Het archief.


                    



Hot news, my opinion

Het Stuurplan van Defensie nogmaals een sneuvelplan.
Belgische F16's toch naar Afghanistan.
Gepaste reactie op krantenroddel over onze para's.
Een retrospectieve over defensie in 2004.
Onze F16's naar Litouwen.
Politiek paniekvoetbal om Kleine Brogel.
Een dikke proficiat voor DHL-bemanning.
De beleidsverklaring, riskante acrobatie.
Verhofstadt II soms meer maar vaak minder.
Het was stil in Le Bourget.
De regeringsformateur denkt aan defensie.

Een spelletje poker? 
Toch nog een nieuwjaarsbrief.
Is de beveiliging van passagiersvliegtuigen nog betaalbaar?
De eerste crash van een Eurofighter.
De ambitieuze NAVO-top van Praag.
Schrik voor terroristen in Limburg, en elders?
Frank Dewinne in de ruimte, proficiat en bedankt.
Wat ging er fout in Moskou?
Cluster bommen in Noors natuurgebied?
De omgeving van Mol en vliegtuiglawaai?

Topics

250000 vlieguren op Marchetti, proficiat.
Op 3 oktober 2003 had te Beauvechain een militaire plechtigheid plaats, die wat extra aandacht verdient. Alle schijnwerpers waren die dag gericht op een toch wel verdienstelijk feit: de Marchetti heeft al 250.000 vlieguren op zijn actief. In zijn toespraak brengt Kolonel Thierry Deschrevel, korpscommandant van Beauvechain terecht hulde aan al diegenen, die bijdroegen tot deze unieke prestatie. (15 oktober 2003)

De begrotingscontrole, een eurootje op zijn kant voor de militairen.
De begrotingscontrole van het palmzondagweekeinde verliep euforisch. Voor het militaire personeel was het eerder een delicate onderneming, die op de valreep veelbelovend werd afgerond.(30 Mei 2002)

De actualiteit

Alarm, militaire investeringen naar dieptepunt.
De militaire investeringen evolueren sedert geruime tijd in België naar een dramatisch dieptepunt. Deze alarmkreet illustreert aan de hand van cijfers en feiten dat het zo niet verder kan. Het Stuurplan van Defensie van 3 december 2003 is het zoveelste politieke misprijzen voor eerder gedane beloften. Het leger verschrompelt meer en meer en blijft een lilliputter in vergelijking met de Europese- en NAVO-partners.

Het leerrijk rapport van een  fatale vliegtuigbotsing tussen een F16 en een ULM.
Eind april 2002 kwam een Belgische F16 in botsing met een ULM boven noordoost Nederland. De publicatie van het burgerlijk militair onderzoek, nagenoeg 2 jaar later door de Nederlandse Raad voor Transportveiligheid is van een erg hoog gehalte maar geeft toch aanleiding tot enkele kritische bedenkingen en aanbevelingen.

Lessen uit de oorlog om Irak.
De lessen uit de oorlog om Irak zijn velerlei. De operaties verliepen in zijn geheel erg vlot, misschien wel te vlot. Sommige wapensystemen voldoen aan de verwachtingen terwijl anderen ronduit tegenvallers zijn. Er zijn niet alleen militaire lessen te trekken maar ook heel wat politieke conclusies zullen wellicht nog heel wat stof doen opwaaien. In hoeverre de oorlog een echt succes is geweest, zal de toekomst uitwijzen.

De oorlog om Irak.
Het relaas vanaf het begin tot het einde van de oorlog om Irak, met een snuifje persoonlijke ideeën. (15 april 2003)

Een nieuwe Golfoorlog, totaal anders dan de vorige?
De kans op een nieuwe golfoorlog neemt zienderogen toe. Met de lessen van de vorige Golfoorlog klaar voor de geest en met andere politieke objectieven zal de nieuwe Golfoorlog er heel anders uitzien. (14 maart 2003)

Waarom? Een in memoriam ter nagedachtenis van Kapitein Vlieger Luc Viane.
Over het spijtige ongeval kunnen diverse waarom vragen gesteld worden. (1 mei 2002)
 

Eagle Assist: een mijlpaal in de geschiedenis.
Een sfeervolle impressie door een Belgisch lid van het AWACS-personeel, dat vanaf 15 oktober 2001 tot half mei 2002 als NAVO-bijdrage wordt ingezet voor de bewaking van het Amerikaanse luchtruim. Laat deze bijdrage een eresaluut zijn, dat in onze media ontbrak, voor de AWACS-bemanningen.(20 mei 2002)  

