Villelongue (Aude)

Vorige | Overzicht | Volgende

De cisterciënzerabdij van Sainte-Marie de Villelongue is gelegen op het grondgebied van de gemeente Saint-Martin-le-Viel, grofweg te situeren tussen Carcassonne en Saissac. Vanuit Carcassonne volg je de N113 richting Castelnaudary. Iets voorbij Pezens neem je rechts de D629 die naar Saissac leidt en ter hoogte van Montolieu neem je vervolgens links de afslag naar de D64 die die je naar Villelongue brengt. Volg de wegwijzers tot aan de parking van de abdij.

Villelongue Villelongue

Historische situering

Omstreeks 1149 vestigen zich een twaalftal monniken, afkomstig van de abdij van Bonnefont in de Comminges, in Compagnes ten noordwesten van Saissac. Vrij snel breidt deze kleine geloofsgemeenschap zich uit en ontvangt al gauw tal van schenkingen van onroerend goed aan de voet van de Montagne Noire, meer bepaald rond het gehucht van Saint-Jean de Villelongue.

De monniken besluiten uiteindelijk om zich definitief te vestigen in Villelongue in de vallei van de Vernassonne, omwille van de gunstige natuurlijke omgeving en het zachtere klimaat. De bouw van de cisterciënzerabdij van Sainte-Marie de Villelongue start in 1170.

Tijdens de Albigenzische kruistocht zijn er maar liefst vier abten van Villelongue die zich aan de kant van de kruisvaarders en Simon de Montfort scharen om de katharen te bestrijden. Als beloning daarvoor ontvangen ze de helft van de tiendenbelasting van de gemeente Saint-Martin-le-Viel (kasteel en volledig dorp). Koning Lodewijk IX (de Heilige) van Frankrijk verleent de abdij nog meer privileges in de loop van de tweede koninklijke kruistocht tegen de Languedoc.

Het is vooral vanaf de tweede helft van de 13de eeuw dat Villelongue bijzonder machtig en rijk wordt. In de loop van de 13de en 14de eeuw zijn er aanzienlijke uitbreidings- en verfraaiingswerken. De abdijkerk wordt voorzien van prachtige kruisgewelven, een magnifieke rozas en grote gotische vensters die het transept verlichten. In het klooster en in de abdijkerk worden nieuwe gesculpteerde kapitelen in gotisch meridionale stijl geplaatst, beantwoordend aan de cisterciënzerregel van Sint Bernardus.

p class="stijl16" p class="stijl16"

Tijdens de godsdienstoorlogen en de zwarte pest wordt ook de abdij van Villelongue niet gespaard en langzaam maar zeker treedt het verval in. Die toestand zal duren tot in de 16de eeuw. De domeinen worden slecht beheerd, er is een enorme financiële put en ook de spiritualiteit van weleer is ver te zoeken.

Als de Franse Revolutie uitbreekt leven er nog welgeteld drie monniken in een compleet geruïneerde abdij. Zelfs de revolutionairen vinden het niet de moeite waard om de site nog verder te plunderen en te vernielen. In 1791 wordt de abdij en al haar aanhorigheden in beslag genomen en openbaar verkocht als nationaal eigendom.

De abdij wordt pas in 1916 geklasseerd als historisch monument. In 1963 koopt dokter André Eloffe de site en begint met de restauratiewerken. In 1985 wordt een stichting opgericht om het historisch monument voor verder verval te behoeden en zo goed als mogelijk te restaureren. Vandaag is Villelongue nog steeds in het bezit van de familie van dokter Eloffe. Tijdens het zomerseizoen vinden er tal van concerten en culturele manifestaties plaats en je kan er ook logeren in de gastenkamers (chambres d'hôtes).

De site is voor bezoekers geopend vanaf Pasen tot Allerheiligen, de toegang bedraagt 5 euro. In de boetiek kan je streekproducten en boeken over de geschiedenis van de streek, de cisterciënzerabdijen en het katharisme kopen.

Villelongue Villelongue

Tekst: Michel Gybels - Foto's: Christelle Olislagers
Bron: Guide des Pays Cathares, Outre Terre

Vorige | Overzicht | Volgende