjes en het nest niet meer vinden en zullen ze verdwalen. De mieren die in het nest leven en voor de eieren zorgen, krijgen geen voedsel meer. Het gevolg is dat het nest uiteindelijk zal uitsterven.

Wanneer alternatieve middelen niet helpen en het probeem zeer groot is, kunt u lokdozen aanschaffen. U moet zich wel aan de gebruiksaanwijzing houden. Lokdozen bevatten immers een giftig lokaas en ze worden neergezet op het looppad van de mieren. Ze kunnen door een kleine opening naar binnen en komen zo in contact met het giftige lokaas. De insecten sterven kort daarna buiten de lokdoos.

EEN NIEUW ONDERDAK VOOR JE KIPPEN.

Zie kippen of klik hier

‘T ZWIENTJE

Onafhankelijk berichtenblad van de Torhoutse compostmeesters.
Gedrukt op gerecycleerd, chloorvrij papier

5de JAARGANG - nummer 2

SPECIALE EDITIE : JUNI COMPOSTMAAND

Beste thuiscomposteerders,

In juni is het 10 jaar geleden dat in Vlaanderen de compostmeesters ontstonden.
Ook Torhout beschikt over een team van 16 compostmeesters die sinds mei 1999 zeer actief zijn : lessen thuiscomposteren voor de scholen, jaarlijkse stand op de markt, infoavonden in de wijken, infodagen op het containerpark en deelname aan biodagen, Dag van het Park en groenmanifestaties (bvb. “Groene Vingers Tuindagen”).
Samen met IVRO werd in april 2005 een compostcursus ingericht, waaraan 18 personen deelnamen. De infoavond in Wijnendale op 26 april mocht op 25 belangstellenden rekenen en dit ondanks het voetbal en de soaps.

De maand JUNI is door VLACO (Vlaamse Compostorganisatie te Mechelen) opnieuw uitgeroepen tot COMPOSTMAAND, met als als centrale thema : “Afval brengt leven in de tuin”.
Traditioneel concentreren de Torhoutse compostmeesters hun activiteiten op de tweede zaterdag van juni, op het containerpark.
Dit jaar is dit dus ZATERDAG 11 JUNI 2005.

We willen er iets speciaals van maken, daarom moogt u volgende activiteiten verwachten :

KIPPENPROJECT : nu ook bij de Torhoutse compostmeesters

Op vraag van vele bezoekers van onze demonstratieplaats op het containerpark gaan de compostmeesters over tot de verkoop van legkippen aan 3 EURO/kip (normale verkoopprijs ongeveer 6 EURO).
Er zijn wel enkele spelregels :
- er worden 3 legkippen per gezin ter beschikking gesteld
- de kippen moeten hoofdzakelijk gevoederd worden met het keukenafval
- de kippen moeten een degelijke uitloop krijgen (minstens 2 m2/kip) en huisvesting
- de terugvordering kan geëist worden indien vastgesteld wordt dat de dieren verwaarloosd worden (schriftelijke verklaring)

Hoe kunt u deze kippen bekomen?
- contacteer één van de compostmeesters (adressen op de website van de stad Torhout of via de milieudienst).
Vermits het personeel van de milieudienst tevens compostmeester is, kunt u daar ook inschrijven + betalen : Poort Bekaert, Markt 23.
Het bedrag van 9 EURO voor 3 legkippen moet bij de inschrijving onmiddellijk vereffend worden. Inschrijving + betaling tegen uiterlijk 01 JUNI 2005.
De kippen kunnen uitsluitend afgehaald worden op zaterdag 11 juni 2005 van 9h00 tot 12h00 op de demonstratieplaats van de compostmeesters op het stedelijk containerpark.

COMPOSTVATEN : in juni supervoordelig

Ter gelegenheid van JUNI COMPOSTMAAND stelt de stad Torhout, in samenwerking met de 12 gemeenten van onze afvalintercommunale IVRO, compostvaten aan een supervoordelige prijs ter beschikking.

Zonder formaliteiten betaalt u in juni 14 EURO (i.p.v. 20 EURO) voor een compostvat + beluchtingsstok die u onmiddellijk kunt meenemen.

Waar?
- aan de stadskas, gedurende de kantooruren van maandag t/m vrijdag (gesloten op zaterdag).
In de Poort Bekaert kunt u dan het compostvat + beluchtingsstok onmiddellijk afhalen bij de milieudienst
- op het stedelijk containerpark, op zaterdag 11 juni 2005, van 9h00 tot 14h00 doorlopend (rechtstreeks betalen + meenemen).

Uitleg?
Bij aankoop krijgt u alle uitleg om het compostvat behoorlijk te kunnen opstarten + verschillende gratis brochures, alsook een overzicht met de scheidingsregels (welk huis- en keukenafval mag in het compostvat en welk niet?)

COMPOSTBAKKEN in gerecycleerde kunststof : een primeur

Een compostvat is bedoeld voor het groente- en fruitafval dat in de keuken ontstaat.
Wie regelmatig over veel groenafval uit de tuin beschikt (snoeihout, bladeren, gras) kan dit aanvullen met één of meerdere compostbakken.
Voor het eerst werden compostbakken in gerecycleerde kunststof aangekocht, die zullen doorverkocht worden aan inkoopprijs (ongeveer 50 euro).
De opstelling kunt u vooraf zien op de demonstratieplaats van de compostmeesters op het stedelijk containerpark.
Ook de compostmeesters geven immers het goede voorbeeld en houden enkele compostvaten om de demoplaats her in te richten.

ANDERE ACTIVEITEN op 11 JUNI

- gratis 10 TON COMPOST (max. 1 aanhangwagentje of 5 zakken van 60 liter per gezin)
- de Torhoutse compostmeesters beantwoorden uw vragen
- gratis prachtige brochures m.b.t. thuiscomposteren, ecologische tuinen, afvalpreventie in de tuin.
- NIEUW : de OVAM-brochure (40 blz, vierkleurendruk) m.b.t. KIPPEN
-doorlopend powerpointpresentatie thuiscomposteren in het compostmeesterslokaal

‘T ZWIENTJE

Onafhankelijk berichtenblad van de Torhoutse compostmeesters.
Gedrukt op gerecycleerd, chloorvrij papier

4de JAARGANG - nummer 2

Beste thuiscomposteerders,
wellicht heeft u dit voorjaar al enkele van onze compostmeesters ontmoet, want we zijn er sinds het begin van het jaar “ferm ingevlogen”, maar dan wel in de activiteiten.

In februari mochten we 13 klassen ontvangen in ons compostmeesterslokaal voor lessen over thuiscomposteren en de wriemelbeestjes uit het compostvat.