Hot news, my opinion

Verhofstadt II soms meer maar vaak minder.
Na de jongste verkiezingen heeft het dan toch nog ongeveer twee maanden geduurd vooraleer we een regering hadden. Ze is een beetje minder gekleurd maar in heel wat domeinen van de piepjonge regeringsploeg is de term "minder" van toepassing, en niet in het minst voor wat de krijgsmacht betreft.
Met weliswaar minder partijen in de regering komen we toch bij een ploeg terecht met meer excellenties, meer kabinetsmedewerkers, meer versnippering van bevoegdheden en bijgevolg meer compromissen in de toekomst en minder tijd voor het ernstige werk. Het belooft alleszins een spannend rondje politieke acrobatie te worden in de jaren die voor ons liggen. 
Minder werkloosheid is de begrijpelijke slogan die de regering begeestert, maar in de rekensom van 200000 nieuwe banen ontbrak tot op heden in de media elke commentaar over de vermindering van 4500 banen in het leger, die bij de afslanking van de NMBS, Belgacom en de Post moet gevoegd worden. Het personeel van deze laatste overheidsbedrijven weet ongetwijfeld dat het leger al aan zijn zoveelste personeelsverminderng toe is. Elke regering had vanaf het begin van vorig decennium wel een goede reden om te besparen binnen landsverdediging. Is het niet de toetreding tot de Europese munt, dan is het meestal wel de economische toestand. De eerste rijkdom van het leger, het menselijk kapitaal, bestond begin 1993 nog uit nagenoeg 80000 mannen en vrouwen. Binnen vier jaar zullen het er 35000 worden. Dit laatste cijfer ligt trouwens 4500 eenheden lager dan het vooropgestelde aantal dat de vorige regering met veel trompetgeschal voorzag tegen einde 2015, zoals beschreven in het strategisch plan 2000-2015. Deze beslissing zal ongetwijfeld weer een afstoting van taken tot gevolg hebben en de nog jonge geïntegreerde staf zal al hervormd worden nog voor het geheel op kruissnelheid kan draaien. Op sociaal vlak zal dit ook inhouden dat nogmaals te veel militairen van werk zullen moeten veranderen met alle gevolgen van dien. 
De begroting van landsverdediging blijft natuurlijk bevroren en zal trouwens in reële termen weer gaan dalen. Eens te meer zal men trachten het evenwicht te behouden tussen de personeels-, werkings- en investeringsmiddelen. De verhouding van respectievelijk 50%, 25% en 25% is weliswaar een nobele doelstelling maar de realiteit evolueert echter van kwaad naar erger. Voor dit jaar circuleerden er cijfers van 62%, 27% en 11%. De hoge personeelsfactuur heeft alles te maken met het gevoerde beleid, gebaseerd op louter kwantitatieve maatregelen nl. de beperking van de rekrutering en de disponibiliteitsmaatregel op 5 jaar voor de pensioengerechtigde leeftijd. De loonkost van 75 à 80% van deze laatste groep blijft echter wel voor defensie. Een andere vervelende narigheid, het logisch gevolg van het gevoerde beleid, is de hoogzwangere leeftijdspiramide van de krijgsmacht.
Men zal ongetwijfeld deze onfrisse situatie willen bijsturen al was het maar om wat extra zuurstof te voorzien voor de investeringen. Indien men wil beschikken over een goed uitgerust en getraind leger, indien men de hypocrisie van pleitbezorger van een eigen Europese defensiecapaciteit tegenover rode lantaarn qua defensiebudget definitief van zich wil afschudden, indien men eindelijk eens op het terrein zal uitvoeren wat men politiek belooft, dan moet men ook financiële offers durven brengen. De vermindering van de werkingsmiddelen is zeker niet de geschikte oplossing. Of is men de lessen uit de tachtiger jaren al vergeten toen 125 vlieguren per jaar per piloot België bij de weinig benijdenswaardige koplopers onderbracht van vliegtuigongevallen? Of zal de vroegtijdige uit gebruikneming van de Britten Norman of de Fouga Magister een significante budgettaire bonus opleveren? Zullen de militaire luchtverkeersleiders gaan cohabiteren met hun burgerlijke collega's in CANAC te Zaventem, zoals gesuggereerd wordt in het regeerakkoord? Of zal men enkel de militaire basisopleiding van piloten nog behouden te Beauvechain en zo vlug mogelijk toetreden tot een Europese vliegopleiding, zoals België sterk ambieert maar dan pas binnen een tiental jaar? Het lijken mij allemaal pleisters op een houten been. Investeringen optrekken tot het Europese gemiddelde vraagt meer dan holle woorden.Op een geloofwaardige en veilige manier humanitaire tragedies in Afrika helpen stabiliseren, vraagt om dringende investeringen wil men de troepen nog inzetbaar maken voor het einde van deze legislatuur. Over het bestaan van de daadwerkelijk politieke wil om al deze beloftes waar te maken heerst de grootste twijfel.
Verhofstadt II blaast ook warm en koud indien het relatieprobleem met de Verenigde Staten wordt aangekaart.   De gedrevenheid, om in de putsch van vier de NAVO nog meer te doen wankelen, blijft nazinderen. Als haantje de voorste de genocidewet wereldwijd toepassen is wel met een diepe knieval gecorrigeerd. Toch blijft echter voor de federale procureur die vervolging instelt nog steeds een universele bevoegdheid behouden, ook als er geen Belgen zijn bij betrokken. De herziening van de NAVO-akkoorden aangaande Amerikaanse troepentransporten, de intentie om het aantal kernwapens te verminderen, het zijn slechts enkele regeringsinitiatieven die de Amerikaanse bondgenoten irriteren met wellicht niet meer te vermijden kwalijke naweeën.
Ten slotte moet me nog dit van het hart. Politici die verkiezingen willen winnen pleiten liever voor de afschaffing van het kijk en luistergeld of voor gratis openbaar vervoer dan voor meer geld voor defensie of veiligheid. Tracht nochtans niet elke huisvader zich met deftige verzekeringen in te dekken tegen de risico's die zijn familie kunnen lopen? Als regering keer op keer de risico's minimaliseren is een verfoeilijke Belgische gewoonte geworden. Vooral in tijden waar terrorisme en massavernietigingswapens een onrustwekkend fenomeen worden, werkt een regeerakkoord, dat enerzijds terrorismebestrijding als prioritair erkent maar anderzijds enkel de behandeling van vingerafdrukken als het enige initiatief tegen het terrorisme weerhoudt, op de lachspieren.
Laten we toch maar met een positieve noot eindigen. De huidige legislatuur heeft ten minste defensie besproken tijdens de opstelling van het regeerakkoord wat niet van de vorige ploeg kan gezegd worden.
Bovendien blijft de heer Flahaut, die de voorbije jaren bergen werk heeft verzet, als minister in functie, wat dus geen stoelendans van medewerkers tot gevolg heeft en al een eerste besparing oplevert. Defensie zal gewoontegetrouw de komende jaren weer het voorwerp uitmaken van geringschattende onbetamelijke uitlatingen, van simplistische achterhaalde slogans en van hersenspinsels van onverantwoordelijke individuen. Toch zullen de mannen en vrouwen van de krijgsmacht ook nu weer alle stormen doorstaan omdat zij een hechte ploeg van gemotiveerde individuen vormen, hetgeen hopelijk de Chef Defensie in zijn reactie op het nieuwe regeerakkoord zal benadrukken.(15 juli 2003) 

Begin pagina

Het was stil in Le Bourget.

De 45ste Parijse Air Show te Le Bourget van 15 tot en met 22 juni was een eerder stille bedoening, en dat in verschillende opzichten. Deze relatieve stilte had ongetwijfeld te maken met de economische crisis, met de kwalijke gevolgen van het SARS-virus, met de naweeën van 11 september en met de pruttelende transatlantische politieke herrie omwille van de Franse houding aangaande de oorlog om Irak.
Het werd vooreerst zeer stil toen president Chirac tijdens de pre-show op zaterdag 14 juni de Concorde F-BTSD te Le Bourget verwelkomde op de laatste rustplaats van het zeer prestigieus en trotsgevoelig supersonisch passagiersvliegtuig. Juist geen 25 jaar jong, de laatste in de reeks, houder van verschillende wereldsnelheidsrecords, testplatform voor de nieuwe Michelin banden na de crash van 2000, op 18 februari jongstleden betrokken bij een noodlanding in Halifax met lekkende brandstof ter hoogte van motor Nr 3, het zijn zowat de belangrijkste wetenswaardigheden van de Concorde die nu voortaan in het Luchtvaart en Ruimtemuseum van Le Bourget te bewonderen valt. Toch komt het weinig opbeurend over om een Air Show met een begrafenis te beginnen.
Elke bezoeker aan Le Bourget zal heel zeker de verminderde productie van decibels zijn opgevallen. De Amerikaanse militaire toestellen waren niet alleen afwezig in vlucht maar andere militaire showtrekkers kwamen evenmin aan bod. De verklaring, dat de Russische toestellen op het appel ontbraken omdat onbetaalde facturen juridische initiatieven tot gevolg konden hebben, was niet echt overtuigend. Een defensie industrie die met een verkoopscijfer van 4,8 miljard $ in 2002 op wereldvlak in "pole-positie" staat, kan zich toch niet laten intimideren door dergelijke oppervlakkige dreigementen. De lokale bevolking is ongetwijfeld gelukkig met minder geluidsoverlast en de organisator kan misschien voortaan wel besparen op de post sport en spel, nu er misschien geen 1000 schoolkinderen meer voor een week naar themaparken of zeeklassen moeten gestuurd worden.
Tijdens mijn bezoek van 15 juni was het bovendien ook erg stil bij de Belgische standhouders. De meeste expositieruimtes waren onbemand. Niet alleen ontlokte deze vaststelling wat commentaren bij de bezoekers maar ook het feit dat de  opsplitsing van de Belgische defensie industrie in een Vlaamse en Waalse tak een verwarrende aangelegenheid is. 
In de toekomst zou het misschien nog stiller kunnen worden te Le Bourget omdat er meer en meer stemmen opgaan dat de hele bedoening een te kostelijke affaire is geworden. Met een gemiddelde kostprijs per exposant van 1 à 5 miljoen €, met de wildgroei van luchtvaartbeurzen in Europa, het Midden Oosten en Azië, en met de weinig gunstige economische perspectieven zou de 46ste editie van Le Bourget misschien wel eens pas in 2007 kunnen plaatshebben.  
Wat mij betreft viel Le Bourget op door de rivaliteit tussen Boeing en Airbus, door de geweldige aandacht die uitgaat naar UAV's of onbemande vliegtuigen, dat er heel wat concurrentie is vast te stellen tussen de verschillende bedrijven die militaire trainingsvliegtuigen aanbieden, dat de defensie industrie niet inspeelt op de wereldwijde dreiging die uitgaat van het gebruik van infra-rode raketten door terroristen tegen burgervliegtuigen en dat vooral de Russische, Chinese en Italiaanse vertegenwoordiging vrij omvangrijk was. 
De 45ste Air Show van Le Bourget is een stille bedoening geweest. De talrijke onzekerheden en vragen staan in schril contrast met de euforie van vorige edities. Binnen 2 of misschien 4 jaar is de horizon misschien opgeklaard en is het jaar dat het honderdjarig bestaan van de luchtvaart werd herdacht weeral vergeten.(23 juni 2003) 

