Puisserguier (Hérault)

Vorige | Overzicht | Volgende

PuisserguierHet stadje Puisserguier ligt aan de N112, op 22 kilometer van Narbonne en op 13 kilometer van Béziers. Reeds in de oudste tijden was het een belangrijk knooppunt en tijdens de middeleeuwen stond de feodale burcht in voor de bewaking van de wegen naar Narbonne en Béziers.

Sedert enkele jaren is er een groot restauratieproject aan de gang in het kasteel, in het centrum van het dorp, door de Association de Recherche, d'Etudes et de Sauvegarde des Patrimoines (A.R.E.S.P.) onder de bezielende leiding van voorzitter Jacques Chabbert. In het zomerseizoen worden in de oude dorpskern en in het kasteel historische evocaties opgevoerd.

Puisserguier in de oudheid

Archeologisch onderzoek in de nabijgelegen grot van Fichous heeft aangetoond dat de regio reeds bewoond werd in het 6de millennium vóór Christus. Een Keltische necropool met maar liefst 230 graven werd in 2003 bij La Rouquette ontdekt en opgegraven. Hij dateert uit dezelfde periode als het grote oppidum van Ensérune, niet ver daarvandaan gelegen. Tijdens de Romeinse periode stonden er 28 villa's op het grondgebied van Puisserguier. In het gehucht Saint-Vincent kan men nog de grondvesten van een Karolingische kapel zien. Het einde van het Karolingische Rijk luidde het ontstaan van het castrum in.

Het castrum van Podio Soriguerio

Een primitieve walmuur, die nu door een aantal woonhuizen loopt, is hoogstwaarschijnlijk een deel van de eerste omwalling van het oude castrum dat destijds de ganse heuvel van Puisserguier omsloot. Het castrum wordt voor de eerste keer geciteerd in een akte uit 1146, toen het toebehoorde aan een zekere Raimon Vassadel. In de 11de eeuw worden ook nog de families Salomon en Reinard Salomon van Puisserguier vernoemd als eigenaars. Ermessende, dochter van die Raimon Vassadel, huwde met Bernat Bonfils van Lavaur en in een tweede huwelijk met Pèire Siger. Hun kinderen lagen, door verscheidene huwelijken, aan de basis van de adellijke afstammingslijn van Puech Séguier en de omliggende dorpen (Magalas, Roujan, Bessan en Sauvian). De lokale heren gingen voortaan de naam Bérenger de Puisserguier gebruiken. Ze waren ook eigenaar van het kasteel van Florensac en hadden feodale rechten in Pomerols.

Puisserguier Puisserguier

Puisserguier tijdens de Albigenzische kruistocht (1209-1218)

Tijdens de Albigenzische Kruistocht werd Puisserguier bezet door Simon de Montfort, die er een garnizoen van 50 sergeanten legerde onder leiding van twee ridders wier namen we niet kennen. Na de dood van Raimon-Roger Trencavel, in de winter van 1209, trekt Giraud de Pépieux aan het hoofd van een zwaar bewapende troep Occitaanse ridders vanuit Minerve naar Puisserguier, neemt er bij verrassing de burcht in en sluit het garnizoen op in de kelders van de donjon. Daardoor keert Giraud, die zich aanvankelijk bij Montfort had aangesloten, zich nu tegen hem. Drie dagen belegert Montfort de burcht maar de militie uit Narbonne die hem vergezelt laat hem in de steek, zodat hij zich noodgedwongen moet terugtrekken in Capestang om op nieuwe versterkingen te wachten.

Giraud de Pépieux en zijn manschappen maken daarvan gebruik om te vluchten nadat ze de burcht in brand hebben gestoken. Het vuur dooft echter uit zichzelf en Montfort kan de volgende dag zijn manschappen bevrijden.Woedend plundert Montfort de stad en steekt ze in brand. Dan trekt hij naar Olonzac waar hij het kasteel van Giraud de Pépieux in puin legt.

In 1270 vragen de Bérengers van Puisserguier hun kasteel, dat inmiddels in handen is van Guy de Lévis, terug aan het parlement van Toulouse. Maar aangezien ze beschouwd worden als faidits wordt het verzoek geweigerd en verliezen ze al hun rechten.