Op zaterdagnamiddag 20 maart 2004 ging in het Cultuurcentrum “De Brouckère” voor het eerst een onthaaldag voor nieuwe inwoners door. Alle gemeentediensten stelden zich aan het publiek voor met een stand en bij de milieudienst waren er 3 compostmeesters met informatie rond thuiscomposteren aanwezig. Het werd een overdonderend succes.

De stand van de compostmeesters op de wekelijkse marktdag in maart (dit jaar 24 maart) wordt stilaan een klassieker en kon op veel belangstelling rekenen.

De dag erop was er de infoavond in zaal de Brouckère. Op 27 maart deden de collega’s van Jabbeke een beroep op ons voor hun composteerdag en op zondag 02 mei werkten we voor de vijfde maal actief mee aan de Biodag op de Kinderboerderij.

En het is nog niet gedaan : straks is er de “Maand van de Compostmeester”, waarover meer nieuws, verder in dit nummer.

Voor de aankoop van educatief materiaal voor ons scholenproject ontwikkelen wij een nieuw initiatief, namelijk een rommelmarkt op 08 augustus en onze tweede kaarting die zal doorgaan op vrijdagavond 24 september in zaal De Broukère.
Noteer alvast deze data in uw agenda en intussen veel lees- en composteergenot.

GESCHENKIDEE VOOR VADERDAG
Geen inspiratie voor een cadeau?
Wel vaderdag valt op zondag 13 juni 2004.
Op zaterdag 12 juni kunt u op het containerpark tijdens de Torhoutse “Dag van de Compostmeester”, voor de luttele prijs van 20 EURO een compostvat + beluchtingsstok kopen.

BOOMPJESWEEKEND

Allereerst willen wij iedereen hartelijk bedanken die in het kader van de “Kom Op Tegen Kanker”-actie een boomcertificaat kocht.
In Torhout werden 903 boomcertificaten verkocht, waarvan 551 door de compostmeesters, meestal op vrijdag en zaterdag op het containerpark.

Er werd dus 4515 euro (903 x 5 euro) gestort op de rekening van “Kom Op Tegen Kanker” en straks krijgt de stad Torhout uit de kas van de Afdeling Bos en Groen van het Vlaams Gewest een toelage van 903 euro (1 euro per verkocht certificaat) waarmee 46 zomereiken op Torhouts grondgebied zullen geplant worden tijdens de “Dag van de Natuur” (15 november).

Op de Internationale Boomplantdag van 21 maart 2004 werden de boomlabels met de namen van de kopers door de milieuambtenaar in Lichtervelde (Huweynsbossen) overhandigd aan het personeel van de Afdeling Bos en Groen. Iedere provincie krijgt immers een “Kom Op Tegen Kanker”-bos en voor West-Vlaanderen is de locatie onze buurgemeente Lichtervelde.
Tijdens deze zondagvoormiddag werden reeds duizenden zomereiken aangeplant door de aanwezigen, en voorzien van de boomlabels.

De dagen nadien werd de aanplanting verder gezet door personeelsleden van de Afdeling Bos en Groen (boswachterij West-Vlaanderen).

 

COMPOSTCURSUS
Spoken volgende vragen geregeld door uw hersencellen? :
-Wat is composteerbaar en wat niet?
- Hoe kies ik tussen een compostvat, een compostbak of een composthoop?
- Hoe maak ik goede compost?
- Hoe vermijd ik geurhinder?
- Hoe gebruik ik afgewerkte compost?
- Hoe maak ik mijn tuin natuurvriendelijk en afvalarm?
Schrijf u dan in voor de compostcursus die doorgaat op 8 juni, 12 juni en 15 juni in onze intercommunale IVRO, Oostnieuwkerksesteenweg 121 te 8800 Roeselare.
De inschrijving is gratis.

Programma :
- dinsdag 8 juni  van 19h00 tot 22h00 : theoretische toelichting over thuiscomposteren
- zaterdag 12 juni van 9h00 tot 11h00 : bezoek aan domein Feniks te Avelgem, een gespecialiseerd bezoekerscentrum voor compost en afvalarm tuinieren
(IVRO zorgt voor vervoer heen en terug naar Avelgem)
- dinsdag 15 juni  van 19h00 tot 22h00 : praktijksessie over thuiscomposteren in vaten en bakken.

Hoe inschrijven?
Formulier te bekomen bij de milieudienst, Poort Bekaert, Markt 23.
Telefoon : 050/22 11 22 (Eddy Reynaert of Ann Cornette)
é-mail : milieuambtenaar@torhout.be of milieudienst@torhout.be

 

Reageer vlug want het aantal inschrijvingen is beperkt en de cursus begint op 8 juni.

 

MAAND VAN DE COMPOSTMEESTER

Sinds enkele jaren is de “Dag van de Compostmeester” op de tweede zaterdag van juni een begrip in het Vlaams en Brussels Gewest.

Gezien het grote succes (open tuinen, demonstraties,..) maar ook door het feit dat niet alle gemeenten op deze specifieke dag activiteiten rond thuiscomposteren kunnen ontwikkelen werd door VLACO (Vlaamse Compostorganisatie) beslist de activiteiten over gans de maand juni te spreiden en te spreken over “De maand van de Compostmeester”.
De Torhoutse compostmeesters blijven echter trouw aan de vroegere vaste datum, dus op zaterdag 12 juni gaat op het containerpark in het kader van de “Maand van de Compostmeester” een infodag door rond thuiscomposteren.

Wat valt er zoals te beleven?
Kort gezegd : VEEL
In het lang en het breed :
- vanaf 9h00 zijn er op de demonstratieplaats thuiscomposteren van het containerpark, de klassieke demonstraties van alle composteersystemen : wormenbakken, compostvaten, kippen en compostbakken.

Aan de aanwezige compostmeesters, herkenbaar aan hun uniforme groene schort, kunt u vanzelfsprekend alle vragen stellen.

- er wordt 10 TON COMPOST GRATIS meegegeven met het publiek. Er is wel een beperking van maximum 1 aanhangwagentje (nummerplaat) of  4 zakken van 60 liter per gezin

- in het compostmeesterslokaal (onmiddellijk links wanneer u het containerpark betreedt) wordt de nieuwe powerpoint presentatie rond thuiscomposteren en ecologisch tuinieren getoond. Dit om 10h30, 13h30 en 15h00. De uren kunnen aangepast of uitgebreid worden naargelang de interesse.