 
Begin pagina

De regeringsformateur denkt aan defensie.
Het was begin juni een hele openbaring te vernemen dat de regeringsformateur bij de sprokkeling van zijn regeringsprogramma denkt aan defensie. In de partijprogramma's tijdens de verkiezingscampagne was immers het begrip defensie eerder schaars. We konden inderdaad allen met een zekere verrassing vernemen dat de volgende regering er wel eens aan zou kunnen denken om onze militaire verplichtingen in Afrika, lees tegenover onze vroegere kolonies, terug au sérieux te nemen, zij het voorlopig dan nog kleinschalig. Deze verrassing was zowat een mini-bom omdat vier jaar geleden in het regeringsprogramma geen vermaledijd woord gerept werd over defensie, gewoon vergeten of uit desinteresse of als politiek niet populair beschouwd. Het was des te meer even opkijken omdat dezelfde formateur in 1995 als senator en als voorzitter van de Ruanda-commissie elke ingreep van onze jongens op het Afrikaanse continent onder geen enkel beding mogelijk maakte. Nochtans heeft de minister van buitenlandse zaken in de ontslagnemende ploeg het niet onder stoelen of banken gestoken dat hij de Belgische politiek in Centraal Afrika wat meer gestalte wou geven. En inderdaad hoe geloofwaardig is een buitenlandse politiek indien men steeds nonchalant en onverschillig vanaf de krijtlijnen toeziet. De huidige chaotische toestand in de streek van Bunia in Congo was dan ook de ideale gelegenheid om de verruiming van de buitenlandse politiek in Afrika in het regeringsprogramma neer te pennen.
De reacties konden dan ook niet uitblijven. De fractievoorzitter in de Kamer van de SP.A stond voor een raadsel. Hij begreep de bocht van 180° van de formateur niet en was van mening dat er nog te veel de Belgen bindt met het koloniale verleden. Hij is misschien toch niet de ideale persoon om in de gegeven toestand te repliceren want het is zowat zijn automatisme geworden om krachtig te reageren op alles wat militair is en meer geld zou kunnen kosten. Men zou echter wel moeten beseffen dat de troepen die zouden moeten tussenkomen liefst wat beter bewapend zouden zijn dan in 1995 in Ruanda en dat men dus moet bereid zijn te investeren.
De reactie van de woordvoerder van het militair syndicaat was ook niet echt verheffend te noemen. Het is toch klinkklare nonsens dat men geen troepen mag sturen omdat ze emotioneel nog te zwaar zijn gemarkeerd. Dat zou dus willen zeggen dat men destijds maar éénmaal in aanmerking kon komen om naar Vietnam, de Golf of het voormalige Joegoslavië gestuurd te worden. Ik denk echt dat onze para's over genoeg psychologische weerbaarheid beschikken om te bewijzen dat deze woordvoerder bureaucratische prietpraat verkondigde.
Het is dus nu uitkijken wat er overblijft van de bemoedigende intenties van de formateur in het regeringsakkoord, en wie er uiteindelijk de ministerpost van defensie toebedeeld krijgt.(15 juni 2003)  

 Begin pagina
   

Een spelletje poker?
Het is niet mijn bedoeling hier het pokerspel uit de doeken te doen. Wel zou ik enkele bedenkingen willen formuleren omtrent een sedert jaren aan de gang zijnde pokerspel, waarvan Saddam Hoessein één van de hoofdspelers is. Nadat de UNO destijds besliste om in Irak wapeninspecties te laten uitvoeren, volgden er nog 16 resoluties over een periode van 10 jaar en werden de inspecteurs uiteindelijk aan de deur gezet. Ondertussen is resolutie 1441 in uitvoering. De inspecteurs zijn sedert enkele weken terug aan het werk. Hun eerste vaststellingen zullen in een rapport op 27 januari 2003 worden weergegeven. Hieruit zal moeten  blijken of het pokerspel  in de komende weken even grof zal gespeeld worden als in het verleden. 
Aangaande de mogelijke uitbarsting van een tweede oorlog tegen Irak stijgt ook bij ons de politieke koorts. Een eerste koortsaanval viel te noteren einde december wanneer de toenmalige chef Defensie onomwonden zijn mening uitte omtrent de mogelijke deelname van de Belgische troepen. De politieke vingerwijzing die daarop volgde was klassiek. De moedige opinie van de chef Defensie maakte meer indruk dan wat we op dit vlak te horen kregen tijdens de Golf- of Balkanoorlog. Spijtig dat de admiraal, voorlopig hopen we, geen interviews meer geeft, zoals in onderling "overleg" met de minister van Defensie werd afgesproken. 
Een tweede markante koortspiek  deed zich gevoelen nadat een plichtsbewuste politieagent ontdekte dat de Amerikaanse troepenbewegingen via Antwerpen van start gingen. Zijn burgermeester leek geprikkeld door de militaire vraag om discreet politioneel toezicht te voorzien in de nabijheid van Hotel Beveren. De mediastunt zorgde natuurlijk voor een actie van enkele vredesinspecteurs van het vredesplatform bij het hotel, zodat er een legertje politieagenten, ook met het geld van de belastingbetaler, moest postvatten. De betrokken burgemeester is wellicht nadien groen geworden van schaamte omdat hij enigszins als Sinterklaas van de vrede een misstap beging. Ondertussen volgen de militaire transporten via de Antwerpse haven elkaar op en mogen we veronderstellen dat het militair materieel definitief uit Duitsland vertrekt. De Duitse kanselier heeft er trouwens alle belang bij om zijn populariteitscurve, die zakte tot 28 %, te doen stijgen en laat bijgevolg niets onverlet om duidelijk oppositie te voeren tegen de Amerikaanse intenties. Er blijven dus voor deze laatsten nog weinig redenen over om in de toekomst troepen in Duitsland te ontplooien. 
Ondertussen is bij ons de politieke storm omtrent het militair transport geluwd. Zowel de Amerikaanse als de Britse troepenversterkingen bewegen zich in de richting van de Golf. De druk op de ketel blijft. De inzet in het pokerspel wordt verhoogd. In functie van de bevindingen van de inspecteurs en van eerder gedane (maar niet publiek gemaakte) vaststellingen zal tot de actie worden overgegaan. Hierbij zal Europa en de NAVO (buiten de inzet van AWACS-vliegtuigen) vanaf de zijlijnen mogen toekijken. Er bestaat nog een kleine kans dat een militair ingrijpen kan vermeden worden. Saddam Hoesein wordt immers door sommigen als een pokerkampioen beschouwd. Zoniet zullen velen zich de vraag kunnen stellen wanneer afzijdigheid, medeplichtigheid wordt (zoals ik ergens las)? (25 januari 2003)

Begin pagina

Toch nog een nieuwjaarsbrief.