Puisserguier gaat over in handen van de familie Usson

Wanneer Puisserguier precies werd overgedragen aan de familie Usson weten we niet precies. Zij stammen af van de bekende familie Alion de Son, notoire beschermers van de katharen. In 1258 werd Bernat d'Alion verbrand in Perpignan. Zijn kleinzoon Arnaut de Son, zoon van Guilhem en gehuwd met Géralda de Corsavi, wordt vanaf 1311 heer van Puisserguier. Uit zijn tweede huwelijk met een zekere Béatrice worden twee meisjes geboren, Tiburge en Gaucerande. Arnaut de Son sterft in 1317 en wordt op zijn verzoek begraven in de graftombe van zijn oom Bérenger de Puisserguier in de kerk van de dominicanen in Béziers. In ruil laat hij hen een forse rente na.

Puisserguier Puisserguier

De erfenis via de burggraaf van Narbonne

Bernat de Son, broer van Arnaut, onderhandelt met burggraaf van Narbonne Amalric II over een huwelijk van Tiburge met Guilhem, de jongste zoon van de burggraaf. Maar de zaak draait helemaal anders uit. Aimeri V, de oudste zoon van de burggraaf, ontvoert met geweld de ongehuwde Tiburge en haar zuster Gaucerande uit het kasteel van Narbonne, brengt hen naar Puisserguier en trouwt daar zelf met Tiburge! De tussenkomst van de paus is nodig om het huwelijk rechtsgeldig te verklaren.

De burggravin van Narbonne laat vervolgens de burcht van Puisserguier herstellen. Uit die periode resten er nog delen van de haard, het gotische venster en de boog die het dak ondersteunt.

De verdere afstamming van de burggraven van Narbonne

Na de dood van zijn vader in 1328 wordt Aimeri V burggraaf van Narbonne. Uit zijn huwelijk met Tiburge worden zes kinderen geboren. De oudste zoon, Aimeri VI wordt burggraaf van Narbonne van 1341 tot 1388 en verleent zijn steun aan koning Pere van Aragon bij diens strijd tegen de koning van Castillië. In 1369 wordt hij door de Franse koning benoemd tot admiraal van Frankrijk. Hij werd begraven in de abdij van Fontfroide, maar zijn graftombe werd daar inmiddels weer verwijderd. Zijn zoon Guillaume I volgt hem op van 1388 tot 1397.

Diens zoon, Guillaume II, wordt burggraaf van 1397 tot 1424. Hij is aanvoerder van het leger van koning Karel VII bij diens strijd tegen de Engelsen in 1416. In 1429 is hij raadgever van de dauphin en betrokken bij de moord op Jan zonder Vrees, de hertog van Bourgondië, in Montereau. Zijn halfbroer Pierre de Tinière volgt hem op in 1424.

Pierre de Tinière verkoopt in 1447 het burggraafschap Narbonne aan Gaston IV van Foix-Grailly. Tot 1507 levert de familie van Foix de burggraaf van Narbonne. De laatste, Gaston de Foix-Nemours, is tevens baron van Puisserguier. Vervolgens verwerft Koning Lodewijk XII het burggraafschap Narbonne en geeft het aan zijn echtgenote Anne de Bretagne.

In 1572 komt de baronnie van Puisserguier in handen van de familie Chefdebien die in 1595, tijdens de godsdienstoorlogen, de baronnie verkoopt aan Guillaume du Caylar.

Van 1595 tot aan de Franse Revolutie is het kasteel van Puisserguier in handen van de familie Bermond du Caylar, maar tijdens de Franse Revolutie wordt het nationaal bezit en verdeeld onder veertien families die er vooral landbouwactiviteiten ontwikkelen, stallingen installeren en aan wijnbouw doen.

Vandaag zijn er nog twee appartementen in het kasteel bewoond, waarvan er één gebruikt wordt als vakantiewoning. 75% is eigendom van het gemeentebestuur van Puisserguier en wordt stukje bij beetje gerestaureerd.

Puisserguier Puisserguier

Tekst en foto’s: Michel Gybels
Bron: Jacques Chabbert, Chronologie Historique du Castrum de Puisserguier;
Bron: Michel Roquebert, L’Epopée cathare, T1, 1198-1212 L'Invasion.

Vorige | Overzicht | Volgende