-  5 prachtige en lijvige brochures m.b.t. thuiscomposteren zijn gratis verkrijgbaar : “Composteren in vaten en bakken”, “Waarheen met je gazonmaaisel?”, “Composteren in een wormenbak”, “De ecologische tuin” en de nieuwe brochure rond kippen als afvalverwerkers : “Wat pikt de kip?”
- compostmeester Emiel Cordier stelt 2 bakken tentoon : één bak met slaplantjes gekweekt in compostrijpe grond, één bak met slaplantjes gekweekt in compostarme grond.

- er wordt een kleine wedstrijd georganiseerd met enkele vragen rond thuiscomposteren.
Uit de correct beantwoorde formulieren worden 10 winnaars geloot die elk het boek “101 compostvragen”, uitgegeven bij Lannoo en met een winkelwaarde van 11 euro, krijgen.

- compostmeester Roney Debaillie, Leiestraat 9 toont in zijn tuin de aanwending van wilgensnoeihout als milieuvriendelijke afbakening van zijn tuin.
In zijn voortuin is ook een zeer goedkope en efficiënte gras”machine” te zien.
Meer verklappen wij niet, want het betreft ook een wedstrijdvraag zodat u zelf eens ter plaatse moet gaan kijken.

- verder op de demonstratieplaats : demonstratie grote hakselaar en 2 types kleine tuinhakselaars, zeven van compost en verkoop van compostvaten + beluchtingsstokken aan 20 euro/stuk.

- iedereen kan gratis gehakseld hout meenemen om zijn/haar compostvat op te starten of als aanwending in de tuin om sproeistoffen te vermijden.

- naast de demonstratieplaats en het compostmeesterslokaal dat zijn deuren openstelt is er onder de partytent nog een stand van de compostmeesters met alle mogelijke informatie rond thuiscomposteren, afvalpreventie en ecologisch tuineren.

Einde van de activiteiten : 16h30.

ROMMELROCK
Naast thuiscomposteren en ecologisch tuinieren is afval vermijden één der doelstellingen van onze compostmeesters.
Anderzijds wensen de compostmeesters didactisch materiaal aan te kopen voor het scholenproject en de infoavonden voor de bevolking.
Zo is het idee gerijpt om een rommelmarkt te organiseren waarbij enerzijds iedereen de kans krijgt zijn overbodige spullen te verkopen (i.p.v. als afval buiten te zetten of naar het containerpark te brengen) en anderzijds de compostmeesters de gelegenheid krijgen de opbrengst integraal aan te wenden voor de aankoop van educatief materiaal.

WAAR?
De sympathieke (ex) boer van Rock Torhout, dhr. Achilles Eeckloo steunt de compostmeesters door zijn vroegere rockweide  ter beschikking te stellen voor de activiteit, waarvoor dank.

WANNEER?
Op zondag 08 augustus 2004.

HOE?
Vooraf inschrijven is verplicht op rekeningnummer 068-2458037-84 van de Torhoutse Compostmeesters.

Aan de standhouders wordt een bescheiden bijdrage gevraagd van 1 EURO per strekkende meter.
Na ontvangst van uw overschrijving ontvangt u de bevestiging van deelname met liggingsplan en wegwijzer.
Onmiddellijk achter de stand zal de wagen kunnen geparkeerd worden.

LET OP!!!

Het is in de eerste plaats de bedoeling dat iedereen zijn overtollige spulletjes van de zolder, de garage of de kelder te koop aanbiedt. Of zijn dubbel hobbymateriaal kwijt kan.
Handel drijven (voedingswaren, dranken, zeep, hoeveelheden sieraden, parfumerie, handtassen, nieuwe kledij enz.) is niet toegelaten. Ook zaken die een overtreding kunnen vormen op bepaalde wetgevingen (wapenwet, openbare zeden enz.) zijn verboden.
De compostmeesters kunnen spullen van dubieuze oorsprong weigeren.
De activiteit wordt uitsluitend op privéterrein georganiseerd, dus niet op de openbare weg.

COMPOSTSPROKKELS 1
In deze rubriek komen de compostmeesters aan het woord en delen u hun ervaringen mee inzake thuiscomposteren.

Emiel Cordier uit de wijk Don Bosco is sinds halfweg 2003 één van onze nieuwe compostmeesters en hij wil u deze tips meegeven. Wij laten hem aan het woord :

Maaien zonder opvangbak
Momenteel worden er hiervoor speciale mulchmaaiers ontworpen en verkocht, waarbij het gemaaide gras 2x door extra messen wordt versneden, zodat er i.p.v. gemaaid gras maar kleine korte grassprietjes overblijven.

Deze substantie wordt als mulchlaag omschreven. Het grote voordeel van mulchen is veelvoudig : geen gemaaid gras meer opstapelen, geen loodzware bakken meer sleuren en uitgieten, maar bovendien dient deze fijne mulchlaag als een extra meststof voor uw gazon en na 1 à 2 dagen zon is er van deze mulchlaag niets meer te merken, ze is a.h.w. gecomposteerd.
In plaats van een mulchmaaier te kopen, kan men indien men over een elektrische maaier beschikt, na het verwijderen van de opvangbak er een hulpstuk op monteren, zodat het gemaaide gras in de te maaien ruimte blijft en dus nog eens extra wordt fijngemalen, dat uiteindelijk uitstekend geschikt is als mulchlaag.
Conclusie : minder werk, tijd gewonnen en een extra bemesting van uw gazon.

 

COMPOSTSPROKKELS 2
Jean-Marie en Philippe hebben voor u een nuttige samenvatting gemaakt voor de opstart van een compostvat en het verdere verloop van het thuiscomposteren :

a) start

- plaats de bodemplaat van het compostvat op een vloertje (1 m2) van 9 betontegels die op omgespitte aarde liggen en laat zeker een opening van bvb. 1 cm tussen de tegels om de bodemdiertje toegang te verlenen tot het vat

- het compostvat plaatst u liefst op een zonnige plaats (gericht naar het oosten)

- dicht bij de keuken is handig om verplaatsingen uit te sparen, vooral in de winter

- start bij voorkeur in het voorjaar of de zomer

- ga eerst een zak met gehakseld hout vullen in het containerpark en start daarmee het vat op

- eventueel entmateriaal bijvoegen (van een reeds gestart vat van een gebuur bvb.)

- dagelijks GFT-afval (groenten- en fruitafval afkomstig uit de keuken) deponeren

- meng regelmatig droog (takjes, snoeisel uit de tuin) met nat materiaal (groenten- en fruitafval)

- belucht 1 à 2 maal per week met de speciale beluchtingsstok

b) het verdere verloop :

- gebruik enkel vers organisch materiaal (bvb. geen gekookte groenten)

- groen materiaal = zacht en nat, bvb. groenten- en fruitresten

- bruin materiaal = hard en droog, bvb. versnipperd snoeihout, takjes,
Bruin materiaal zorgt voor de “structuur” in uw vat, zodat de inhoud van het vat geen ineengezakte stinkende massa wordt. Tussen de takjes e.d. blijft genoeg zuurstof over om het composteerproces in gang te houden en stank te vermijden.