Nieuwjaarsbrieven komen vooral bij de jaarwisseling aan bod. Toch kan deze summiere versie van nobele intenties misschien toch nog enig gehoor vinden.
Vooreerst zouden in de toekomst militairen worden ingezet om de politie te versterken. Hierbij stellen velen zich de vraag of dit een initiatief is van budgettaire oorsprong? Bovendien zijn er ook veiligheidsaspecten, die men zo maar niet naast zich neer kan leggen. Met verschillende procedures en materieel en zonder een degelijke  gemeenschappelijke training vraagt men om moeilijkheden, die zelfs levensbedreigend kunnen zijn. Helikopters en/ of onbemande vliegtuigen inzetten voor observatie- of achtervolgingsopdrachten is mogelijk, maar zal toch tot enkele zeer inventieve procedures moeten aanleiding geven. Een carjacker in de omgeving van Brussel zal met enige kans aan succes aan het speurwerk vanuit de lucht kunnen ontsnappen omdat men toch moet toegeven dat een UAV Hunter, zelfs met zeer bekwame operatoren,  zomaar niet straffeloos het luchtruim van Brussels National Airport kan doorkruisen. Bovendien stelt zich de vraag om een centrale operatiebasis te voorzien, van waaruit de UAV's binnen een redelijke termijn inzetbaar zijn.
De provincie West Vlaanderen zal bovendien kunnen genieten van enig supplementair verkenningswerk vanuit de lucht. De Seakings zullen immers voortaan officieel voor achtervolgingen en carjackings kunnen ingezet worden. Ook hier kunnen zich enkele praktische problemen stellen. Wat gebeurt er indien de achtervolgde het grondgebied van de provincie verlaat? Hoe zal men reageren op de interventie van een Seaking, die zich op het moment van een incident in de Noordzee op 80 kilometer van de kust bevindt tijdens een achtervolging, en die dus met enige vertraging  de redding van schipbreukelingen kan aanvatten?
Ten slotte verdient ook de eenheidsstructuur, die één jaar jong is, enige aandacht. Naargelang de bron, lopen de bevinden nogal uiteen. De minister van Defensie is van mening dat alles goed functioneert. De kersverse chef Defensie spreekt van een overgangsperiode, die nog heel wat vragen doet rijzen en nog veel werk vereist. Zijn voorganger is minder genuanceerd en is van oordeel dat de wederzijdse contacten tussen de stafdepartementen en de delegatie van bevoegdheden nog wat stroef verlopen. Uit diverse bronnen vernemen we ook dat, alhoewel de uitvoering van de operaties de absolute prioriteit blijft, de operationele eenheden niet zoals het hoort gespaard blijven bij de bevoorrading in personeel van de diverse stafdepartementen. In de eenheidsstructuur zou het personeelsbeheer van de voormalige landmacht en het materieelbeheer van de voormalige luchtmacht als voorbeeld moeten dienen. Hierbij is echter nog een lange weg af te leggen. Laten we echter wel beseffen dat de invoering van de eenheidsstructuur van de Deense Krijgsmacht in 1983 slechts na enkele jaren een succes werd.
Mogen we ook het detachement van Belgische militairen alle succes toewensen tijdens hun inzet in Kaboel. Laten we tevens de nieuwe chef Defensie een succesvolle ambtstermijn toewensen. En laten we ook hopen dat Defensie tijdens de volgende regering de aandacht verkrijgt die het verdient. Een kaakslag, zoals na de vorige verkiezingen kunnen we missen als kiespijn.(25 januari 2003)  

 
Begin pagina

Is de beveiliging van passagiersvliegtuigen nog betaalbaar?

Dit is de vraag, die de laatste weken verschillende malen gesteld is door luchtvaartexperten naar aanleiding van de mislukte aanslag op 26 november op de Boeing 757 van de Israëlische chartermaatschappij Arkia bij het opstijgen van de Keniaanse luchthaven van Mombasa. Een geruststellend antwoord geven voor alle geïnteresseerden (de vliegtuigbouwers, de luchtvaartmaatschappijen en de passagiers) is niet zo eenvoudig. In weerwil van het feit dat sommige BW's (bekende wereldburgers) zoals Hilary Clinton pleiten voor de beveiliging van de passagiersvliegtuigen tegen lichte van de schouder afgevuurde hittezoekende raketten SA-7 ready to fire(zoals de SA-7 Grail die in Kenia werd gebruikt), lijken de getormenteerde luchtvaartmaatschappijen weinig te voelen voor deze bijkomende erg dure beveiliging. Men zou kunnen opteren voor vrij eenvoudige systemen, die de raket misleiden door het automatisch afvuren van vuurpijlen (geïnstalleerd op onze C130).C130 shooting flares Het laatste snufje, de Nemesis van Grumman (een DIRCM, Defensive Infra Red Counter Measures,-systeem) doet echter de raket uitwijken door een laserstraal op de zoekkop te richten. Het systeem zal ondermeer op de C17 van de USAF worden aangebracht, tegen ettelijke miljoenen dollars per stuk.s de bezorgdheid, om de passagiersvliegtuigen tegen elke prijs te beveiligen, wel gegrond? Liggen er industriële stimuli aan de basis of is het risico op een terroristische aanslag met een SA-7 of Stinger echt zo groot? Te oordelen naar het aantal aanslagen sedert het einde van de jaren 60 kan men moeilijk van een veiligheidscrisis spreken. De meeste aanslagen hadden vooral succes in Afrika. Misschien zijn er wel andere veiligheidsprioriteiten? Sommigen zijn van mening dat de installatie van veiligheidssystemen, die de structurele vermoeidheid van een vliegtuig registreren, meer aan de orde zijn en trouwens tegen een meer democratische prijs.B737 in cabrio Deze  Boeing 737, die na een vermoeidheidsbreuk nog veilig als een cabrio-versie kon landen, is een illustratie van deze laatste stellling. De terroristische dreiging, die het gevolg is van de wereldwijde verspreiding van vooral SA-7 tuigen, kan misschien degelijk worden ingeschat door de veiligheidsdiensten. Worden hun bevindingen wel altijd kenbaar gemaakt? Moet men het wereldgeweten (nodeloos?) verontrusten? Was de aanslag in 1996 op de Boeing 747 van vlucht TWA-800 bij het opstijgen van New York, met 230 slachtoffers, een terroristische SA-7 aanslag of was het echt de ontplofte brandstoftank, die de catastrofe veroorzaakte? Hier kan je misschien je eigen oordeel vormen. 
De afgevuurde SA-7 nabij Mombasa miste om nog ongekende redenen haar doel. De discussies over de beveiliging van passagiersvliegtuigen zouden anders zijn opgelaaid indien de schutter wat handiger was geweest, een gebruiksklaar model hanteerde, niet gehinderd werd door andere warmtebronnen en niet geconfronteerd werd met een krachtig  afweersysteem op de Boeing 757. De besluiten zouden alleszins te maken hebben met de vaststelling dat veiligheid geld kost, maar ook dat de toename van de vraag de prijs doet dalen.(23 december 2002)

Begin pagina

De eerste crash van een Eurofighter.

