Auriac (Aude)

Vorige | Overzicht | Volgende

AuriacHet kasteel van Auriac ligt een vijftiental kilometer ten noordwesten van de bekende burcht van Peyrepertuse en is bereikbaar via de D613 die vanuit Couiza naar Mouthoumet loopt. Ter hoogte van het dorp Pont d'Orbieu neem je dan rechts de D212, die rechtstreeks tot in het piepkleine bergdorpje Auriac leidt.

Naast de mairie (gemeentehuis) van dit dorp met amper een tiental huizen kan je op een stuk braakliggende grond de auto parkeren en van daar loopt een pad rechtstreeks naar de ruïnes van de barbacane (voorfortificatie) die je mits een korte klim moeiteloos kunt bereiken. Van daar heb je reeds een mooi uitzicht op de ruïnes van het kasteel zelf.

Historische situering

Het kasteel van Auriac ligt op een hoogte van 600 meter boven de vallei van de Orbieu en de eerste melding van een kasteel op die plaats dateert van 1028. De gebroeders Auriac waren toen de kasteelheren en schonken de burcht en alle aanhorigheden aan burggraaf Aton II.

In 1067 betoonden de toenmalige heren Raimundus Ameli en Betrandus leenhulde aan graaf Raimon van Barcelona voor de burcht Auriago. Niettegenstaande die leenhulde werd Auriac toch nog altijd beheerd door het huis van Carcassonne, aangezien pas in 1071 gravin Rangarde van Carcassonne al haar rechten op Auriac verkocht aan Raimon van Barcelona. Bij die verkoopsakte fungeerde een zekere Bernardus Pontius de Auriago als getuige naast graaf Guilhem van Toulouse.

AuriacIn een bul van paus Paschalis II wordt vermeld dat de parochie en het kasteel van Auriac behoorden tot het aartsbisdom Narbonne. In 1121 betoonde Bernat Aton leenhulde aan aartsbisschop Ricardus van Narbonne voor het kasteel en het land van Auriac, gelegen in de Termenès, en in 1125 onderwierp kasteelheer Petrus Raimundi van Auriac zich met zijn rebellen uiteindelijk aan burggraaf Bernat Aton..

Wat de rol geweest is van de burcht tijdens de kruistocht tegen de Albigenzen is niet duidelijk. Waarschijnlijk hebben de kruisvaarders Auriac ingenomen, aangezien in 1227 de aartsbisschop van Narbonne officieel protest indiende bij paus Honorius III voor de onrechtmatige inbezitneming van het kasteel door de nieuwe (Franse) overheersers.

Het kasteel van Auriac is gebouwd op een rotspartij boven het riviertje Laurio in de bovenvallei van de Orbieu. De burcht, die ten noorden, oosten en westen is afgeboord door diepe ravijnen, controleerde alle bewegingen tussen de vallei van de Verdouble en die van de Orbieu. Het kasteel had twee omwallingen die in het noorden gedomineerd werden door een kleine donjon, die thans volledig geruïneerd is.

In de ruimte tussen de twee omwallingen bevindt zich een groot corp de logis dat nu zowat het mooiste en best bewaarde overblijfsel van de ganse site vormt. Het betreft een indrukwekkend gebouw van maar liefst 29 meter lang en 8 meter breed met muren die een hoogte van 3,70 meter bereiken en die een dikte van 1,20 meter hebben. Er zijn nog verscheidene grote gotische vensters overgebleven. Het gebouw, dat ten minste drie verdiepingen moet gehad hebben, eindigt ten oosten van het plateau in een vierkante constructie op de rand van het ravijn, een verdedigingstoren die dateert uit de tijd van het castrum van de 11e-12e eeuw. Hier zijn de schietgaten nog te zien. De tweede verdieping van het corp de logis had duidelijk een woonfunctie, wat blijkt uit de resten van booggewelven en de grote haard aan de oostelijke muur. In het uiterste noorden van het gebouw ziet men nog de resten van een ronde traptoren, die de verbinding tussen de verdiepingen mogelijk maakte maar die ook leidde naar de aangebouwde vierkante verdedigingstoren.

Auriac Auriac

Op het hoogste punt van het plateau bevinden zich nog de schaarse resten van de centrale donjon die op zijn beurt omwald was en waarvan de muren nog goed zichtbaar zijn. De oorspronkelijke ingang lag ten oosten via een verdedigingspoort, waarvan nu enkel nog de funderingen resten. Deze bouwsels dateren waarschijnlijk uit een latere periode.

Op het uiterste oostelijke punt van de site ligt nog een overwelfde waterciterne van 2,40 x 1,70 meter die tegen de courtine is aangebouwd. De buitenste omwalling wordt ten noorden afgesloten tegen het ravijn, door muren van 1,20 meter dik die de onregelmatige structuur van het rotsplateau volgen. Ten zuiden van de site bevinden zich nog de schaarse resten van de voormalige toegangspoort, waarvan enkel nog de verankeringspunten zijn te zien.

Het begin van de bouw van deze imposante castrale site is te situeren in de loop van de 11e eeuw, terwijl er zeker nog tot in de 16e eeuw verbouwingen en uitbreidingen zijn gebeurd. Het grote corp de logis wordt gesitueerd in de 15e-16e eeuw. Omstreeks het midden van de 18e eeuw verloor Auriac zijn strategische waarde en werd het verlaten, waarna stilaan het verval intrad.

Auriac Auriac

Officieel is de site niet toegankelijk voor het publiek ingevolge gevaar voor vallende stenen. Het geheel is afgesloten met een omheining, met daarin een metalen poortje dat bij ons bezoek evenwel geforceerd was en gewoon openstond, waardoor we de site probleemloos hebben kunnen bezoeken. Je dient bij het bezoek wel uiterst voorzichtig te zijn aangezien er tal van diepe kuilen zijn die lelijke valpartijen kunnen veroorzaken. Ook is het geraadzaam zich ver van de rand van het plateau te houden. De ravijnen zijn immers zeer diep en niet afgeschermd. Mensen met hoogtevrees dienen de site absoluut te mijden.

Het is bijzonder jammer dat aan deze mooie en indrukwekkende burcht door de plaatselijke verantwoordelijken (departement, gemeentebestuur, archeologen) totaal geen aandacht wordt besteed waardoor het verval binnenkort onomkeerbaar zal zijn. Het betreft hier immers een historisch waardevolle site die, mits wat aanpassingswerken, zeker voor het grote publiek kan worden opengesteld, wat een aanzienlijke cultuurhistorische meerwaarde voor de regio zou betekenen en tegelijk ook inkomsten kan genereren.

Auriac Auriac

Tekst en foto's: Michel Gybels
Bron: René Quehen & Dominique Dieltiens, Les châteaux cathares et les autres, Montesquieu Volvestre, 1983.

Vorige | Overzicht | Volgende