- meng bruin en groen materiaal zorgvuldig en belucht regelmatig

- hoe fijner het materiaal, hoe vlugger compost

 

c) nooit in het compostvat deponeren :
timmerhout, grond, oasis (steekschuim), uitwerpselen van vleeseters (honden en katten), mosselschelpen, brood, kaas, vlees en voedsel dat geen fruit of groente is.
Kalk bijvoegen is niet nodig, ondanks terugkerende geruchten om het wel te doen. Eet u regelmatig eieren, deponeer gerust de eierschalen (fijn verdeeld) in het vat.

 

d) oogsten van de compost
- één tot anderhalf jaar na het opstarten van het vat

- uitneembare schuif verwijderen

- mantel optillen en verwijderen

- neem de niet-verteerde materie eerst weg om ze later terug in het vat te kunnen deponeren

- oogst de compost (= zwarte materie gelijkend op aarde)

- maak de bodemplaat schoon en controleer of de openingen tussen de stenen nog vrij zijn

- plaats het compostvat terug

- start weer op zoals de vorige keer met gehakseld hout

- voeg dan het halfverteerde materiaal en vers materiaal terug bij

e) het eindproduct : compost
Compost kan je gebruiken als grondverbeterend middel, muchlaag of om potgrond aan te maken.

KOM POST

Onder deze rubriek beantwoorden de compostmeesters vragen of problemen van inwoners.

Jean-Marie Vancoillie (wijk Sint-Henricus) en Philippe Neels (Torhout-Oost) kregen volgend tuinprobleem van een inwoner voorgeschoteld :
”Ik heb op het juiste moment van het jaar op een zonnige plaats een Toverhazelaar (Hamamelis) geplant.
Hij groeide daar niet goed en ik heb hem verplant naar een schaduwrijke plaats, waar ik  hetzelfde resultaat had. Wat is de oorzaak?

Uitleg van onze beide compostmeesters :
Kenmerken
De Toverhazelaar groeit traag tot ongeveer 200 cm, in bijzondere gevallen tot 300 à 400 cm. Het jaarschot bedraagt slechts enkele centimeter, soms in zeer gunstige omstandigheden 20 tot 30 cm.

De herfstkleur is geel of roodachtig.
Soorten
a) Hamamelis intermedia

Kruising van de Japanse en de Chinese Toverhazelaar

C.v. ‘Feuerzauber’

Is een brede struik met bronsrode bloemen
’Jelena’

Een forse struik met dof koperkleurige oranje bloemen

b) Hamamelis japonica

Is belangrijk voor kruising

C.v. ‘Zuccariniana’

Heeft een kleurige zwavelgele bloem, die echter altijd 2 tot 3 weken na de bloemen van de overige toverhazelaars opengaat.

Het is een matig groeiende struik met veel opgaande, dunne takken.

c) Hamamelis mollis (Chinese Toverhazelaar)

Deze bloeit prachtig met kanariegele bloemen in het voorjaar

Het wordt een brede, 3 m hoge struik.

 

d) Hamamelis virginiana

De enige Amerikaanse soort, die men zaait. Deze is van belang als ondersteun waarop de voornaamste soorten en cultivars worden geënt.

LET OP!!!
- bij een traag groeiende struik zoals de Toverhazelaar, moet je uiterst voorzichtig tewerk gaan bij verplanting, zeker als ze al enige omvang hebben.

Je moet ze altijd met een zo groot mogelijke kluit uitgraven, zodat het wortelgestel zo weinig mogelijk lijdt.

- men moet wel overwegen de grotere buurtplanten die te dichtbij staan, weg te nemen. Spontane zaailingen van bvb. Lijsterbes, Vlier en andere soorten, die opschieten in of vlak naast zo’n trage groeier, trek je best uit of zaag ze bij de grond af als ze te groot geworden zijn om met de hand te verwijderen.

- wel opletten dat de Toverhazelaars planten zijn voor humusrijke-, zo mogelijk kalkrijke bodem, op een warme, tegen de wind beschutte, zonnige standplaats

- in de halfschaduw groeien ze ook uitstekend, maar de bloei is dan wel veel minder.

- heeft men geen ideale bodem, dan is verbetering mogelijk met tuinturf, compost of bladgrond;

- snoeien is nooit nodig. Een tak die men niet wenst, kan men altijd boven een zijtakje wegnemen.

 

GFT-EMMERTJES
Sinds enkele maanden zijn er via de milieudienst prachtige emmertjes te verkrijgen om uw GFT-afval in de keuken te verzamelen. De volle emmertjes worden vervolgens geledigd in het compostvat. U hoeft dan niet telkens met kleine hoeveelheden GFT-afval door weer en wind naar het compostvat in de tuin te lopen.
Zij hebben een groene kleur en zijn voorzien van een goed sluitend deksel en een handvat. Kostprijs : slechts 2,5 EURO.
Betaling gebeurt eerst aan de stadskas en mits afgifte van het betalingsbewijs in de milieudienst kunt u het GFT-emmertje onmiddellijk meenemen.

INTERESSANTE WEBSITES
- de volledige tekst van ’t Zwientje kunt u ook nalezen en raadplegen via de website van de stad Torhout, met de link naar de Torhoutse compostmeesters : www.compostmeesterstorhout.be

-de website van de Vlaamse Compostorganisatie (VLACO) : www.vlaco.be

Mits aanklikken van het ikoontje “juni compostmaand” kunt u per provincie en vervolgens per gemeente lezen welke activiteiten gepland zijn gedurende de “Maand van de Compostmeester”. Uiteraard vindt u daar ook het volledige programma van Torhout terug.

De website van VLACO bevat verder veel nuttige links voor wie dieper wil ingaan in de materie van het thuiscomposteren.

‘T ZWIENTJE

Onafhankelijk berichtenblad van de Torhoutse compostmeesters.
Gedrukt op gerecycleerd, chloorvrij papier

4de JAARGANG - nummer 1

Beste thuiscomposteerders,

De hoeveelheid restafval die verleden jaar huis-aan-huis werd opgehaald daalde met 164 ton in vergelijking met 2002.
Wanneer we de vergelijking maken tussen 1994 en 2003 dan is er zelfs een daling van 1000 ton of 1 miljoen kilogram restafval minder, dat dus niet meer hoeft verbrand te worden.
Het thuiscomposteren en de werking van de Torhoutse compostmeesters zijn daar hoofdzakelijk voor verantwoordelijk.
Tussen 1994 en 2003 vonden 1400 compostvaten hun vast stekje bij Torhoutse gezinnen en vele adressen beschikken verder over compostbakken, composthopen, wormenbakken of kippen.