Op 21 november wordt het dorpje van Belvis de la Jara, gelegen op een zeventigtal kilometer van Madrid, rond de middag opgeschrikt door een ontploffing. De Eurofighter Typhoon DA6 stort er neer in een verlaten gebied, nadat beide piloten zich even te voren in hun Martin Baker schietstoel in veiligheid hebben gebracht. Het toestel was een vijftiental minuten voordien opgestegen van op het testcentrum van Getafe. Op een hoogte van ongeveer 15000 meter en met een snelheid van Mach 0.7 zouden beide motoren zijn stil gevallen. Het herstarten van de motoren bleek onmogelijk. De eerste crash van de Eurofighter, zou wel eens nare gevolgen kunnen hebben voor het vervolg van het paradepaard van de Europese vliegtuigindustrie. De crash van een testvliegtuig hoeft niet per se verontrustend te zijn. De F14 verongelukte bij zijn eerste vlucht; van de Grippen stortten twee prototypes neer en ook de F16 bleef niet gespaard van crashes tijdens zijn ontwikkeling. Voor de Eurofighter liggen de kaarten enigszins anders. Het multinationaal programma dat door Engeland, Duitsland, Italië en Spanje werd gestart in 1984, werd vooral door eerstgenoemden in de steigers gezet. Duitsland trad trouwens pas toe tot het programma in 1998. Sedert de maidenflight in 1994 had het programma te kampen met talrijke vertragingen. Waar 2002 een cruciaal jaar zou moeten worden voor de Typhoon, ziet de toekomst er niet al te rooskleurig uit. In september gaf ook Duitsland toe dat er weer eens vertraging van 6 maanden valt te noteren. De romp en de afwerking van de vleugels (koolstofvezel ter bescherming van de achterzijde van de vleugel komt los bij supersonische vlucht) scheppen problemen. Ondertussen heeft men ook recent beslist om van het trotse jachtvliegtuig (Nothing stands in its way!) een aanvalsversie te ontwikkelen (naar analogie met de F22?). Nu al de oorzaken van de crash aanhalen, zijn louter speculatief. De DA6 was in alle geval volgestouwd met meetapparatuur en een datalink met het testcentrum maakte het mogelijk alle vliegparameters te registreren. De oorzaken van het ongeval bepalen zou niet al te moeilijk moeten zijn. De DA6 testte specifiek de assymetrische stijfheid en evalueerde DVI (Direct Voice Input). Sommigen opperen dat de (te) ingewikkelde software van het fly-by-wire besturingssysteem wel eens de crash zou kunnen veroorzaakt hebben. Met wat geduld zullen we in de komende maanden misschien meer vernemen over de werkelijke oorzaak en ... over het verder verloop van dit Europees militair programma.(5 december 2002)   

Begin pagina

De ambitieuze NAVO-top van Praag.

O
p 21 en 22 november zijn heel wat ogen gericht op Praag waar de NAVO-top plaats heeft. Het militaire verbond wil een beetje uit de duisternis treden. President Bush is een eerste maal in een NAVO-midden aanwezig en zal ongetwijfeld alles in het werk stellen om de bondgenoten te overtuigen van  zijn standpunten in verband met de NAVO en met de mogelijke actie tegen de Iraakse president. Toch is de agenda gevuld met andere topics, die moeilijk in een rangorde zijn weer te geven. De uitbreiding van de NAVO tot 19 leden is een belangrijke beslissing, die hopelijk geen aanleiding geeft tot nog meer consensusacrobatieën, maar tot actie. De eigenlijke bijdrage van de landen tot het 58 punten DCI (Defense Capabilities Initiative), of wat ervan overblijft,  is een belangrijke test voor de NAVO- geloofwaardigheid. De leasing van tankvliegtuigen onder de leiding van Spanje, de aankoop van precisiemunities onder de leiding van Nederland, de leasing van transportvliegtuigen onder de leiding van Duitsland (die op de populariteitsschaal in Europa verder naar beneden tuimelt voor het niet nakomen van eerdere  toezeggingen over de gezamelijke aankoop van militaire uitrusting), de oprichting van een NATO Response Force (als concurrent van een European Reaction Force, die op papier goed oogt), de inkrimping van het aantal NAVO-hoofdkwartieren (om het vrijgekomen personeel in de hoofdkwartieren van de Europese strijdmacht te herbergen), de bescherming tegen en de opsporing van massavernietigingswapens en een beslissing over de aankoop van een AGS (Alliance Ground Surveillance) zijn onderwerpen die van enige ambitie getuigen. De AGS, al sedert 10 jaar op de verlanglijst van de NAVO, stemt de Sostar-groep (Frankrijk, Italië, Duitsland, Nederland en Spanje) hoopvol alhoewel men ruim 5 jaar geleden een belangrijke kans miste om tijdens de AWACS-modernisering een (beperkte) "ground surveillance" te voorzien. Tevens is de US al druk in de weer om de "air and ground surveillance" in één platform onder te brengen. De NAVO-top van Praag neemt veel hooi op haar vork. Een mislukking zou de toekomst van de NAVO wel eens in vraag kunnen stellen.(20 november 2002)

Begin pagina

Schrik voor terroristen in Limburg, en elders?
Sedert enige weken besteden de media nogal wat aandacht aan een mogelijke terroristische dreiging tegen de vliegbasis van Kleine Brogel. Het onveiligheidsgevoel wordt bovendien nog wat aangewakkerd door de stelling van sommigen, die menen dat de perimeter ofte omheining de kwade bedoelingen van  indringers niet kan tegenhouden. Wat dit laatste betreft moge het duidelijk zijn dat noch een stalen hekken van enkele meters hoog noch een antitank wal zoals de Maginotlinie een indringer kan tegenhouden. Er bestaat immers ook zoiets als een toezicht met moderne elektronische middelen, als tegeninfiltratie tactieken en als training, oefening en evaluatie, die wel geloofwaardig zijn. Dat anderzijds de brandweerkorpsen, en zeker niet alleen die van Limburg, onvoldoende voorbereid zijn op een nucleaire ramp (al of niet van terroristische oorsprong), is een ander verhaal. Op nationaal vlak is op dit gebied nog een lange weg af te leggen. Men opteert immers nog steeds voor het grootst mogelijke stilzwijgen om bij de bevolking geen paniekreactie te veroorzaken. In andere landen deelt men terecht niet deze mening. Alle betrokkenen voorbereiden op de mogelijke gevolgen van een nucleaire ramp kan ook via een gepaste informatiecampagne. Bovendien kunnen de diverse rampenplannen ook best in dit verband opgepoetst worden. Ook zijn in dit domein  oefening, samenwerking en degelijke gestandaardiseerde beschermingsuitrusting en meetapparatuur belangrijke gegevens. (16 november 2002)

Frank Dewinne in de ruimte, proficiat en bedankt.
Heel België is fier. Weldra cirkelt er immers weer eens een kosmonaut van eigen bodem in de ruimte. Deze nationale trots wordt door sommigen onder ons toch wel op een bijzondere manier ervaren.
Vooreerst is er de ganse bevolking van Sint-Truiden, omdat één van zijn inwoners deze toch wel uitzonderlijke opdracht mag uitvoeren.
Maar er zijn ook heel wat andere personen, die zich bijzonder vereerd voelen. We zullen ons hier tot slechts enkele categorieën beperken: de voormalige piloten van het 8ste smaldeel, waar Frank als jong piloot destijds te Bierset de knepen van het vak aanleerde op Mirage; de leden van BAFFPA (Belgian Armed Forces Flying Personnel Association) waar hun voorzitter geen explosieve volzinnen schuwde om de belangen van het varend personeel van de Krijgsmacht bij de hoogste militaire en politieke autoriteiten met hand en tand te verdedigen; het personeel van het 349ste smaldeel en van het Belgisch-Nederlands DATF (Deployable Air Task Force)-detachement voor de uitgesproken leiderskwaliteiten van hun CO en bevelhebber tijdens de rimpelloos verlopen oorlogsoperaties boven Kosovo.
En zijn we ook als leden van de Krijgsmacht, in actieve dienst of op rust, niet tevreden omdat dank zij ons aller Frank Dewinne, onze media nu toch eens, rechtstreeks of onrechtstreeks positief nieuws brengen over het leger.
Proficiat Frank met je vlucht, bedankt, en succes met je ruimtereis.(30 october 2002)


