GESCHIEDENIS VAN PAROCHIE EN KERK

Situatie
Het allereerste initiatief om een kerk te bouwen werd genomen door de deken van Beveren, E.H. Richard Weemaes. De vooruitzichten waren zo dat de noordkant van Beveren in de toekomst sterk zou uitbreiden.
In februari 1965 verschijnt een studierapport voor een mogelijke inplanting van een kerk. Ondertussen, rond de jaren 1965-66, groeiden de plannen voor een sociale woonwijk, genaamd "Gaverlandwijk". Tegenover de toekomstige uitbreiding van de linkeroever als industriezone met Kallo, Doel, enz., met een groot havengebied, huldigde de gemeente Beveren een "woonstpolitiek". Het was dus niet denkbaar dat de Gaverlandwijk met een zo wijde omvang, bij haar uitbouw zou verstoken blijven van een kerkgebouw. De inplanting van een kerkgebouw was noodzakelijk als vertrekpunt voor een latere nieuwe parochie.

Annex
We zijn in het jaar 1971. De aankoop van grond met bestemming voor een kerkgebouw is volop bezig.
Op 21 december komt van het bisdom een akkoord voor aanvraag tot het oprichten van een annex.
Op 27 december 1971 valt het besluit tot de naamgeving van de annex; het is namelijk de feestdag van Sint-Jan-Evangelist en de aanroeping deze heilige blijkt wel een goede keuze.
Op 6 december 1972 beslist het ministerie bij koninklijk besluit tot "het oprichten van een annex op de Gaverlandwijk, onder aanroeping van Sint-Jan-Evangelist".

Op weg naar een kerk
Op 10 december 1973 werd de grond, bestemd voor de bouw van een kerk, definitief aangekocht. Dit werd het vertrekpunt voor schikkingen en praktische uitvoering van het vooropgestelde doel. In mei 1973 werd onderpastoor Marcel Van Peteghem door de bisschop aangezocht om de taak van de kerkbouw en de oprichting van een nieuwe parochie op zich te nemen.

De eerste eucharistievieringen
De optie voor een prefabkerkje werd verworpen.
Het weekend van 23 en 24 november 1974 was de allereerste start. Dank zij de toegewijde medewerking van de zustergemeenschap O.-L.-Vrouw Presentatie kon een gedeelte van de nieuwe Don Bosco-school gebruikt worden als kapel voor de weekendmisssen.
Hier ontstond de kern voor intens verzorgde eucharistievieringen. De refter van de school werd elke week omgetoverd tot een kapel en na de zondagsmis weer gebruiksklaar gemaakt woor het schoolgebeuren.
De laatste eucharistie werd aldaar dan ook gevierd op de vooravond van de kerkwijding op 26 mei 1979.

Administratieve weg naar een kerk
Eens het idee gerijpt hoe en wat precies een kerk moet zijn - een kerk is immers een bidplaats - werd in oktober 1973 een ontwerper aangezocht. Architekt Jos Ritzen werd aangesproken; hij had immers de kerk van Sint-Anna Linker-Oever ontworpen en had op dit stuk wel enige ervaring. Hij kreeg de opdracht "het moet een gezellig, warm-aandoend kerkje worden".
Op 6 januari 1974 besliste de kerkraad Sint-Martinus tot het oprichten van een kerk op de Gaverlandwijk.
Na voorleggen van het voorontwerp, de goedkeuring door de kerkraad, het gunstige advies van de gemeenteraad en het advies van de bisschoppelijke commissie, werd op 16 september 1974 het voorontwerp voorgelegd aan de Technische Dienst van de Provincie.
Op 19 november 1974 verschijnt het voorontwerp voor de commissie van Monumenten en Landschappen en komt daarna terug voor het opmaken van een definief ontwerp, mits met enkele bemerkingen rekening te houden.

Het definitieve ontwerp
Op 1 september 1975 zijn de plannen klaar alsmede het bijzonder bestek, het lastenboek, de metingenstaat, enz.
Wie ooit een kerk bouwde weet welk een administratieve molen hij moet doormaken vooraleer de aanbesteding en uiteindelijk de beslissing tot starten met de bouw kan plaats hebben.
Op 7 oktober 1977 ontvangt de Kerkfabriek Sint-Martinus van de provinciegouverneur "de toelating tot het uitvoeren van de werken".

Eerste steenlegging
Op 1 april 1978 had de officiële "eerste steenlegging" plaats. Het werd toen een feestelijke dag. Een massa mensen omkaderde het gebeuren. Het werd een mooie en zinvolle viering.
Voorafgegaan door het gebed "... in het geloof van Jezus Christus plaatsen wij deze eerste steen, als hoeksteen, in de naam van de Vader, de Zoon en de Heilige Geest" werd de hoeksteen ingemetseld door Monseigneur Leonce Albert Van Peteghem, bisschop van Gent.
Christus is de Hoeksteen
Op de hoeksteen staat deze tekst:
ST.JAN EVANGELIST
CHRISTUS IS DE HOEKSTEEN
01.04.1978
MGR. L.A. VAN PETEGHEM.
Achter de hoeksteen was een kleine nis voorzien waarin een loden koker werd geplaatst met de oorkonde, kopieën van bedelbrieven, intekenkaarten van de spaaractie "één van de duizend", dankmodellen en kaarten van de schenkers.
Hierop volgde een werfbezoek en ook werd het "guldenboek" door vele aanwezigen getekend.