In mei 2004 bestaan de Torhoutse compostmeesters 5 jaar. Een hecht team van 16 vrijwilligers die jaar in jaar uit, dagelijks bereid zijn om uw composteerprobleempjes te verhelpen.

Inmiddels zijn er reeds enkele activiteiten voor het eerste semester van dit jaar vastgelegd, waarover verder in dit infoblad meer.
Wij hopen u alvast binnenkort te ontmoeten. Veel composteergenot. 

Als compostmeesters willen wij ook ten volle meewerken aan de jaarlijkse “Kom op tegen Kanker”-actie, die dit jaar samenvalt met de nationale Boomplantdag.
Hierover alle informatie in dit nummer.
Wij rekenen op uw steun, hetzij om een certificaat te kopen (5 euro) of als vrijwilliger om certificaten te verkopen, al is het maar voor enkele uren.
De volledige opbrengst gaat naar Kom op tegen Kanker, u kunt dan op 21 maart een boom planten in Lichtervelde en per verkocht certificaat krijgt Torhout afzonderlijk 1 euro toelage.

Let wel : deze 1 euro wordt niet afgenomen van de 5 euro, maar is een afzonderlijke toelage van de afdeling Bos en Groen. De 5 euro per certificaat gaat volledig naar Kom op tegen Kanker.
Met de subsidie die Torhout krijgt, zullen zomereiken geplant worden langs de nieuwe ringweg, op zondagnamiddag 21 maart.
Wij rekenen op uw respons.

INFOAVOND THUISCOMPOSTEREN

 Op donderdagavond 25 MAART 2004 gaat een infoavond over thuiscomposteren en afvalarm en ecologisch tuinieren door in ZAAL DE BROUCKERE, toegang via de ’s Gravenwinkelstraat. Uiteraard is de inkom gratis.
Het programma ziet er als volgt uit :
- van 19h30 tot 20h00 : verkoop van compostvaten
- van 20h00 tot 21h15 : voordracht met dia’s door de Torhoutse compostmeesters  over de verschillende composteersystemen (compostvaten, compostbakken,..) en ecologisch tuinieren
Vanaf 21h15 :

- mogelijkheid tot vragen stellen en discussie
- nog mogelijkheid tot aankoop van een compostvat
De resterende compostvaten met 10 euro korting worden deze avond eerst verkocht (zie hieronder)
Iedere belangstellende kan gratis brochures bekomen m.b.t. composteren in vaten en bakken, ecologisch tuinieren, waarheen met grasafval?, kippen, wormenbakken enz.

Onder de personen die de voordracht bijwonen worden 3 prachtige boeken “101 compostvragen”, uitgegeven bij Lannoo Tielt en met een winkelwaarde van 11 euro elk, verloot (1 deelname per gezin).

 

 

WAT?
In 2003 nam de serviceclub ROTARY CLUB TORHOUT-HOUTLAND het initiatief om in Torhout 195 compostvaten te sponsoren met een kortingscheque van 10 EURO per aangekocht compostvat + beluchtingsstok (1 per Torhouts gezin).
Tussen begin juni en eind december 2003 gingen reeds 178 compostvaten de deur uit en kregen de aankopers 10 euro op hun bankrekening gestort.

Er zijn dus nog slechts 17 compostvaten met korting te bekomen.

WAAR? Milieudienst, Poort Bekaert, Markt 23.

HOE? Bij aankoop aan de stadskas (Huis Bekaert, Markt 23) van een compostvat + beluchtingsstok aan de huidige, reeds lage prijs van 20 EURO, gaat u met uw ontvangstbewijs naar de milieudienst (10 meter verder, in de Poort).
U kunt daar onmiddellijk uw compostvat + beluchtingsstok meenemen en u krijgt bovendien een kortingsbon van ROTARY CLUB TORHOUT-HOUTLAND ten bedrage van 10 EURO.
Deze vult u ter plaatse in (naam, adres, rekeningnummer).
De milieudienst bezorgt de ingevulde waardebonnen terug aan ROTARY CLUB TORHOUT-HOUTLAND, die binnen de kortste keren 10 EURO terugstort op uw rekening.

STAND WEKELIJKSE MARKTDAG
Tijdens de wekelijkse marktdag van woensdag 24 maart 2004 kunt u kennismaken met de Torhoutse compostmeesters.

Zij staan met een stand (tentje + tafels) van 8h00 tot 12h00 ter hoogte van het Huis Bekaert.
U kunt gratis alle inlichtingen en brochures m.b.t. thuiscomposteren bekomen.

 

DEMONSTRATIEPLAATS THUISCOMPOSTEREN
Wie vragen heeft m.b.t. thuiscomposteren kan contact opnemen met één van de 16 Torhoutse compostmeesters. Hun adressen, telefoonnumers en é-mailadressen worden regelmatig gepubliceerd in het gemeentelijk infoblad “Sparresprokkels” en in het infoblad van de compostmeesters ’t Zwientje (zie vorig nummer).
De compostmeesters kunt u echter ook ontmoeten iedere eerste en derde zaterdag van de maanden maart t/m oktober tussen 10h00 en 12h00 op de demonstratieplaats thuiscomposteren van het stedelijk containerpark, Guido Gezellelaan.

Op de afvalkalender 2004 vindt u de data weergegeven.

 BOOMJESWEEKEND 21 MAART

 

Naar aanleiding van de Internationale Boomplantdag op 21 maart start Kom op tegen Kanker met een nieuwe geldinzamelingsactie : het Boompjesweekend. Naast geld inzamelen wil Kom op tegen Kanker via het Boompjesweekend actief meebouwen aan een beter milieu.  Er worden vijf provinciale Kom op tegen Kanker-bossen aangelegd en gemeenten krijgen via de actie extra subsidies voor groenvoorziening. Het Boompjesweekend loopt in samenwerking met de afdeling Bos & Groen van het ministerie van de Vlaamse Gemeenschap en de Vereniging voor Bos in Vlaanderen. 