Begin pagina

Wat ging er fout in Moskou?
De gijzeling in de opera van Moskou en de afloop ervan heeft velen niet onberoerd gelaten. Toch blijven er talkrijke vragen onbeantwoord. Zijn er inderdaad fouten gemaakt en waren deze fouten onvermijdelijk om een vlugge oplossing van de gijzeling mogelijk te maken? Vooreerst stelt zich de vraag hoe het mogelijk was voor een grote groep verdachte Tsjetsjeense terroristen, voorzien van alle wapentuig en springstof, ongehinderd 2000 Km af te leggen en de opera binnen te dringen? Maar de vraag die iedereen bezig houdt is ongetwijfeld de aard, hoeveelheid en verspreidingsmethode van het gebruikte bedwelmingsgas? Men kan moeilijk aannemen dat de leden van de Russische anti-terreur eenheid Alfa vooraf ernstig met zoveel slachtoffers heeft rekening gehouden. Ze stormden trouwens zelf zonder enige beschermingsuitrusting het gebouw binnen. Ze zouden natuurlijk vooraf kunnen ingeënt zijn, maar die kans is klein. Dan had er trouwens voldoende tegengif ter plaatse en in de hospitalen moeten beschikbaar geweest zijn. Het gas moest in elk geval de gijzelnemers snel buiten werking stellen. Indien één van hen een bom tot ontploffing zou brengen, zou een kettingreactie van ontploffingen een moeilijk in te schatten catastrofe tot gevolg hebben. Naar alle waarschijnlijkheid is het gas, misschien in combinatie met andere en oudere aërosols, in te grote concentratie gebruikt geweest. Vermits de meeste aanwezigen sliepen, hebben ze zich nauwelijks tegen het grijze gas kunnen beschermen, al was het maar met een zakdoek of sjaal. Een afdoende tegengif, zoals atropine tegen zenuwgassen, was schijnbaar niet nodig of onbeschikbaar. Hier ligt naar mijn mening de grootste fout van het drama. Maar indien gijzelaars gedood worden, hebben de ordetroepen weinig keuze. De explosie van het gebouw zou ook talrijke slachtoffers tot gevolg hebben gehad. Of was de springstof louter nep? Het tot ontploffing brengen van springstof is immers niet zo tijdrovend. Eén druk op de knop volstaat. Toch is geen enkele Tsjetsjeen daarin geslaagd. Het antwoord op deze en andere vragen zal misschien na een onderzoek bekend worden gemaakt.(30 october 2002)

Cluster bommen in Noors natuurgebied?
Enkele dagen geleden konden we in onze kranten lezen dat België beschuldigd wordt van het gooien van verboden bommen. Wat is er in feite aan de hand als ook al de Noorse minister van Defensie schijnbaar  in het nauw wordt gedreven door het incident.
In het kader van de FWIT (Fighter Weapons Instructors Training)-cursus, waarbij wapeninstructeurs op F16 worden opgeleid, is er vanaf de vliegbasis Orland in Noorwegen een lucht-grond fase gestart vanaf 9 september. Aan deze cursus nemen ondermeer 9 kandidaat-instructeurs deel (2 F16 piloten uit België, 2 uit Noorwegen en 5 uit Nederland). Het is evident dat een wapeninstructeur alle facetten van het afwerpen van bommen moet onder de knie krijgen. Daarom wordt er in deze cursus niet enkel met mekaars MLU F16's gevlogen, maar wordt ook in dit verband de grootst mogelijke ervaring opgedaan met de wapeninventaris van de deelnemende landen. Alhoewel in België de cluster of dringt aan om de bom volledig te voorkomt. Vandaar dat de militaire zone van Hjerkinn werd uitgekozen voor het afwerpen van de cluster bommen. De bij ons meest gekende versie, de BL 755, wordt zeer uitzonderlijk afgeworpen tijdens oefeningen omdat hij tactisch (zeer laag bij de grond) maar ook technisch (bom van 277 Kg met 147 bommetjes met holle lading) voor problemen kan zorgen en de ontmijners al eerder aan het werk heeft gezet. Dit was eveneens het geval na het incident van 7 oktober. Een onderzoek naar  wie wat verkeerd deed tijdens deze FWIT zal meer duidelijkheid brengen.  (30 october 2002) 

Begin pagina

De omgeving van Mol en vliegtuiglawaai?
Sedert enige tijd maken enkele kranten regelmatig gewag van geluidsoverlast, veroorzaakt door straaljagers, in de regio Mol. Een lokaal gemeenteraadslid en volksvertegenwoordiger neemt het in feite op voor vooral de klachten van een blinde pianostemmer uit Retie. Deze laatste startte voor vijf jaar zijn beklag omwille van overgevoeligheid van zijn gehoor voor de geluidsoverlast. Ook zouden zijn beroepsactiviteiten gestoord worden door het lawaai. We kunnen deze beide klachten goed begrijpen maar verstaan niet waarom er niet eerder klachten waren. De last schijnt zich trouwens vooral in het Molse te situeren. Nochtans zijn alle vliegprocedures in die periode onveranderd gebleven en is de nucleaire zone van Mol nog steeds verboden gebied beneden 1500 meter  en dit met een straal van 5,5 Km rond het centrum van de zone. Weet trouwens dat de nucleaire reactors van Tihange en Doel het met heel wat minder veiligheidsvolume moeten stellen, en dit met toch wel intens burger en militair luchtverkeer in de buurt. Indien de klacht van de blinde gegrond is, kan waarschijnlijk een objectief onderzoek uitsluitsel brengen, zoals dit in het verleden ook het geval was voor de overgevoelige jongen uit de streek van Gent. Als laatste advies zou ik willen meegeven dat de politieke steun, om alle militair luchtverkeer in de buurt van de nucleaire installatie aan banden te leggen, een beetje weg heeft van een eerste kiesstunt, weinig origineel, vrij naïef, weinig overtuigend en te doorzichtig. (30 october 2002)

Topics

De begrotingscontrole, een eurootje op zijn kant voor de militairen.

