AN-BN vzw

EETSTOORNISSEN
(Vereniging Anorexia Nervosa - Boulimia Nervosa) 

 
 

BED

Wat is BED
Lichamelijke gevolgen
Psychosociale aspecten
Behandeling

 

Wat is BED

BED is de afkorting van binge eating disorder, ook wel eetbuistoornis genoemd.
Uit onderzoek blijkt dat 20-30 procent van de obese patiënten die in behandeling komen voor overgewicht eigenlijk binge eaters zijn.

Deze patiënten verschillen van obesen in lijn- en eetgedrag:

 -  ze hebben veel minder controle over eten
 -  zijn banger voor gewichtstoename
 -  zijn ontevredener over hun gewicht
 -  zijn obsessief bezig met gewicht en voedsel

Toch slagen zij er niet in om gewichtscontrolerende strategieën toe te passen zoals: kleinere porties nemen, calorieën tellen en trager eten. Onderzoek lijkt uit te wijzen dat binge eaters beduidend meer voedsel opnemen zowel tijdens de gewone maaltijden als tijdens de vreetaanvallen. Zij zouden ook, vooral tijdens die eetaanvallen, meer vet opnemen dan andere obesen. 
Mensen die aan obesitas lijden, hebben vaak ook te kampen met ‘Compulesive overeating’ (dwangmatig overeten). Zij vertonen geen (vr)eetbuien waarbij snel zeer grote hoeveelheden worden gegeten (zoals bij de binge eaters) maar is er sprake van een meer gelijkmatige spreiding over de dag. De afstemming van de voedselinname en energieverbruik is te ruim afgesteld. Het signaal ‘ik heb genoeg’ komt te laat. Het gevolg is een structureel – niet via eetbuien - overeten, terwijl de persoon zelf het gevoel heeft genoeg en niet te veel te eten.

Binge eating disorder vertoont veel kenmerken van boulimia nervosa maar verschilt voornamelijk door het ontbreken van het compensatiegedrag. 

Binge eating disorder kan je herkennen door het hebben van terugkerende episodes van (vr)eetbuien. Deze periodes worden gekenmerkt door:

  • Eten in een bepaalde tijdspanne van een hoeveelheid voedsel die veel groter is dan de meeste mensen in die tijd en onder dezelfde omstandigheden zouden kunnen eten.

  • Een gevoel van controleverlies gedurende de eetaanval: het gevoel niet te kunnen stoppen of controleren wat en hoeveel men eet.
    Het gaat/loopt helemaal verkeerd. Ik ben compleet losgeslagen en hou me zelf niet meer aan mijn 'opgelegde' eisen. Gisteren weer immense eetbui gehad (chips, soort van gehaktrolletjes met kaas => behoort bij mij tot junkfood en dus uiteraard tot eetbuivoedsel en platte kaas (om het weer goed te maken). Kortom, mijn gewicht stijgt weer. Grrrr…. Ik weet niet meer hoe het moet, wat ik nog moet doen enz... 
    Ben/voel me hopeloos verloren.

  • Het frequent eten van abnormaal grote hoeveelheden voedsel (vaak veel sneller eten dan normaal, dit tot men zich oncomfortabel voelt en ook zonder dat men hongerig is, op basis van negatieve gevoelens) 
    Mijn eerste kennismaking met het woord ‘eetstoornis’ was toen ik in 1994 voor het eerst naar een therapeute ging. Ik vertelde haar over een dikkere vriendin die sinds een week of drie op dieet was en al een paar kilo had kwijtgespeeld terwijl het bij mij maar niet lukte om er een kilo af te krijgen. Mijn therapeute zei me: “je vriendin heeft een eetprobleem, jij hebt een eetstoornis”. Ik snapte het toen niet helemaal maar door de therapie werd het me duidelijk dat ik eten gebruikte om via een compensatoire reactie ten opzichte van negatieve gevoelens (woede, verdriet, frustratie) een aangenaam gevoel te veroorzaken. Of met andere woorden: ik gebruikte het eten om mijn negatieve gevoelens te dempen. 

De eetaanvallen worden niet gevolgd door braken, purgeren, vasten en/of excessieve beweging en zijn niet te wijten aan anorexia of boulimia nervosa. 

De periodes van eetbuien gaan gepaard met drie (of meer) van de volgende kenmerken:

  • Sneller eten dan normaal (schrokken) 
    Gisteren tijdens de dag weer gewoon gegeten maar rond een uur of vijf werd ik plots héél moe en depri en had alleen nog een appel. Heb die dan opgegeten maar van een appel krijg ik altijd honger, dus toen ik thuiskwam, heb ik me niet kunnen houden. Te véél spaghetti gemaakt met 100gr gemalen kaas en spinazie, vettige merguez-worstjes en tijdens het koken van de spaghetti een koude, niet gebakken groenteburger naar binnen gewerkt

  • Eten tot je het gevoel hebt te barsten of grote hoeveelheden voedsel blijven eten terwijl je geen honger meer hebt. 
    Dit gebeurt schrokkerig en meestal als je alléén bent.
    Gisteren nog eens een gesprek gehad met mijn diëtiste. Normaal gezien voel ik me na zo'n gesprek altijd weer opgepept en vol vertrouwen naar de volgende maand toe maar vandaag doe ik net hetgene wat niet goed voor me is, eet ik net datgene wat kei veel calorieën bevat enz...
    Kortom, zonet weer 250gr spaghetti opgegeten. Mijn buik/maag is opgezwollen en mijn nieren kreunen onder mijn gewicht.