Iedereen kan in de periode van 5 tot en met 21 maart 2004 een of meerdere boompjes kopen tegen 5 euro het stuk. Voor elke 5 euro krijgt de koper een certificaat. Dit certificaat garandeert hem dat er in het Kom op tegen Kanker-bos van zijn provincie een boompje zal geplant worden met een naamplaatje. Voor de provincie West-Vlaanderen zal er een bos in Lichtervelde aangelegd worden. De koper kan zijn boompje(s) op 21 maart ook zelf in het Kom op tegen Kanker-bos planten. Vrijwilligers bieden vanaf 5 maart de certificaten voor de boompjes huis-aan-huis en op publieke plaatsen aan. De certificaten zijn eveneens te koop via de website van het boompjesweekend www.boompjesweekend.be of via onze compostmeesters en de milieudienst. 

De opbrengst van de verkoop van de certificaten gaat integraal naar Kom op tegen Kanker, de geldinzamelingsactie van de Vlaamse Liga tegen Kanker (VLK). Met het geld worden projecten voor mensen met kanker gefinancierd. 

Daarenboven krijgt de gemeente waar de koper woont voor elk aangekocht boompje een subsidie van 1 euro. Met deze subsidie kan de gemeente een groenproject naar keuze realiseren. Op die manier draagt de actie ook bij tot het lokale groenbeheer. 

Op de Internationale Boomplantdag op 21 maart zal de hele actie uitmonden in familiale happenings over heel Vlaanderen. In de Kom op tegen Kanker-bossen wordt er in aanwezigheid van een aantal BV’s een plantmoment georganiseerd.  Ook in de gemeenten waar de inwoners boompjes hebben gekocht, zal de boomplantdag niet onopgemerkt voorbij gaan. 

De hele actie zal op de voet te volgen zijn via de website www.boompjesweekend.be. 

Voor de bekendmaking van het Boompjesweekend kan Kom op tegen Kanker rekenen op de steun van enkele belangrijke mediapartners.

  

COMPOSTSPROKKELS
In deze rubriek komen de compostmeesters aan het woord en delen u hun ervaringen mee inzake thuiscomposteren.
Jean-Marie Vancoillie uit Sint-Henricus is sinds halfweg 2003 één van onze nieuwe compostmeesters en hij wil u deze tips meegeven. Wij laten hem aan het woord :

“Niet iedere thuiscomposteerder met een kleine tuin, heeft de plaats om een matrasnet van een tweepersoonsbed (bij niet gebruik) weg te bergen om zijn compost te zeven.

Niet getreurd , je bent niet alleen, dit was ook mijn probleem.

Hiervoor heb ik een oplossing bedacht.

Vele onder jullie hebben wel een kruiwagen. Wel, op deze heb ik een kader gemaakt met 2 ijzeren geleiders ( gemaakt van een oud bagagerek van een auto, recyclage goed hé ) die ik indien nodig erop leg. Een houten balkje onder de 2 poten van de bakwagen, en het geheel staat waterpas. Met een weinig zoekwerk bij een fruithandelaar kan je een plastieken bak vinden die reeds als zeef kan gebruikt worden. Deze worden meestal beschouwd als afval, of maak zelf een houten zeef van 40x60cm. Zoals ik, met draad, met een maaswijde van één cm, ook 0,5cm vindt u in de handel.

Veel tuinplezier.”

                                                                                              Jean Marie

 
GFT-EMMERTJES
Sinds enkele weken zijn er via de milieudienst prachtige emmertjes te verkrijgen om uw GFT-afval in de keuken te verzamelen. De volle emmertjes worden vervolgens geledigd in het compostvat. U hoeft dan niet telkens met kleine hoeveelheden GFT-afval door weer en wind naar het compostvat in de tuin te lopen.
Zij hebben een groene kleur, deksel en handvat. Kostprijs : slechts 2,5 EURO.
Betaling gebeurt eerst aan de stadskas en mits afgifte van het betalingsbewijs in de milieudienst kunt u het GFT-emmertje onmiddellijk meenemen.

Veelgestelde vragen m.b.t. ECOLOGISCH TUINIEREN – PLANTENKEUZE

-     Hoe kan ik weten of een bepaalde plant geschikt is voor mijn tuin.

Let vooral op de habitus (omvang en silhouet) van de volgroeide plant. Zorg dat deze in evenwicht is met de beschikbare plaats: zet een plant die drie meter hoog wordt niet voor het keukenraam.

Lees ook aandachtig de plaatsvereisten van de plant: heeft hij een zonnige plek nodig, verkiest hij droge of natte grond… 

-     Hoe kom ik tot het juiste assortiment planten in mijn tuin?

Maak tijd voor een goede planning vooraf. Laat je eventueel begeleiden door een professional: een tuinaannemer of een tuinarchitect. Raadpleeg tuinboeken en de cataloog van een plantenkweker en doe inspiratie op tijdens open tuindagen. Denk er aan dat  binnen eenzelfde plantenfamilie  grote verschillen kunnen bestaan in soorten en variëteiten. Als je ergens een plant ziet staan waarvan de bloem of bladvorm je erg bevalt, noteer dan de volledige naam en zoek thuis voor die specifieke plant op of hij in jouw tuin wel past.

Ga vooral na wat de specifieke eigenschappen zijn van jouw tuin. Staan er grote bomen (bij de buren) of een hoge scheidingsmuur die schaduw geven, welke grondsoort heb je, staan er delen van je tuin in de winter onder water? Ben je net verhuisd, steek dan je licht op bij de buren.

Bedenk bij het plannen dat je tuin voortdurend evolueert. Naarmate planten groeien geven ze schaduw aan de planten ernaast of  ze onttrekken ze aan het zicht. Je kan op je plan maar beter meteen aanduiden hoeveel plaats de bomen en struiken na een jaar of vijf zullen innemen.

 

-     Hoe kan ik in een kleine tuin toch een zekere volheid creëren zonder voortdurend te moeten snoeien?

Plant je 5 struiken van dezelfde omvang naast elkaar, dan zal je ruim voldoende afstand moeten laten om te voorkomen dat ze elkaar hinderen. De bodem ertussen blijft dan vrij kaal en er moet geregeld gewied worden.

Kies je voor 5 planten met een verschillende omvang en ‘habitus’ (silhouet) dan kun je ze dichter tegen en onder elkaar ‘schuiven’, uiteraard rekening houdend met ieders hoogte en behoefte aan licht. Een voorbeeld: tegen de afsluitdraad of -muur laat je een klimplant groeien.

Op twee meter voor de muur (let op de scheidingslijn met de buren) zet je een klein blijvende boom met een stam van 2 meter hoog. Langs de ene kant (op twee tot drie meter) komt een bladverliezende struik die tot drie meter hoog wordt. Aan de andere kant van het boompje zet je een lager, groenblijvend struikje en ervoor enkele kruiden of vaste planten. Tussenin plaats je wat vroeg bloeiende bodembedekkers.

