 |
 |
Olympische Spelen
|
Antwerpen
|
Olympiade 1920
|
Belgen op de Spelen
|
Info
|
|
Hannes Kolehmainen (1889 - 1966) Hannes Kolehmainen wordt algemeen beschouwd als de eerste van de sterke generatie 'vliegende Finnen'. Kolehmainen, een toegewijd vegetariër en metselaar van beroep, werd geboren in een sportief gezin vermits ook zijn broers Willy en Tatu sterke afstandslopers waren. Tijdens de Olympische Spelen van Stockholm in 1912 behaalde Hannes goud op de 5 000 m, de 10 000 m en de individuele cross country. Vermist Finland in die tijd deel uitmaakte van Rusland, werd bij Finse overwinningen toch de Russische vlag gehesen. Kolehmainen reageerde furieus en verklaarde dat hij bijna wenste dat hij niet gewonnen had. Na deze Spelen trok hij naar de Verenigde Staten en liet er zich tot Amerikaans staatsburger naturaliseren. Kolehmainen's sportieve carrière werd onderbroken door WO I. Hij ging zich later meer toeleggen op de stratenlopen en de marathon. Zijn eerste marathon liep hij trouwens reeds in 1907, nauwelijks 17 jaar oud. In september 1909 liep hij drie marathons in een tijdspanne van amper 18 dagen. Na de Spelen van 1920, die hij liep voor Finland, keerde hij naar zijn vaderland terug, liep er lange afstandsrecodrs op de 25 en de 30 km maar kon zijn marathontijden nooit meer benaderen. Op de Spelen van Parijs in 1924 moest hij de marathonstrijd staken en vier jaar later kon hij zich zelfs niet kwalificeren voor de Spelen van Amsterdam. 
De concurrentie was sterk met o.a. de Zuidafrikaan Gitsham, de Est Juri Lossmann en de Italiaan Valerio Arri. 
De wedstrijdomstandigheden waren die bewuste 22 augustus 1920 ver van ideaal: koud weer (12° C) en aanhoudende motregen. De start werd om 16:12 gegeven in het stadion en er werd gelopen op een vlak parcours via Wilrijk, Aartselaar, Reet, Rumst, (Walem), Waarloos naar Kontich. Daar werd op km 21,375 gekeerd (ter hoogte van de Reepkenskapel). Kolehmainen nam, samen met Gitsham en de Belgische korporaal Auguste Broos het koersverloop van bij het begin in handen. Bij het eerste controlepunt (Wilrijk, km 3) liep de Zuidafrikaan Chris Gitsam aan de leiding, gevolgd door Broos, Kolehmainen en de Italiaan Ettore Blasi. Gitsam vertoefde als training reeds enkele weken op voorhand in Antwerpen en kende het parcours op zijn duimpje. Juist voor het binnenkomen van Reet (km 10) was de kopgroep nog intact: Gitsam voorop, gevolgd door Blasi, Broos en Kolehmainen. Even verderop volgden Jüri Lossmann (EST) en Juho Tuomikoski (FIN). 
Halfweg werden de beide koplopers, Kolehmainen en Gitsman, afgeklokt op 1 u 13' 10", op 250 m gevolgd door de Italiaan Blasi en de Belg Broos, op 450 m volgde de Lossmann en nog 50 m verder de Fin Tuomikoski. Bij km 25, in Waarloos, waren Gitsam en Hannes Kolehmainen nog altijd samen, nu met Lossmann als derde. Broos en Blasi begonnen stilaan terrein te verliezen. Na 27 km (Rumst) nam Hannes Kolehmainen het commando over van Gitsham, gevolgd door Losmann, Blasi en Auguste Broos. Bij kilometerpaal 30 had Kolehmainen zijn voorsprong op Gitsam uitgebouwd tot ca. 300m en 800m op Lossmann. Broos liep in vierde stelling. Terug in Aartselaar na ca. 37 km begon Gitsam sterk te verachteren. Met gescheurde schoenen en bebloede voeten, moest meter na meter lossen, liep als vijfde en zou de strijd moeten staken. Lossmann wist zich quasi verzekerd van zilver en ging op jacht naar meer en naderde sterk op Kolehmainen. De Italiaan Arri, meestal in 8ste of 9de stelling lopende, wist zich sterker dan de andere achtervolgers en verzekerde zich van de bronzen derde stek. 
Het werd de meest populaire zege van de Spelen van 1920. In de marge van deze wedstrijd valt nog te vermelden dat het de 'langste' marathon ooit op een Olympische Spelen werd. De Antwerpse marathon werd afgemeten op 42,750 km in plaats van de klassieke 42,195 km die pas in 1924 werd geïntroduceerd. Een tweede onvergetelijk fait-divers betrof de halsbrekende kunsttoeren die de Belg Broos uithaalde bij het beëindigen van zijn wedstrijd. Hij vierde zijn vierde plaats met een dubbele salto-mortale volgens Pierre de Coubertin, een driedubbel rad volgens andere getuigen. Andere bronnen schrijven deze halsbrekende toeren dan weer toe aan de Italiaan Valerio Arri, die derde eindigde. 
|