De begrotingscontrole 2002 van het palmzondagweekend ligt weeral ver achter ons zonder dat de modale Belg zich hierover zorgen heeft hoeven te maken. Marathonvergaderingen, een overvloed aan technisch jargon, de zoveelste aflevering in de soap van ecotaksen en –boni, de vennootschapsbelasting, diverse vestzak-broekzak operaties en tot slot de glinsterende triomfantelijke tevredenheid van de budgettaire chirurgeinen. Dit scenario heeft uiteindelijk een besparing van 500 miljoen euro opgeleverd, maar ten koste van wat en ten koste van wie? Het heeft schijnbaar geen haar gescheeld of eerder gedane beloften over de gelijkschakeling van de lonen tussen de militairen en het Openbaar Ambt werden over boord geworpen. Een kleine verduidelijking kan misschien bijdragen tot enige gemoedsrust of de onzekerheid aanwakkeren.
Op 12 mei 2000 aanvaardde de Ministerraad het strategisch plan voor de modernisering van het Belgisch leger 2000-2015. Hierin verbindt de overheid zich ertoe onder meer te onderhandelen over een progressieve herziening van de barema’s, die tot doel heeft de verschillen tussen de militaire lonen en deze van gelijkwaardige functies in het Openbaar Ambt te doen verdwijnen, te beginnen met de laagste lonen.
Inmiddels wint een middeleeuwse astronoom bij ons aan populariteit. Copernicus wordt inderdaad in één adem genoemd met de hervorming, die de toestand van de ambtenaren moet verbeteren. Hierbij wordt vooral gedacht aan bezoldigingen en toekomstmogelijkheden. De impact van het Copernicus-plan op de bijzondere korpsen (leger, politie, magistratuur) wordt echter zwaar onderschat. Laten we de feiten even chronologisch op een rijtje zetten.
Het moet gezegd, dat de Copernicus-hervorming verschillende veelbelovende voorstellen bevat. De verwezenlijking van één van de voorstellen heeft nochtans heel wat gebarsten glazuur van knarsende tanden tot gevolg gehad. Het gaat hier over het vakantiegeld. De wet van 20 mei 1994 betreffende de geldelijke rechten van de militairen bepaalt in haar artikel 11 dat o.a. de militair een vakantiegeld ontvangt tegen de tarieven en onder de voorwaarden vastgesteld voor de personeelsleden in de rijksbesturen. Deze automatische binding wordt echter tijdens de onderhandelingen van Copernicus uit het oog verloren. De onderhandelingen Ambtenarenzaken worden immers gevoerd zonder militairen. Samen met deze laatsten voelt Begroting enige nattigheid en zoekt een uitweg om deze automatismen op te heffen. Naar aanleiding van de begrotingscontrole zou immers een simpel artikel in de programmawet aan dit euvel kunnen verhelpen.
Het ligt dus voor de hand dat tijdens de begrotingscontrole de degens zullen gekruist worden. Op het hoogste niveau van de regering zullen er knopen moeten doorgehakt worden. Enerzijds is de wettelijke binding van het vakantiegeld ogenschijnlijk een onuitwisbaar gegeven. Anderzijds ontbreekt het Landsverdediging aan de nodige euro’s om tot uitbetaling over te gaan. Tevens bevestigen verschillende bronnen, dat de minister die het roer van dit laatste departement in handen heeft, bijzonder gedreven is om dit dossier door dik en dun te verdedigen.
Tijdens de onweersbuien, die het begrotingsorkaan voorafgaan, worden al enkele signalen opgevangen. Plotsklaps stelt men vast dat er in het leger te veel generaals zijn. Deze observatie zou er op kunnen wijzen dat er over de loonmassa van de militairen onderhandeld wordt. Nochtans is de beslissing over het aantal generaals nog vrij recent. Tijdens de vorige regering werd tot deze nuloperatie over gegaan. Het aantal generaalsfuncties kon enkel toenemen dank zij een vermindering van een aantal functies van hogere officieren. Ook moest nu aan een groen initiatief, met potentiële budgettaire gevolgen, de nodige aandacht besteed worden nl. de mogelijkheden scheppen om burgers, die wensen dat hun belastingsgeld niet aan defensie besteed wordt, hun zin te geven.
Tijdens het losbarsten van het begrotingsorkaan kan men stellen dat er zeker geen politieke eensgezindheid bestond over de inmiddels befaamde legale binding van de wet over het vakantiegeld. Wetten en koninklijke besluiten opsplitsen en interpreteren zou wel een voor iedereen aanvaardbare oplossing aanreiken, behalve dan voor de militairen. De wet echter in twijfel trekken zou niet alleen een grove aanfluiting betekenen van eerdere afspraken maar zou tevens aanleiding geven tot een ernstige geloofwaardigheidscrisis, en niet in het minst voor de minister die de belangen van de militairen verdedigt.
Uiteindelijkheid werd de soep dan toch niet zo heet gegeten als ze werd opgediend. Op regeringsvlak zijn effectief tijdens de begrotingscontrole definitieve knopen doorgehakt. Tevens bevestigen verschillende bronnen dat de minister van Landsverdediging en zijn medewerkers echt het onderste uit de kan hebben gehaald, met een toch zeer behoorlijk resultaat.
De lineaire verhoging van de weddeschalen, voortvloeiend uit Copernicus, zou kunnen doorgaan vanaf december 2002. Het vakantiegeld, dat 92% bedraagt van de maandwedde, zou trapsgewijs worden ingevoerd zodat een gelijkschakeling bekomen wordt in 2004. Alhoewel bepaalde ministers van mening zijn dat de onderhandelingen over de aflijningsdossiers van onderofficieren en officieren niet dienen te worden verder gezet, blijven ook in dit domein de vooruitzichten redelijk positief. Er zou verder werk gemaakt worden van het dossier weddeherziening onderofficieren. Tevens is er nog heel wat werk aan de winkel met de dossiers ten voordele van de officieren. Deze laatsten bevinden zich in het kader van Copernicus nog steeds in de staart van het omvangrijke peloton van wachtenden.
Inmiddels is er al een afspraak om de personeelsniveaus te standaardiseren. Het vroegere niveau 4 (beroepsvrijwilligers en soldaten) wordt niveau D en verder aangepast naar niveau A (vroeger niveau 1 van officieren). Het zijn weliswaar voor sommigen misschien kleine verwezenlijkingen maar kunnen de aanzet zijn tot niet te verwaarlozen positieve pecuniaire gevolgen voor de militair.
En om volledig te zijn terloops nog even dit. De militair wordt als voorbeeldige carpooler beloond: voor carpoolers komt er voortaan een bijkomende aftrek inzake woon-werkverkeer.
Aan de vooravond van de begrotingscontrole bleek er een gefundeerde ongerustheid te bestaan over de uitvoering van de wet die de uitbetaling van het vakantiegeld voor militairen automatisch regelt. Dank zij heel wat begrotingsacrobatie en volharding van de onderhandelaars van Landsverdediging werd de dreiging afgewend en zijn de huidige vooruitzichten hoopgevend. Dat eenieder die er belang bij heeft toch op zijn of haar hoede blijft want in juni volgt er een nieuwe begrotingscontrole.

Begin pagina.

Eagle Assist : Een mijlpaal in de geschiedenis 

Miljoenen mensen waren wereldwijd ooggetuige van het nieuws dat letterlijk insloeg als een bom. In tegenstelling tot wat velen toen even dachten was het echter geen fictie, maar harde realiteit. Het besef kwam even later en iedereen wist dat eenmaal de schuldige met de vinger kon gewezen worden, de militaire molen op gang zou komen.
Sinds de terroristische aanslagen op de Twintowers en het Pentagon op 11 september heeft het 552nd Air Control Wing dat de US versie van de AWACS vliegt, onophoudelijk het
Amerikaans luchtruim gepatrouilleerd. Gezien de verhoogde bezettingsgraad van deze vliegtuigen, was de vraag naar NATO AWACS toestellen dan ook niet echt onverwacht. Nog nooit eerder sinds het 52-jarig bestaan van de Noord Atlantische Verdragsorganisatie is deze alliantie gebruikt geweest om de Verenigde Staten te verdedigen. NAVO ontplooide vijf van de 17 AWACS toestellen en een detachement van meer dan 180 personen vanuit Geilenkirchen naar Tinker Air Force Base Oklahoma, om de 552nd Air Control Wing bij te staan met haar operatie Noble Eagle. Deze steunactie die de naam Eagle Assist kreeg toebedeeld, was één van de acht maatregelen die de NAVO heeft uitgevoerd in navolging van de uitvoering van Art. 5 van het verdrag van Washington bekrachtigd in 1949. Deze ratificatie lag tevens aan de grondslag van de oprichting van de NAVO. Art 5 verklaart immers dat een aanval op één van de lidstaten een aanval betekent op alle 18 NAVO lidstaten.AWACS on final
Het is ondertussen sinds 15 oktober dat de eerste crews uit Geilenkirchen zijn gearriveerd. De eerste impressies van elk van de squadrons die hier om de zes weken worden afgelost zijn deze van verwondering. Tinker Air Force Base is immens groot en kan vergeleken worden met een stad die een populatie kent van niet minder dan 30.000 inwoners. De basis telt 763 gebouwen maar het meest opvallende is het Air Logistics Center, een gebouw van wel een mijl lang. In dit centraal gedeelte van Tinker dat heel makkelijk te herkennen is vanuit de lucht, worden alle B52’s, B1 en B2’s onderhouden evenals de KC-135 tankervliegtuigen die meer dan 95% van de air to air refueling missies uitmaken. De onderhoudsinventarislijst is bijna eindeloos; telt 1416 verschillende vliegtuigtypes en meer dan 17000 verschillende jetmotoren die variëren van Koreaanse oldtimers zoals de T33 tot huzarenstukjes van spitstechnologie zoals de vliegende vleugel, de B2.
Als je bedenkt dat de 552ndACW, waarvan eerder sprake, met 33 toestellen en bijhorende crews momenteel in vier militaire operationele theaters betrokken is zoals “Enduring Freedom” in Afghanistan,”Northern Watch” in Turkije, “Southern Watch” in Saoudi Arabië en tenslotte ook nog “Noble Eagle”dan voel je je als Belg maar klein bier. Nochtans mogen we hier op veel steun rekenen bij de lokale bevolking.
Ik herinner me nog toen ik samen met een paar collega’s aan de kassa in de BX, een supermarkt op de basis, aan het aanschuiven was, dat een vader tegen zijn zoontje zei : “Son, these people from NATO came over from Europe to help us here in our country. Reach your hand and say thank you to these gentlemen.” Ook op de frequentie klinkt het wel eens :
“We are happy to have you here, guys.” Het is juist deze dankbaarheid die ons mooiste Kerst- en Nieuwjaarsgeschenk was.Christmas 2001 on board
Als klap op de vuurpijl kwam zelfs de Vice-president, Dick Cheyney, ons op een dag bij wijze van ruggensteun een bezoekje brengen. Vooral op die momenten sta je toch even stil bij wat je doet.
Al heel gauw raak je hier de tel op de kalender kwijt want onophoudelijk, dag en nacht, scant de NAVO frisbee het luchtruim af op mogelijke indringers of verdachte vliegtuigen. Vanuit verschillende orbits worden de meest vitale punten over heel Amerika bewaakt.