  • Zich schuldig en neerslachtig voelen, soms walging van jezelf voelen na het overeten
    En... het feit dat ik wéét dat het niet goed is, dat ik mijn lichaam onrecht aandoe, het feit dat ik dat allemaal weet maar er niks aan doe/niks of weinig aan verander, maakt me op den duur (na de eetbui dus) gefrustreerd en woedend.


Top


Top


Lichamelijke gevolgen

  •  Soms gebrek aan vitamines en mineralen 
     (door het veelvuldig eten van vettige en calorierijke gerechten en het mijden van groenten en fruit).

  •  Hart- en vaatziekten bij (extreem) overgewicht.

  •  Last van maagpijn, darmen, obstipatie of diarree.

  •  Gewrichtsklachten.

  •  Diabetes.

  •  Hoge bloeddruk.

  •  Te hoge cholesterol.

  •  Concentratiestoornissen (door een tekort aan vitaminen of het teveel piekeren). 


Top


Top

Psychosociale aspecten

Over de psychosociale kenmerken van mensen met een Binge eating disorder valt nog niet veel te zeggen. Wetenschappelijk onderzoek bestaat pas sinds de jaren negentig. Tot die tijd ging men ervan uit dat mensen met een overgewicht (obesitas) puur een gewichtsprobleem hadden. Nu weten we dat een groot deel van hen (20-30%) eigenlijk een eetstoornis heeft. Binge eaters vertonen meer algemene psychiatrische problematiek dan andere obese mensen. 

Bij patiënten met last van (vr)eetbuien hebben regelmatig ernstigere depressieve symptomen, stemmingsstoornissen en persoonlijkheidsstoornissen. Ook misbruik van alcohol wordt vastgesteld. 

Emotionele en sociale gevolgen

  • Je voelt je dik(ker) dan vroeger en je bent hier heel ongelukkig over. 

  • Je doet je best om graag gezien te worden, maar je hebt het moeilijk met je (stijgend)gewicht. µ

  • Het(stijgend) gewicht kan een reden zijn om je steeds meer te verbergen en sociaal terug te trekken. 
    Met mijn vriendinnen ga ik niet meer weg. Zij zijn slank en dan gaat alle aandacht naar hen en voel ik me klein, dik en minderwaardig.

  • Je gebruikt zelfspot om te lachen met jezelf in gezelschap, zodat anderen je daar niet mee kunnen kwetsen. 
    Vb. Rook je? Néé, ik eet!

  • De eetbuien zijn een geheim. Je zorgt ervoor dat anderen niet op de hoogte zijn van je eetbuien.
    Ik was een keertje zo nonchalant geweest om de lege potjes pudding in mijn vuilbak te gooien en tijdens het schoonmaken had mijn moeder de lege potjes gevonden. Betrapt… en dat liet ik me dus geen twee keer overkomen. Van toen af aan bewaarde ik de lege potjes en etensresten achter mijn mappen in mijn dossierkastje. Na verloop van tijd ontstond er in het kastje een niet nader te omschrijven geur wat meestal op schimmelvorming beduidde.

  • Je bent rustelozer. 
    Merk dat ik weer heel obsessief met het eten omga. Toen ik me gewogen had, sprak ik tegen mezelf: 'je wilt gewoon gezond eten en daar ben je quasi goed mee bezig' maar een andere stem domineert weer en zegt: 'je moet vermageren'. Kortom, het is weer 'oorlog' in mijn hoofd.Je bent rustelozer. 

  • In gedachten steeds voortdurend en op een dwangmatige manier bezig met eten en gewicht.
    Als ik me maar kan houden aan drie maaltijden en drie tussendoortjes dan zou het al perfect zijn, maar nee, ik wil dan meteen de perfectie. Meteen gezond en caloriearm waardoor ik de lat te hoog leg en bij voorbaat al gedoemd ben om te mislukken.

  • Alles moet onder controle blijven: niet alleen je uiterlijk maar heel je leven . 

  • Naarmate het gewicht verandert ben je somberder en prikkelbaarder.
    Heb me vanmorgen een koek met vanillepudding gekocht. Kon het echt niet meer laten, na - jaja, ik weet wel dat ik het niet mag doen maar toch - op de weegschaal te hebben gestaan en de rode grote cijfers me meedogenloos aankeken: 'zo van, ha ha ha... het lukt jou toch niet' 

  • Op negatieve opmerkingen reageer je heel gevoelig. 

  • Echt plezier maken, vrolijk of ontspannen zijn is er allemaal niet meer bij. 


Top


Top

Behandeling

Diëten (zeker bij personen met Binge eating maar zonder ernstig gewichtsprobleem) is niet aan te raden.
Het volgen van een dieet heeft soms een omgekeerd effect met verergering van de eetbuien.
Psychotherapie o.a. cognitieve gedragstherapie, al dan niet in combinatie met anti-depressiva én behandeling bij een diëtiste (gespecialiseerd in eetstoornissen) wordt aangeraden. 
De diëtiste kan je helpen om je eetgedrag beter in goede banen te leiden (3 hoofdmaaltijden + 3 gezonde tussendoortjes) en aan de hand van de psychotherapie kan je leren om anders te reageren op negatieve gevoelens in plaats van ze dempen met eten en eetbuien. Pas als je op een constructieve manier met je gevoelens kan omgaan, zonder ze weg te eten, kan je geleidelijk aan het verminderen van je gewicht (met behulp van een diëtiste) werken. 

Bronnen: De veilige Hel – Myriam Vervaet, www.eetstoornis.be, www.sabn.nl , samengesteld door Isabella Van Remoortele

Top


Top

 

Copyright © 2005 Vereniging AN-BN vzw