Zo ontstaat een fraai en natuurlijk ogende gelaagdheid waarin de vogels rust, nestplaats, bessen en insecten vinden.

 

-     Als ik rekening houd met het volgroeide volume van de planten, zal mijn tuin er toch jaren erg kaal bij liggen?

Je mag van je tuin inderdaad niet verwachten dat hij enkele maanden na de aanleg al een weelderige en volle aanblik biedt. Toon wat geduld en geniet van de evolutie. In tegenstelling tot bomen en struiken kunnen vaste planten wel op korte tijd flinke proporties aannemen. Ook met één- en tweejarigen kan je de eerste jaren voor de nodige opvulling zorgen. Laat je niet verleiden tot extra bemesting. De bomen en struiken in je tuin hebben vooral een humusrijke, goed doorlatende en kruimelige bodem nodig. Meng  bij het planten compost in het plantgat en bedek de bodem met een laag mulch. 

-     In de schaduw van hoge bomen wil toch niets groeien.

Heel wat tuinplanten doen het uitstekend in de (half)schaduw. Andere groeien en bloeien heel vroeg in de lente wanneer de bomen en struiken nog geen blaadjes hebben en schaduw geven. 

-     Aan welke eisen moet een goede bodembedekker voldoen?

Eerst en vooral moet een bodembedekker de bodem zo volledig mogelijk bedekken! Daardoor beschut hij de bodem en het bodemleven en remt de onkruidgroei. Hoe vroeger hij in het voorjaar blad krijgt, hoe beter. Best blijft hij ook in het najaar zo lang mogelijk groen. Klimop blijft zelfs in de winter groen en is dus een geschikte bodembedekker. Daarenboven houdt klimop van schaduw. Je kunt hem dus onder bomen en struiken aanplanten. Voor andere locaties zal een zonneminner meer gepast zijn.

Andere eigenschappen, afhankelijk van de plaats waar je de bodembedekker wil planten, zijn resistentie tegen betreden en een min of meer sterke groeikracht. We willen immers dat de jonge planten zo snel mogelijk uitgroeien tot een gesloten tapijt. Anderzijds mag hij ook weer niet zo sterk uitgroeien dat hij de omstaande planten overwoekert.

 

-    Kan het zijn dat de ene cultivar van een bepaalde plant beter geschikt is voor mijn tuin dan de andere?

Zeker, al was het maar door de kleur van bloem en blad, of door de vorm en de hoogte van de plant. 

MULCHEN 

-     Waarom kan je best geen houtsnippers gebruiken als mulchmateriaal in de moestuin?

Een absolute vereiste bij het gebruik van houtsnippers als mulch is dat ze niet vermengd worden met de bodem eronder. Dit zou leiden tot stikstofvastlegging en slechte groei van de planten. Zeker in een groentetuin is het onvermijdelijk dat bij zaaien, planten en oogsten de bodemlagen vermengd worden.  Groenten, meer nog dan sierplanten, hebben immers een behoorlijke behoefte voedingselementen. 

-     Als ik het grasmaaisel gebruik als mulchmateriaal onder de struiken, loop ik dan niet het risico op die plaatsen gras of onkruid te zaaien?

Die kans bestaat inderdaad wanneer die grassen en kruiden in je gazon zaad gevormd hebben. Mulchen heeft echter een onkruidremmend effect. Is de aanvoer van zaad dus beperkt, dan zal je er weinig last van hebben. 

-    De mulchlaag mag vooral niet met de bodem vermengd worden, en toch stimuleert ze het bodemleven?

Inderdaad. Het bodemleven is heel mobiel. De meeste organismen zijn voortdurend in beweging tussen de verschillende lagen: op zoek naar voedsel, beschutting of naar een geschikte plaats om  eieren af te zetten. Bij het opnemen van voedsel zijn ze heel selectief. Tussen de houterige, minder voedzame snippers vinden ze halfverteerde blaadjes en stukjes schors maar ook schimmels die voedingsstoffen uit het hout gepuurd hebben. Op andere plaatsen, dieper in de bodem, droppen ze hun uitwerpselen. Zo verrijken en verbeteren ze jaar na jaar je grond. Het leven in de bodem is bijzonder rijk en interessant en zo oud als het leven op aarde. 

-    Is er geen gevaar dat ik door houtsnippers van het containerpark ziektes in mijn tuin breng?

Hoewel die kans theoretisch wel bestaat, komt het in de praktijk niet vaak voor. In de voorraad snippers loopt de temperatuur immers erg hoog op en dat vernietigt de ziektekiemen. De voordelen van een mulchlaag zijn zo groot dat een eventueel risico van besmetting er trouwens niet tegenop weegt.

Let er wel op dat het materiaal inderdaad enkel uit houtsnippers bestaat, zonder grasmaaisel en andere fijne tuinresten ertussen. Die laatste verteren snel en dat levert méér in plaats van mínder onkruid op. 

-     Zal de bodem in mijn tuin niet verzuren door het gebruik van snippers?

Een meermaals en jarenlang gebruik van zuivere naaldhoutsnippers zou verzuring in de hand kunnen werken. Voor een siertuin is dat niet echt een probleem. Vaak wordt, precies voor dat doel, zelfs aangeraden om turf in de bodem te mengen.

Gebruik je een mengsel van loof- en naaldhout dan hoef je geen verzuring te vrezen. Integendeel, het bodemverbeterend effect van de mulch zal de zuurgraad van de bodem optimaliseren. 

-    Wat heeft een mulchmaaier met mulchen te maken?

Onder mulchen wordt verstaan: het bedekken van de bodem met een laag(je) organisch materiaal. Een laag van 5 à 10 cm houtsnippers of 2 à 3 cm grasmaaisel tussen vaste planten en struiken zijn gekende voorbeelden.

Wat een mulchmaaier doet, is het afgesneden gras versnipperen en het op de bodem tussen de grassprietjes blazen. Daar vormt het een, weliswaar heel dun, mulchlaagje. De bodemorganismen verteren het, verbeteren de bodemstructuur en brengen de voedingsstoffen terug bij de graswortels.

 -     Zal er geen ‘ongedierte’ in de snipperlaag nestelen?

Het is indrukwekkend hoeveel leven er te ontdekken valt enkele maanden na het aanbrengen van een mulchlaag. Massa’s nuttige (bos)bodemdiertjes die het organische materiaal gezamenlijk omzetten in humus. Hun aanwezigheid is de beste garantie dat schadelijke organismen (‘on’gedierte) niet aan de bak komen.