Een voltallige multinationale crew telt normaliter 17 man die elk een eigen functie aan boord heeft. Het zijn de jongens van de Airsurveillance of luchtruimbewaking die de verantwoordelijke taak op zich nemen om alle bewegingen in de lucht te detecteren, initialiseren, te volgen en te identificeren. Elk vliegtuig binnen de royale reikwijdte van onze radar krijgt in functie van bepaalde vluchtgegevens binnen de twee minuten een symbool toegekend, waarbij de kleur en de vorm van het symbool de aard van de vlucht verraden. Dit  geïdentificeerd luchtbeeld wordt tenslotte uitgewisseld met de grondradarstations voor verdere beslissingen.
De luchtgevechtsleiders aan boord van de
AWACS staan continu in verbinding met de gevechtspiloten en eenmaal het presidentieel order gegeven, worden de gevechtsvliegtuigen met korte bewoordingen naar hun doel gegidst om verdere malafide intenties van de indringer te beslechten.
Halverwege de lange vlucht die tussen twaalf en zeventien uur kan duren, kunnen de operators even een uiltje knappen. Doch, dit is tevens het moment waarop de piloot op het puntje van zijn stoel gaat zitten en met uiterste precisie de logge jet achter een tankvliegtuig aan manoeuvreert. Heel even lijkt het een luchtballet van een lange gevleugelde slurf op zoek naar zijn vrouwelijke partner, maar een geruststellende klik vertelt ons dat de bevoorrading van brandstof in de lucht geslaagd is.
Met 152 vlieguren op zes weken tijd is eenieders logboek verbazingwekkend vooruitgeschreden. Tussen de vluchten door doet de bemanning tevens dienst als buddycrew. Dit betekent dat de jet vooraf vliegensklaar wordt gemaakt voor de volgende bemanning die alweer in de startblokken staat om te vertrekken. Jawel, het is hier een constant af en aan vliegen.
Het NAVO detachement heeft zich naadloos geïntegreerd met de 552nd Air Control Wing als één hechte groep. Dankzij operatie Eagle Assist heeft Tinker Air Force Base niet alleen de kosten kunnen reduceren, de jonge generatie training kunnen geven maar heeft ook onze komst in Oklahoma, Noble Eagle een duw gegeven in de context van een operationele marathon.  

Eagle Assist : een geslaagde operatie

Op aanvraag van de Amerikaanse regering werd de operatie Eagle Assist afgerond half mei dit jaar en mag de NATO E-3A Component terugblikken op een geslaagde tussenkomst in de internationale strijd tegen het terrorisme.
Voor de eerste keer in de geschiedenis van de NAVO alliantie werd op 12 september 2001 het vermaarde artikel 5 van de Washington Treaty ingeroepen om het Amerikaans luchtruim te verdedigen na de aanslag van 11 september. Een amalgaam van 13 NAVO landen betuigden unaniem hun steun aan Amerika en een volmondig ‘ja’ was het antwoord in de beslissing om onze bondgenoot bij te staan in woorden en daden. Het Amerikaans defensieapparaat draaide toen op volle toeren en eiste op korte tijd een hoge tol voor het gezinsleven van de AWACS – crewleden in Tinker Air Force base Oaklahoma. Vanaf 4 Oktober kreeg de operatie op eigen bodem ‘Noble Eagle ‘genaamd, een overzees hart onder de riem die de codenaam Eagle Assist meekreeg.
Het acroniem AWACS staat voor Airborne Warning And Control System en haar primaire taak is een all weather luchtruimbewakingsplatform dat een commando, control en communicatie functie biedt aan belangrijke beslissingsorganen op de grond. Het vliegtuig, een gemodifierde Boeing 707, is in staat vliegtuigen zelfs op lage hoogte te detecteren, identificieren en te volgen op grote afstand om militaire bevelhebbers te voorzien van kritieke informatie bij het voeren van een luchtoorlog.
De NATO vloot telt 23 AWACS toestellen, waarvan 6 E3-D’s met Engelse bemanningsleden op de RAF basis te Waddington. De 17 resterende E3-A AWACS toestellen zijn gestationeerd in het Duitse Geilenkirchen en kennen een standaard internationale bemanning van 17 crewleden. De AWACS vliegtuigen ingezet in Eagle Assist waren allen afkomstig van Geilenkirchen en hun aantal varieerde in functie van de operationele vereisten ter plaatse.
Uitwendig zijn er nagenoeg geen verschillen op te merken tussen de NATO AWACS en zijn Amerikaans broertje. Het enige verschil zit in de verdeling van bemanningsleden waarbij de Amerikaanse versie 5 extra controleschermen voorziet voor luchtgevechts-leiders en op die manier een meer robuuste coordinatiecapaciteit biedt. In de zogenaamde Midterm Upgrade van de NATO AWACS zullen onder meer extra consoles worden aangebracht om langdurige operaties of meer complexe luchtgevechtsscenario’s het hoofd te bieden.
Gedurende de laatste zeven maand in het bestaan van operatie ‘Eagle Assist’ hebben meer dan 820 militairen en burgers, die samen 13 landen vertegenwoordigen in het NATO E-3A Component, deelgenomen aan de ontplooiing in Tinker Air Force Base. Het succes van deze ontplooiing was mede te danken aan de gezamenlijke professionele inzet van meer dan 2000 medewerkers op de basis van Geilenkirchen, de 3 Forward Operating bases en zijn vooruitgeschoven locaties om de soms kritieke tekortkomingen op logistiek en technisch vlak te overbruggen en het welslagen van de zending te verzekeren. Tijdens de ontplooiing naar de Verenigde Staten waren onze toestellen onder het operationeel commando van ‘Supreme Allied Commander Atlantic’ of beter gekend als SACLANT. Tijdens deze periode werden niet minder dan 364 zendingen gevlogen met een totaal van 4285 vlieguren. Het kostenplaatje van de hele operatie is moeilijk in te schatten voor de inspanningen die tot dusver geleverd zijn, maar worden voorlopig geraamd op meer dan 7.000.000 Euro.
De twee AWACS bases zijn in kritieke omstandigheden een onmisbaar gegeven bij het voeren van een luchtoorlog. Gelijk waar ter wereld kan AWACS ingezet worden als een snel antwoord op een mogelijk conflict.

Kapt Peter Vanderostyne

Begin pagina.