Kerkwijding
De kerkwijding was aangekondigd voor 27 mei 1979 om 15 uur. Een massa mensen stond voor een gesloten kerkdeur buiten te wachten. Het kerkgebouw moest eerst aan het profane onttrokken worden en bestemd voor het sacrale. Een lang en zinvol ritueel.
De buitenmuren werden besprenkeld met daartoe gewijd water, de gesloten deuren geopend door een teken van de bisschopsstaf; zo konden alle mensen naar binnen.
In drie grote delen had deze kerkwijding plaats: de toewijding van het gebouw aan God, het bijzetten van relikwieën van martelaren en de consecratie zelf, waardoor het gebouw heiligdom wordt.
In concelebratie werd dankend eucharistie gevierd midden een overvolle kerk aanwezigen.
Even de tekst van één der voorbeden: "Bidden wij voor allen die aan deze kerk hebben meegewerkt, het opdrachtgevend bestuur, de geestelijken, de architect en ingenieurs, de ondernemers en hun personeel, kunstenaars, alle bewoners van de wijken, de vele vrijwilligers die hun talent, hun vrije tijd en hun goede wil hebben besteed om hier samen in geloof en liefde een huis te bouwen voor God ...".
De wijding eindigde met het marialied "Liefde gaf U duizend namen", als een machtige apotheose van dank!

Erkenning als parochie
- Op 21 december 1979 werd bij Koninklijk Besluit de annex Sint-Jan-Evangelist erkend als hulpparochie.
- Op 29 juni 1980 werd de bouwpastoor officieel aangesteld als pastoor van de parochie.
- Intussen werd door de kerkfabriek Sint-Martinus het kerkgebouw overgedragen aan de nieuwe kerkfabriek Sint-Jan-Evangelist, waardoor zij in het bezit kwam van en de verantwoordelijkheid kreeg voor dit gebouw

Klokken
Op 30 november 1980 werden de twee klokken door E.H. deken Richard Weemaes gewijd en met chrisma gezalfd. De plechtigheid werd besloten met een kort lof. Daarop volgde een algemene receptie.

- Sint-Jansklok
Slagtoon : Sol (G')
Gewicht: 675 kg.
Afmeting: hoog: 101 cm.
diameter: 101 cm.
Afbeelding: Sint-Jan-Evangelist
Opschrift:
"Deze St.-Jansklok
om Gods heerlijkheid aan te kondigen
om de parochiegemeenschap op te roepen
tot gebed in vreugde en leed."
"Dankbaar geschonken door en voor
de duizenden spaarders van onze kerk
Beveren-Waas 1980".

- O.-L.-Vrouwklok
Slagtoon: La-dièse (Ais')
Gewicht: 400 kg.
Afmeting: hoog: 85 cm.
diameter: 85 cm.
Afbeelding: O.-L.-Vrouw
Opschrift:
"O.-L.-Vrouw van Gaverland bescherm uw volk"
"In memoriam initii paroeciae Sti. Johannis
Evangelistae Beveren-Waas dato 29.6.1980".

Na het optrekken van de klokken en het in bedrijf stellen hebben de beide klokken Kerstmis 1980 feestelijk ingeluid.


Een mijmerende bouwpastoor

De realisatie van onze kerk en kerkgemeenschap heeft haar eigen geschiedenis. Vele feiten en gebeurtenissen zijn doorleefd door tal van mensen die er dicht bij betrokken waren.
Intussen zijn er meerdere jaren voorbij en is de glans van het nieuwe bij sommigen reeds afgeplaat. Ouderen dragen het gebeuren van toen mee, samen met zovele andere dingen die in hun leven verweven zitten. Jongeren weten maar "van horen zeggen" of voor hen is deze realisatie een vanzelfsprekend iets.
Als de oor- en ooggetuigen verdwijnen graaft men naar andere overblijfselen om de geschiedenis van toen weer levendig te maken. Daarom deze enkele lijnen, bijna twaalf jaar na de wijding van de kerk, met veel piëteit neergeschreven.
Want ontelbaren hebben aan de opbouw van deze kerk en kerkgemeenschap meegewerkt Daarbij komt een spontaan gevoel van grote waardering en oprechte dankbaarheid naar boven. Inderdaad "Een huis van God, midden een jonge en nieuwe gemeenschap van de Gaverlandwijk ..." dit was toch de bedoeling vanaf het eerste uur.
We hebben gepoogd een beknopte samenvatting neer te zetten aan de hand van schriftelijke gegevens, die meer gedetailleerd in de archiefstukken steken, en ook werd de wereld van onze eigen beleving aangesproken, bewust dat niet alles kon aangehaald worden. Vanzelfsprekend is hierbij de film met onze persoonlijke belevenissen nog eens afgerold ...
Mogen, na ons, de lezers van deze bladzijde over de werkers van het eerste uur de nodige moed putten om verder te bouwen aan de evangelische zending: " Kerk te zijn in eigen midden".
Naar Sint-Paulus zouden we willen besluiten: "Ik heb geploegd, geëgd en gezaaid, de volle wasdom ligt in Gods handen ..."

Marcel Van Peteghem
Beveren-Waas, 5 februari 1991


HOME