 -     Hoe lang duurt het vooraleer onkruid verdelgd is onder een laag karton + mulch?

Word je in je tuin geplaagd door woekerende onkruiden, dan kan karton wonderen doen. Dek de bodem in het voorjaar af met een dubbele laag open geplooide dozen. Verwijder plastic kleefstrips en zorg voor voldoende overlapping. Dek het karton af zodat het niet gaat krullen. De meeste onkruiden zullen uitgeput zijn tegen de tijd dat het karton verteerd is d.w.z. na een tweetal maanden. De krachtige planten die na die tijd toch nog de kop opsteken, dek je een tweede maal af met een nieuwe laag karton. Dit systeem is een mooi voorbeeld van werken mét de natuur i.p.v. tégen. Karton, gemaakt van houtvezel, is een natuurlijk product. Het mulchen met karton activeert en beschut het bodemleven. Alle voedingsstoffen die bij de vertering van het onkruid vrij komen, komen ter beschikking van de planten en struiken die jij er geplant hebt. Ondertussen creëert het leven in de grond een kruimelige, luchtige, humusrijke, vochthoudende en naar bosgrond ruikende bodem, zonder spitten, frezen of herbicidegebruik.

In tegenstelling tot kunststof folies kan bij het afdekken met karton het bodemleven vrij door alle lagen van de bodem bewegen. Het zal je als regenworm (het nuttigste dier van onze tuin) maar overkomen dat je plots geen afgevallen bladeren en ander voedsel meer in je gangen kan trekken omdat je van de rest van de wereld werd afgesloten door een vel plastic.

 -     Welk mulchmateriaal kan ik in de moestuin gebruiken?

Wanneer je houtachtig mulchmateriaal gebruikt in de moestuin moet je goed opletten dat je het tijdens het zaaien, planten en oogsten niet inwerkt in de bodem. Het verterende materiaal zou immers te veel voedingstoffen onttrekken.  Daarom is het beter in de moestuin te kiezen voor een ‘zacht’ mulchmateriaal zoals grasmaaisel of hooi. Gedurende de wintermaanden kan een afgestorven groenbemester deze rol vervullen.

DIVERS

 -     Wat doe ik tegen slakken in mijn tuin ?

Er zijn natuurlijke vijanden van slakken in je tuin te vinden. Vogels kan je lokken door te zorgen voor nestgelegenheid. Zorg in de zomer voor drinkwater en in de winter voor voedsel.

Wie kippen houdt kan ze af en toe in de tuin los laten.

Padden en egels lusten ook slakken. Zij schuilen graag in takkenwallen, stapelmuurtjes en onder struikgewas.

Je kan de slakken op een milieuvriendelijke manier vangen in ‘slakkenvallen’.

Graaf op enkele strategische plaatsen in de tuin tot aan de rand een potje in de bodem, gevuld met bier. De slakken kruipen over de rand en verdrinken in het bier. Je moet er wel steeds voor zorgen alle dode slakken te verwijderen.

Je kunt ook bij valavond grote bladeren (vb. rabarber) of een vochtige krant op een rustig plekje in de tuin leggen en de volgende ochtend alle hieronder gekropen slakken verzamelen.

 
-    Wanneer kan ik de haag best snoeien?

De groei van een plant vindt vooral in het begin van de zomer plaats. Hoe vroeger in het voorjaar je dus je haag snoeit, des te meer de nieuwe loten nog zullen uitgroeien. Je zult dan een tweede keer moeten snoeien. En meer snoeien betekent natuurlijk meer afval.

Daar staat tegenover dat, wanneer je de haag twee (en misschien wel drie) keer per jaar snoeit, het haagscheersel kort en zacht is en je het zonder meer in een compostvat of –bak kan verwerken. 

-      Moet ik mijn gazon bemesten?

In een gazon kan je heel veel tijd en geld steken. Wil je het hele jaar door een egaal, groen en onkruidloze grasmat, dan zal het waarschijnlijk niet zonder bemesting en andere kunstmatige ingrepen kunnen.

Ga je voor een gazon met meer ‘karakter’, dan kun je de kunstmest vervangen door rijpe, gezeefde compost. Laat water geven achterwege en verhoog de maaistand tot 4 à 5 cm.

Zet je de stap naar mulchmaaien, dan reduceer je niet enkel de hoeveelheid af te voeren maaisel tot nul, je brengt bij iedere maaibeurt de voedingsstoffen meteen weer naar de wortels: twee vliegen in één klap. 

-      Ik beschik niet over een hakselaar, wat kan ik doen met mijn grof snoeihout?

Heb je achter wat groenblijvende struiken een vierkante meter vrij, dan kan je de takken en stengels er stapelen tot een mini-houtmijt. Heel wat nuttige dieren zullen er hun toevlucht nemen.

Rechte takken kan je vlechten tot een lage afsluiting. Klop enkele dikkere takken voldoende diep in de grond op een 40-tal centimeter van elkaar. Laat ze 20 – 30 cm boven de grond uitsteken. Vlecht de vers gesnoeide takken ertussen: eenvoudig en mooi.

Een houtwal maak je door op 0,5 tot 1 m afstand 2 rijen palen in de grond te slaan met een onderlinge afstand van ongeveer een halve meter. Daartussen stapel je snoeihout en ander tuinafval. Naarmate dit verteert en zakt, kun je vers materiaal toevoegen. 

-      Als ik ervoor zorg zo weinig mogelijk te snoeien, hoe kan ik dan een houtwal maken?

Een heuse houtwal is inderdaad meer iets voor een grote tuin. Een bussel takken, regelmatig bijgevuld met wat vers snoeihout, is echter ook in een kleine tuin erg aantrekkelijk voor de fauna. Het zal misschien geen nestplaats voor egeltjes worden maar als broedplaats voor nuttige insecten en wie weet een winterkoninkje, komt het vast in aanmerking. 

-      Waarom is het beter compost in het plantgat te gebruiken dan een chemische meststof ?

Kunstmest heeft de eigenschap op te lossen in water. Wat niet wordt opgenomen door de plant, spoelt uit en ben je kwijt. De voedingsstoffen in compost komen niet sneller vrij dan de bodemorganismen en de plantenwortels ze kunnen opnemen. Die vrijstelling gebeurt door micro-organismen die vooral actief zijn wanneer de bodem vochtig is en warm. Precies de omstandigheden waarbij de plantenwortels veel voedingsstoffen opnemen. Tijdens de vertering van compost maken de organismen de bodem kruimelig, luchtig, vochthoudend en goed drainerend. En dat is voor onze tuinplanten minsten zo belangrijk als de voedingsstoffen die daarbij vrij komen.